शेअर बाजारात आज विविध कंपन्यांच्या धोरणात्मक हालचाली, नियामक आव्हाने आणि मूल्यांकनावर (Valuation) प्रश्नचिन्ह यांसारख्या घडामोडी दिसून येत आहेत. काही कंपन्या आपल्या जुन्या ताकदीचा वापर करून नवीन व्यवसाय सुरू करत आहेत, तर काही कंपन्या सध्याच्या आर्थिक दबावांना तोंड देत आहेत. या सर्वांचा बाजारावर कसा परिणाम होत आहे, ते पाहूया.
Bharti Airtel: NBFC विस्ताराची नवी खेळी
Bharti Airtel (भारती एअरटेल) आता नॉन-बँकिंग फायनान्शियल कंपनी (NBFC) क्षेत्रात आपली वाटचाल सुरू करत आहे. यासाठी कंपनी ₹20,000 कोटी भांडवल उभारणार आहे. विश्लेषकांच्या मते, हा कंपनीसाठी विकासाचा नैसर्गिक मार्ग ठरू शकतो. कंपनी आपल्या तंत्रज्ञान, डेटा आणि ग्राहक माहितीचा वापर करून हे क्षेत्र वाढवण्याचा विचार करत आहे. कंपनीचा फ्री कॅश फ्लो (FCF) मजबूत असल्याने आणि आगामी राईट्स इश्यू (Rights Issue) पेमेंट्समुळे, या नवीन उपक्रमामुळे कंपनीच्या कर्जावर किंवा कॅश फ्लोवर मोठा परिणाम होण्याची शक्यता कमी आहे. मात्र, यातून योग्य भांडवल वापर आणि परतावा मिळवण्यासाठी काही वर्षे लागतील, असे म्हटले जात आहे. Airtel चा सध्याचा P/E रेशो जवळपास 38.94x असून मार्केट कॅपिटलायझेशन सुमारे ₹11.87 लाख कोटी आहे. S&P Global Ratings ने कंपनीची आर्थिक स्थिती सुधारल्याने तिचा इश्यूअर क्रेडिट रेटिंग 'BBB' वरून 'BBB-' पर्यंत वाढवला आहे. विश्लेषकांचे सरासरी टार्गेट प्राईस ₹2,355.97 आहे.
ITC: टॅक्स वाढीमुळे सिगारेट व्यवसायावर दबाव
दुसरीकडे, ITC (आयटीसी) कंपनी सिगारेटवरील वाढलेल्या अप्रत्यक्ष करांमुळे अडचणीत आली आहे. CLSA ने या कारणास्तव कंपनीचे टार्गेट प्राईस (Target Price) ₹485 वरून ₹367 पर्यंत कमी केले आहे. फेब्रुवारी 2026 मध्ये लागू झालेल्या नवीन करांमुळे, प्रति सिगारेटवरील EBIT (Earnings Before Interest and Taxes) कायम ठेवण्यासाठी ITC ला अंदाजे 33% ने किमती वाढवाव्या लागतील. यामुळे FY27 मध्ये सिगारेट विभागाची व्हॉल्यूम (Volume) आणि EBIT कमी होण्याची शक्यता आहे. तथापि, FY28 पर्यंत परिस्थितीत सुधारणा अपेक्षित आहे, जर पुन्हा करांमध्ये वाढ झाली नाही तर.
ABB India: व्हॅल्युएशन जास्त, मार्जिनवर दबाव
ABB India (एबीबी इंडिया) च्या बाबतीत बोलायचं झाल्यास, Kotak Institutional Equities ने या शेअरला ₹5,750 च्या टार्गेट प्राईससह 'Reduce' रेटिंग दिली आहे. ऑक्टोबर-डिसेंबर 2025 चे चांगले निकाल असूनही, शेअरचे व्हॅल्युएशन (Valuation) जास्त असल्याचे म्हटले आहे. कंपनीला ऑर्डर्स चांगल्या मिळत आहेत, मागील वर्षाच्या तुलनेत 52% वाढून ₹4,100 कोटी ऑर्डर मिळाल्या असून, ₹104.7 अब्ज (Billion) चा बॅकलॉग (Backlog) आहे. परंतु, कच्च्या मालाच्या वाढत्या किमती आणि जुन्या स्टॉकमधील (Inventory) खर्चामुळे मार्जिनवर दबाव येत आहे, आणि त्यात सुधारणा हळू होईल असा अंदाज आहे. शेअरचा फॉरवर्ड P/E रेशो अंदाजे 63x आहे, जो विश्लेषकांना खूप जास्त वाटतो, विशेषतः जेव्हा इतर कंपन्या समान वाढ कमी P/E वर देत आहेत. HSIE ने 54x P/E मल्टीपलवर ₹5,905 चे टार्गेट दिले आहे. कंपनीला 12-15% PAT मार्जिन अपेक्षित आहे.
Urban Company: नफ्यासाठी संघर्ष आणि वाढीचा खर्च
Urban Company (अर्बन कंपनी) च्या इन्स्टाहेल्प (Instahelp) व्हर्टिकलने दररोज 50,000 बुकिंग्सचा टप्पा ओलांडला असला तरी, Morgan Stanley ने या शेअरला ₹120 च्या टार्गेट प्राईससह 'Underweight' रेटिंग कायम ठेवली आहे. कंपनीने Q3 FY26 मध्ये ₹21.26 कोटी चा नेट लॉस (Net Loss) नोंदवला आहे, जो मागील तिमाहीच्या तुलनेत वाढला आहे. महसूल 38.03% ने वाढून ₹382.68 कोटी झाला असला तरी, ऑपरेटिंग मार्जिन -9.23% नकारात्मक होते. कंपनीचे व्यवस्थापन Q3F28 पर्यंत EBITDA ब्रेकइव्हन (Breakeven) चे लक्ष्य ठेवत आहे, परंतु यासाठी नवीन गुंतवणुकी आवश्यक आहेत, ज्यामुळे नजीकच्या काळातील मार्जिनवर परिणाम होत आहे. MarketsMojo ने या शेअरला 'Strong Sell' रेट केला आहे, कारण त्याचे व्हॅल्युएशन जोखमीचे आहे आणि आर्थिक ट्रेंड खराब होत आहेत. तसेच, 76x P/E रेशो आणि ₹18,662 कोटी मार्केट कॅपिटलायझेशन विचारात घेता, बाजारात थोडी चिंता आहे.
Zomato: स्पर्धेच्या गर्तेत वाढ आणि व्हॅल्युएशनचे टेन्शन
Zomato (झोमॅटो) च्या फूड डिलिव्हरी सेगमेंटमध्ये (Food Delivery Segment) वाढ कायम असल्याचे दिसत आहे, जिथे ~20% वाढ अपेक्षित आहे. Jefferies ने ₹480 च्या टार्गेट प्राईससह 'Buy' रेटिंग दिली आहे. फूड डिलिव्हरी मार्केट 2030 पर्यंत 22-23% CAGR दराने वाढेल असा अंदाज आहे. मात्र, क्विक कॉमर्स (Quick Commerce) सेगमेंट, विशेषतः Blinkit, तीव्र स्पर्धेला तोंड देत आहे. Q1FY26 मध्ये Blinkit चे महसूल ₹2,400 कोटी पर्यंत पोहोचले, जे Zomato च्या फूड डिलिव्हरी महसुलापेक्षा (₹2,261 कोटी) जास्त आहे, पण Blinkit चे EBITDA नुकसान वाढले आहे. Zomato चा ट्रेलिंग P/E रेशो 1,000x पेक्षा जास्त आहे, जे खूप जास्त व्हॅल्युएशन दर्शवते.
पुढील वाटचाल
एकूणच, Bharti Airtel चे लक्ष NBFC ऑपरेशन्सचे एकत्रीकरण आणि मुख्य टेलिकॉम व्यवसायातील वाढ कायम ठेवण्यावर असेल. ITC साठी FY27 अनिश्चित आहे, तर FY28 मधील सुधारणा कर प्रणालीतील स्थिरतेवर अवलंबून असेल. ABB India साठी, मार्जिनवरील दबाव आणि खाजगी कॅपेक्स (Capex) सायकलची गती यावर नजीकच्या काळातील स्थिती ठरेल. Urban Company ला केवळ वाढीच्या लक्ष्यांपलीकडे नफा मिळवण्याचा स्पष्ट मार्ग दाखवावा लागेल. Zomato चे भविष्य क्विक कॉमर्समधील विस्तार आणि स्पर्धात्मक परिस्थितीत युनिट इकॉनॉमिक्स (Unit Economics) सुधारण्यावर अवलंबून असेल.