गुंतवणूक फर्म पायपर सेरिकाने त्यांच्या नवीन 'भारत टेक फंड'साठी ₹300 कोटींचे फर्स्ट क्लोज (First Close) यशस्वी केले आहे. हा फंड एकूण ₹800 कोटींपर्यंत पोहोचण्याचे लक्ष्य ठेवून आहे. पूर्वीच्या सीड-स्टेज अँजेल फंडापेक्षा हा फंड वेगळा असून, आता सिरीज ए (Series A) आणि सिरीज बी (Series B) मधील गुंतवणुकीवर लक्ष केंद्रित करेल.
गुंतवणूक फर्म पायपर सेरिकाने त्यांच्या नवीन 'भारत टेक फंड'साठी ₹300 कोटी चे फर्स्ट क्लोज (First Close) यशस्वी केले आहे. या फंडसाठी हाय-नेट-वर्थ इंडिव्हिज्युअल्स (High-Net-Worth Individuals) आणि फॅमिली ऑफिसेसकडून (Family Offices) इतकी मोठी रक्कम जमा झाली आहे. हा फंड SEBI अंतर्गत कॅटेगरी-II अल्टरनेटिव्ह इन्व्हेस्टमेंट फंड (Category-II AIF) म्हणून नोंदणीकृत आहे.
पायपर सेरिकाचे लक्ष्य या फंडासाठी एकूण ₹800 कोटी जमा करण्याचे आहे, ज्यात ₹600 कोटी चे बेस टार्गेट आणि ओव्हरसबस्क्रिप्शनसाठी (Oversubscription) अतिरिक्त ₹200 कोटी चा ग्रीन्शू ऑप्शन (Greenshoe Option) समाविष्ट आहे.
हा फंड फर्मच्या रणनीतीमधील एक मोठा बदल दर्शवतो. २०२२ मध्ये लॉन्च झालेल्या त्यांच्या पहिल्या अँजेल फंडाने सीड-स्टेज स्टार्टअप्सना (Seed-Stage Startups) मदत केली होती. मात्र, आता 'भारत टेक फंड' सिरीज ए (Series A) आणि निवडक सिरीज बी (Series B) फेऱ्यांमध्ये गुंतवणूक करेल. फर्म सुमारे 21 ते 22 कंपन्यांचे पोर्टफोलिओ तयार करण्याची योजना आखत आहे, ज्यात प्रत्येक गुंतवणुकीची रक्कम साधारणपणे ₹25 कोटी ते ₹50 कोटी दरम्यान असेल.
व्यवस्थापनानुसार, हा फंड प्रामुख्याने अभियांत्रिकी-आधारित क्षेत्रांवर लक्ष केंद्रित करेल, ज्यात हार्डवेअर, फर्मवेअर, सॉफ्टवेअर, सेमीकंडक्टर आणि फिनटेक इन्फ्रास्ट्रक्चरचा (Fintech Infrastructure) समावेश आहे.
यापूर्वीच्या अँजेल फंडाने 33 स्टार्टअप्समध्ये गुंतवणूक केली होती आणि चांगला इंटरनल रेट ऑफ रिटर्न (Internal Rate of Return) मिळवून दिला होता. मात्र, गुंतवणूकदारांनी या नवीन फंडाच्या जोखीम-परतावा प्रोफाइलचा (Risk-Reward Profile) विचार करणे आवश्यक आहे. डीप-टेक (Deep-Tech) आणि अभियांत्रिकी-केंद्रित स्टार्टअप्समध्ये गुंतवणूक करताना मोठे अंमलबजावणीचे धोके (Execution Risk) असतात. सॉफ्टवेअर-अॅज-अ-सर्व्हिस (SaaS) कंपन्यांप्रमाणे हे लगेच स्केल होत नाहीत, तर डीप-टेक उद्योगांना उत्पादन विकास, पेटंट फाइलिंग आणि बाजारपेठेतील प्रमाणीकरणासाठी जास्त वेळ लागतो, ज्यामुळे एक्झिट्सपूर्वी (Exits) जास्त काळ प्रतीक्षा करावी लागते.
शिवाय, कॅटेगरी-II AIF असल्याने, गुंतवणूकदारांनी दिलेले भांडवल अनेक वर्षांसाठी लॉक केले जाते. यामुळे लिक्विडिटी रिस्क (Liquidity Risk) वाढते, कारण गुंतवणूकदारांना पैशांची गरज भासल्यास किंवा बाजारातील परिस्थिती बदलल्यास ते सहजपणे पैसे काढू शकत नाहीत. फंडाचे यश मोठ्या प्रमाणावर पोर्टफोलिओ कंपन्यांच्या तांत्रिक क्षमतांचे व्यवसायीकरण (Commercialization) करण्यावर आणि स्पर्धात्मक बाजारात पुढील निधी उभारणी (Follow-on Funding Rounds) करण्यावर अवलंबून असेल.
या फंडावर लक्ष ठेवणाऱ्यांसाठी पुढील महत्त्वाचे निरीक्षण म्हणजे भांडवल उपयोजनाचा वेग (Pace of Capital Deployment) आणि फर्मची नियोजित गुंतवणूक धोरणे (Investment Thesis) टिकवून ठेवण्याची क्षमता असेल. जसा फंड त्याचा प्रवास सुरू करेल, तसे संरक्षण (Defense), बायोसायन्सेस (Biosciences) आणि हार्डवेअर यांसारख्या क्षेत्रांमध्ये विशेष तंत्रज्ञानाचे स्केलिंग करण्याच्या आव्हानांना या स्टार्टअप्स किती प्रभावीपणे सामोरे जातात, हे बाजारपेठ पाहील.
