क्रीडा क्षेत्रातील संस्थात्मक गुंतवणुकीचा वाढता जोर
या डीलमुळे भारतीय प्रीमियर लीग (IPL) फ्रँचायझी मार्केटमध्ये एक नवीन ट्रेंड दिसत आहे. Aditya Birla Group, David Blitzer आणि Blackstone सारख्या मोठ्या संस्थात्मक गुंतवणूकदारांची (Institutional Investors) एन्ट्री हे सिद्ध करते की IPL आता केवळ मनोरंजनाचे माध्यम नसून एक मोठी व्यावसायिक गुंतवणूक संधी बनली आहे. या जागतिक आर्थिक कंपन्यांमुळे IPL फ्रँचायझींचे व्हॅल्युएशन (Valuation) सातत्याने वाढत आहे.
खरेदी गटातील प्रमुख खेळाडू
या खरेदी गटाचे नेतृत्व Aditya Birla Group करत आहे, ज्यांच्याकडे भारतात मोठी आर्थिक ताकद आहे. David Blitzer हे Blackstone चे Senior Managing Director असून त्यांना जागतिक स्तरावर अनेक क्रीडा संघांमध्ये मालकीचा अनुभव आहे. Blackstone स्वतःच्या प्रायव्हेट इक्विटी फंडांमधून $200 ते $300 दशलक्ष डॉलर्स (सुमारे ₹1660 ते ₹2490 कोटी) गुंतवण्याची शक्यता आहे. या तज्ज्ञ गुंतवणूकदारांची उपस्थिती दर्शवते की ते IPL फ्रँचायझीला मजबूत मालमत्ता (Assets) म्हणून पाहत आहेत.
व्हॅल्युएशनमध्ये मोठी वाढ
RCB च्या व्हॅल्युएशनमध्ये मोठी वाढ झाली आहे, विशेषतः 2025 मध्ये त्यांनी IPL चे पहिले विजेतेपद जिंकल्यानंतर. सध्या या टीमची विक्री किंमत 2 अब्ज डॉलर्स (अंदाजे ₹16,600 कोटी) च्या जवळपास पोहोचली आहे. 2026 मध्ये RCB ची ब्रँड व्हॅल्यू (Brand Value) $269 दशलक्ष (सुमारे ₹2230 कोटी) इतकी होती, ज्यामुळे ती लीगची सर्वात मौल्यवान फ्रँचायझी ठरली. IPL मधील एका टीमचा परवाना (License) मिळवण्यासाठी असलेला प्रीमियम (Premium) यामुळे स्पष्ट होतो.
IPL च्या मूल्यांकनाची तुलना
सध्या IPL चे एकूण व्यवसाय व्हॅल्युएशन $18.5 अब्ज डॉलर्स (सुमारे ₹1.53 लाख कोटी) इतके आहे, तर ब्रँड व्हॅल्यू $3.9 अब्ज डॉलर्स (सुमारे ₹32,370 कोटी) आहे. RCB ची $269 दशलक्ष (सुमारे ₹2230 कोटी) ब्रँड व्हॅल्यू मुंबई इंडियन्स ($242 Million) आणि चेन्नई सुपर किंग्स ($235 Million) पेक्षा जास्त आहे. Rajasthan Royals ची मागील वर्षी $1.63 अब्ज डॉलर्स (सुमारे ₹13,500 कोटी) मध्ये झालेली विक्री या मालमत्तांना मिळणारे उच्च मल्टीपल्स (Multiples) दर्शवते.
धोके आणि आव्हाने
Diageo, जी RCB ची सध्याची मालक आहे, त्यांनी आपल्या मुख्य व्यवसायावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी आणि reputational risks कमी करण्यासाठी ही फ्रँचायझी विकण्याचा निर्णय घेतला आहे. FY25 मध्ये RCB चे उत्पन्न ₹514 कोटी होते, परंतु ऑपरेटिंग खर्चामुळे नफा ₹140 कोटी पर्यंत खाली आला. 2 अब्ज डॉलर्स (सुमारे ₹16,600 कोटी) सारख्या मोठ्या व्हॅल्युएशनवर खरेदी करताना नवीन मालकांना चांगला परतावा मिळवणे आव्हानात्मक ठरू शकते.