SEBI चा मोठा निर्णय! आता सोशल मीडियावर दिसणार कंपनींची ओळख; फसवणूक थांबणार?

फसवणूक थांबवण्यासाठी SEBI चा नवा डाव

डिजिटल युगात आर्थिक फसवणूक आणि चुकीच्या माहितीचा फैलाव रोखण्यासाठी SEBI ने हा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. 'फिनफ्लुएन्सर' (Finfluencer) किंवा आर्थिक सल्ला देणाऱ्या व्यक्तींच्या वाढत्या संख्येमुळे अनेकदा गुंतवणूकदार गोंधळात पडतात. अशा वेळी, अधिकृत आणि नोंदणीकृत संस्था कोणती, हे लगेच ओळखता यावे, यासाठी हा नियम लागू करण्यात आला आहे.

नियमावली काय सांगते?

या नवीन आदेशानुसार, स्टॉक ब्रोकर्स, म्युच्युअल फंड कंपन्या, पोर्टफोलिओ मॅनेजर्स आणि इतर सर्व SEBI-नोंदणीकृत संस्थांना त्यांच्या सोशल मीडिया प्रोफाइलवर (उदा. फेसबुक, इंस्टाग्राम, ट्विटर/X) त्यांचे अधिकृत नाव आणि SEBI नोंदणी क्रमांक स्पष्टपणे नमूद करावा लागेल. एवढेच नाही, तर ते शेअर बाजाराशी संबंधित कोणतीही माहिती किंवा पोस्ट शेअर करण्यापूर्वी हा तपशील द्यावा लागेल. जर एखाद्या कंपनीकडे SEBI च्या एकापेक्षा जास्त नोंदण्या असतील, तर त्यांना सर्व नोंदण्यांची माहिती एका लिंकद्वारे उपलब्ध करून द्यावी लागेल.

गुंतवणूकदारांना होणार फायदा

यामुळे गुंतवणूकदारांना अधिकृत सल्ला देणाऱ्या आणि अनधिकृत व्यक्तींमधील फरक सहज ओळखता येईल. SEBI ला असे आढळून आले आहे की, सोशल मीडियावरून होणाऱ्या फसवणुकीच्या घटनांमध्ये मोठी वाढ झाली आहे. अशा प्रकारच्या १,००,००० हून अधिक बेकायदेशीर किंवा दिशाभूल करणाऱ्या ऑनलाइन सामग्रीवर SEBI ने कारवाई केली आहे. हा नियम या समस्येवर एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे.

कंपन्यांसमोर नवी आव्हाने

या नियमामुळे आर्थिक कंपन्यांना सोशल मीडियावरील त्यांच्या सर्व प्लॅटफॉर्मवरील माहिती अद्ययावत ठेवावी लागेल, ज्यामुळे त्यांच्यावर अनुपालन (compliance) कामाचा भार वाढणार आहे. त्यांना कर्मचाऱ्यांचे प्रशिक्षण आणि अंतर्गत देखरेख यंत्रणा अधिक सक्षम कराव्या लागतील. SEBI कडून डिजिटल आर्थिक सल्ल्याचे नियमन करण्यासाठी हे एक मोठे पाऊल आहे.

भविष्यातील वाटचाल

SEBI चे ध्येय हे आहे की, भारतीय आर्थिक सल्ला क्षेत्राला अधिक व्यावसायिक आणि विश्वासार्ह बनवले जावे. हा नियम किती प्रभावी ठरतो, हे आगामी काळातच कळेल. मात्र, यामुळे ऑनलाइन आर्थिक संवादात अधिक पारदर्शकता येण्याची अपेक्षा आहे.