शेअर बाजारातील तांत्रिक बिघाड टाळण्यासाठी SEBI ने नवीन नियमावली प्रस्तावित केली आहे. आता एक्स्चेंज आणि डिपॉझिटरीजना सुट्टीच्या दिवशी किमान **४ तासांची** डिझास्टर रिकव्हरी (DR) ड्रिल करणे अनिवार्य असेल.
भारतीय शेअर बाजाराचे नियमन करणारी संस्था SEBI ने मार्केट इन्फ्रास्ट्रक्चर इन्स्टिट्यूशन्स (MIIs) साठी एक नवीन सल्लागार पत्र (Consultation Paper) जारी केले आहे. शेअर बाजार, क्लिअरिंग कॉर्पोरेशन आणि डिपॉझिटरीज हे भारतीय आर्थिक व्यवस्थेचा कणा आहेत, त्यामुळे त्यांची तांत्रिक स्थिरता अत्यंत महत्त्वाची आहे.
नवीन नियमांचे मुख्य मुद्दे:
- डिझास्टर रिकव्हरी (DR) ड्रिल: सध्या ही ड्रिल पूर्ण ट्रेडिंग दिवसासाठी असते, ती आता कमी करून किमान ४ तासांची करण्यात येईल. ही ड्रिल सुट्टीच्या दिवशी घेणे बंधनकारक असेल, जेणेकरून तांत्रिक बिघाडाच्या वेळी बॅकअप सिस्टमवर सुरक्षितपणे शिफ्ट होता येईल.
- कमोडिटी सेगमेंटसाठी सवलत: कमोडिटी मार्केटमध्ये रात्री ११:५५ पर्यंत ट्रेडिंग चालते, त्यामुळे मेंटेनन्ससाठी वेळ मिळणे कठीण असते. हे लक्षात घेऊन, नवीन नियमावलीतून कामाचा ताण कमी करण्याचा प्रयत्न केला आहे.
- आयटी क्षमता (IT Capacity): कमोडिटी एक्स्चेंजेससाठी आयटी सिस्टमची क्षमता ४ पटीवरून २ पटीपर्यंत कमी करण्याचा प्रस्ताव आहे, ज्यामुळे कंपन्यांचा तांत्रिक खर्चाचा बोजा हलका होईल.
गुंतवणूकदारांसाठी काय महत्त्व?
बाजारात जेव्हा खूप अस्थिरता (Volatility) असते, तेव्हा तांत्रिक बिघाडामुळे गुंतवणूकदारांचे मोठे नुकसान होऊ शकते. या नवीन नियमावलीमुळे सिस्टिममधील तांत्रिक धोके कमी होतील आणि ट्रेडिंग अधिक सुरक्षित होईल. सध्या हा प्रस्ताव लोकांच्या अभिप्रायासाठी ५ ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत खुला ठेवण्यात आला आहे, त्यानंतर SEBI यावर अंतिम निर्णय घेईल.
