SEBI ने डेब्ट सिक्युरिटीजसाठी नवीन 'Credit Risk-o-Meter' अनिवार्य केले आहे. किरकोळ गुंतवणूकदारांना गुंतवणुकीतील जोखीम सहज समजावी, यासाठी प्लॅटफॉर्म्सवर हा कलर-कोडेड मीटर दिसणार आहे.
भारतीय भांडवली बाजार नियामक SEBI ने डेब्ट मार्केटमध्ये पारदर्शकता आणण्यासाठी एक महत्त्वाचे पाऊल उचलले आहे. आता सर्व डेब्ट इन्स्ट्रुमेंट्ससाठी 'Credit Risk-o-Meter' अनिवार्य करण्यात आले आहे. या उपकरणाच्या मदतीने गुंतवणूकदारांना नॉन-कन्व्हर्टेबल सिक्युरिटीज, कमर्शियल पेपर्स आणि मार्केट-लिंक्ड डिबेंचर्समधील जोखीम सहजपणे ओळखता येणार आहे.\n\n### हे कसे काम करते?\n\nहा मीटर ६ स्तरांवर काम करतो. ज्या इन्स्ट्रुमेंट्सचे रेटिंग AAA आहे, ते सर्वात कमी जोखमीच्या श्रेणीत येतील, तर B किंवा त्यापेक्षा कमी रेटिंग असलेले बॉन्ड्स उच्च जोखमीचे मानले जातील. विशेष म्हणजे, जर एखाद्या कंपनीकडे अनेक क्रेडिट रेटिंग्स असतील, तर हा मीटर नेहमी सर्वात खालच्या (सर्वात वाईट) रेटिंगला आधार मानून जोखीम दर्शवेल.\n\n### गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे नियम:\n\n१. ऑटोमेटेड अपडेट्स: सर्व ऑनलाइन बॉन्ड प्लॅटफॉर्म्सला (OBPPs) रेटिंग बदलाच्या २४ तासांच्या आत हा मीटर अपडेट करणे बंधनकारक आहे.\n\n२. चेतावणी: ज्या बॉन्ड्सना गहाण मालमत्तेचे (Collateral) कवच नाही, त्यांना ठळक लाल रंगात दर्शविले जाईल.\n\n३. गुंतागुंतीचे बॉन्ड्स: Perpetual bonds आणि Additional Tier-1 (AT1) बॉन्ड्ससाठी आता विशेष डिस्क्लेमर देणे आवश्यक आहे, ज्यामुळे भांडवल गमावण्याचा धोका स्पष्ट होईल.\n\n४. 'ग्रे झोन': ज्या कंपन्यांनी रेटिंग एजन्सींना सहकार्य करणे थांबवले आहे, त्यांना 'Issuer Not Cooperating' या श्रेणीत टाकून विशेष इशारा दिला जाईल. गुंतवणूकदारांनी आपल्या ड्यु डिलिजन्समध्ये (Due Diligence) या नवीन मीटरचा वापर करून गुंतवणुकीचा निर्णय घेणे सुरक्षित ठरेल.
