SEBI चा मोठा निर्णय: एक्सपायरीच्या दिवशीची अस्थिरता रोखण्यासाठी नवीन नियमांची तयारी

बाजारातील वाढती अस्थिरता पाहता, SEBI ने डेरिव्हेटिव्ह सेगमेंटमध्ये कडक पावले उचलण्याचे संकेत दिले आहेत. के. व्ही. आर. मूर्ती यांच्या मते, किरकोळ गुंतवणूकदारांचे हित जपतानाच मार्केटची स्थिरता कायम राखणे हे नियामक मंडळापुढील मुख्य आव्हान आहे. त्यासाठी आता तंत्रज्ञानाचा आणि डेटाचा प्रभावी वापर केला जात आहे.

हाय-टेक मॉनिटरिंग आणि आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स

SEBI ने आता ट्रेडिंगवर लक्ष ठेवण्यासाठी प्रगत आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) साधनांचा वापर सुरू केला आहे. यामुळे रियल-टाइममध्ये संशयास्पद हालचालींवर लक्ष ठेवणे शक्य होणार आहे. मात्र, कारवाईचा अंतिम निर्णय हा मानवी हस्तक्षेप आणि अनुभवावरच आधारित असेल, असेही स्पष्ट करण्यात आले आहे.

धोरणात्मक बदल आणि लवचिकता

नियामक आता एकाच चौकटीत सर्व नियम न ठेवता, डेटा-आधारित लवचिक धोरणे स्वीकारत आहे. ब्रोकर आणि ट्रेडर्सकडून मिळणाऱ्या फीडबॅकच्या आधारे नियमांमध्ये बदल केले जातील. किरकोळ चुकांसाठी आता थेट दंडात्मक कारवाईऐवजी सल्लागार नोटिसा (Advisory Warnings) देण्याकडे कल वाढला आहे.

कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स आणि सुधारणा

SEBI सध्या LODR आणि ICDR नियमांची व्यापक पुनरावृत्ती करत आहे. याचा उद्देश स्वतंत्र संचालक आणि ऑडिट कमिटीची भूमिका अधिक मजबूत करणे हा आहे. याशिवाय, बाँड मार्केटला चालना देणे आणि शॉर्ट-सेलिंगच्या नियमांमध्ये सुधारणा करण्याचे कामही प्रगतीपथावर आहे. येणाऱ्या काळात 'नॅशनल फायनान्शिअल रिपोर्टिंग अथॉरिटी'सोबत मिळून आर्थिक पारदर्शकतेचे नियम अधिक कडक करण्यावर नियामक भर देत आहे.