SEBI चे चेअरमन तुहिन कांत पांडे यांनी Calcutta Stock Exchange च्या पुनरुज्जीवनावर साशंकता व्यक्त केली आहे. २०१३ पासून बंद असलेल्या या एक्सचेंजला पुन्हा सुरू करणे तांत्रिक आणि आर्थिकदृष्ट्या मोठे आव्हान असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
नियम पालनावर SEBI ठाम
एप्रिल २०१३ पासून नियमांच्या पालनाअभावी बंद असलेल्या Calcutta Stock Exchange (CSE) बद्दल SEBI ने कठोर भूमिका घेतली आहे. पश्चिम बंगाल सरकारने या ऐतिहासिक संस्थेला पुन्हा सक्रिय करण्यासाठी बजेटमध्ये तरतूद केली असली, तरी SEBI ने स्पष्ट केले आहे की, कोणत्याही नियमात सवलत दिली जाणार नाही.
का आहे पुनरुज्जीवन कठीण?
गेल्या दोन दशकांत भारतीय शेअर बाजाराचे चित्र पूर्णपणे बदलले आहे. पूर्वी प्रादेशिक एक्सचेंजची भूमिका महत्त्वाची होती, परंतु आज नॅशनल स्टॉक एक्सचेंज (NSE) आणि बॉम्बे स्टॉक एक्सचेंज (BSE) ने संपूर्ण मार्केटवर ताबा मिळवला आहे. आजचे ट्रेडर्स वेगवान व्यवहार, कमी खर्च आणि हाय लिक्विडिटी (High Liquidity) शोधत आहेत, जी सुविधा राष्ट्रीय स्तरावरील प्लॅटफॉर्मवर आधीच उपलब्ध आहे.
तांत्रिक गुंतवणुकीचे आव्हान
आजच्या काळात एक्सचेंज चालवण्यासाठी केवळ नाव नोंदणी पुरेशी नाही. तुहिन कांत पांडे यांच्या मते, आधुनिक तंत्रज्ञान, आर्टिफिशिअल इंटेलिजन्स (AI) आणि हाय-फ्रिक्वेन्सी ट्रेडिंग (HFT) साठी प्रचंड भांडवल खर्च करावा लागतो. या खर्चाची भरपाई करण्यासाठी पुरेशी ट्रेडिंग व्हॉल्यूम (Trading Volume) मिळवणे हे CSE समोरचे सर्वात मोठे आव्हान आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी काय महत्त्वाचे?
आता सर्व लक्ष याकडे असेल की CSE चे प्रमोटर्स गुंतवणुकीचा आणि तंत्रज्ञानाचा एखादा भरवशाचा प्लॅन सादर करू शकतात का. जोपर्यंत नियमांचे पालन आणि लिक्विडिटीचा ठोस आधार मिळत नाही, तोपर्यंत या एक्सचेंजचे भवितव्य अनिश्चितच राहील.