Securities Appellate Tribunal (SAT) ने Multi Commodity Exchange (MCX) द्वारे Ventura Securities वर लादलेला १.४९ कोटी रुपयांचा दंड रद्द केला आहे. तांत्रिक त्रुटींमुळे हा निर्णय देण्यात आला असून, आता एक्सचेंजला व्याजासह १.७६ कोटी रुपये परत करावे लागणार आहेत.
तांत्रिक त्रुटीमुळे कारवाईला खीळ
या वादाचे मुख्य कारण म्हणजे MCX ने जारी केलेली पेनल्टी नोटीस. सप्टेंबर महिन्यात ही नोटीस बजावण्यात आली होती, परंतु त्यावर स्वाक्षरी करणाऱ्या बाह्य तज्ज्ञाचा कार्यकाळ मार्च महिन्यातच संपला होता. कायद्याच्या दृष्टीने, ज्या अधिकारऱ्याच्या स्वाक्षरीने आदेश काढला जातो, तो त्या वेळी पदावर असणे अनिवार्य असते. हा महत्त्वाचा प्रशासकीय नियम पाळला न गेल्याने ट्रिब्युनलने ही कारवाई फेटाळून लावली.
ब्रोकरला मिळणार मोठा परतावा
या निकालानंतर SAT ने MCX ला Ventura Securities ला १.७६ कोटी रुपये परत करण्याचे आदेश दिले आहेत. यामध्ये मूळ दंडाची रक्कम, त्यावरील GST आणि ब्रोकरेजला झालेला कायदेशीर खर्च म्हणून १ लाख रुपये यांचा समावेश आहे. ट्रिब्युनलने एक्सचेंजची पुनर्विचाराची विनंती फेटाळून लावत, 'फर्स्ट-लाइन रेग्युलेटर' म्हणून काम करताना कमालीची अचूकता राखणे आवश्यक असल्याचे ठणकावून सांगितले.
वादाचे मूळ कारण काय होते?
हा संपूर्ण वाद नॅचरल गॅस ऑप्शन्समध्ये क्लायंटच्या ओपण पोझिशन लिमिट्सच्या उल्लंघनाशी संबंधित होता. Ventura Securities ने आपल्या बचावात असा युक्तिवाद केला होता की, एक्सचेंजने स्वतःच्या नियमांनुसार आवश्यक सूचना (Alerts) दिल्या नव्हत्या. शिवाय, दंडाची रक्कम ही नियमातील २ लाख रुपयांच्या मर्यादेपेक्षा कितीतरी पटीने जास्त होती. या मुद्द्यांवर एक्सचेंजने समाधानकारक स्पष्टीकरण न दिल्याने हा दंड रद्द करावा लागला.