विदेशी गुंतवणूकदारांनी इंडेक्स फ्युचर्समध्ये मोठ्या प्रमाणात 'शॉर्ट पोझिशन्स' तयार केल्या आहेत, ज्यामुळे निफ्टीच्या तेजीवर मर्यादा येत आहेत. दुसरीकडे, देशांतर्गत संस्थात्मक गुंतवणूकदार (DII) बाजाराला आधार देत आहेत.
भारतीय शेअर बाजारात सध्या सप्टेंबर महिन्याच्या डेरिव्हेटिव्ह सीरिजच्या सुरुवातीलाच एक मोठा संघर्ष पाहायला मिळत आहे. विदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांनी (FIIs) इंडेक्स फ्युचर्समध्ये तब्बल 1.86 लाख शॉर्ट कॉन्ट्रॅक्ट्स जमा केले आहेत. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, ही बाजाराच्या घसरणीवर लावलेली मोठी पैज आहे. जोपर्यंत या पोझिशन्स बंद होत नाहीत किंवा उलट होत नाहीत, तोपर्यंत निफ्टीला वर जाण्यासाठी मोठा अडथळा जाणवणार आहे.
FII आणि DII मधील रस्सीखेच
एकीकडे FII डेरिव्हेटिव्ह सेगमेंटमध्ये बाजाराच्या विरोधात उभे आहेत, तर दुसरीकडे कॅश मार्केटमध्ये देशांतर्गत गुंतवणूकदार (DII) पूर्ण ताकदीने बाजाराला सावरत आहेत. 27 ऑगस्ट पर्यंत DII ने तब्बल ₹4,977 कोटींची खरेदी केली आहे. ही लिक्विडिटी सध्या बाजाराला मोठ्या घसरणीपासून वाचवत आहे. मात्र, जर ही देशांतर्गत खरेदी मंदावली, तर FII चा दबाव बाजाराला खाली खेचू शकतो.
महत्त्वाच्या लेव्हल्स आणि जोखीम
गुंतवणूकदारांच्या नजरा सध्या 24,000 च्या सपोर्ट लेव्हलवर खिळल्या आहेत. तांत्रिकदृष्ट्या ही एक अत्यंत महत्त्वाची रेषा आहे. जर निफ्टी 24,000 च्या खाली घसरला, तर बाजारात मोठी विक्री (Panic Selling) पाहायला मिळू शकते. सध्या इंडिया VIX 11 च्या आसपास आहे, जे बाजारात शांतता असली तरी कोणत्याही क्षणी अस्थिरता वाढू शकते असे दर्शवते.
आता बाजाराची पुढील दिशा 'शॉर्ट कव्हरिंग'वर अवलंबून आहे. जेव्हा शॉर्ट करणारे गुंतवणूकदार आपले व्यवहार पूर्ण करण्यासाठी शेअर्स खरेदी करतात, तेव्हा बाजारात मोठी तेजी येऊ शकते. तोपर्यंत बाजार एका ठराविक रेंजमध्ये राहण्याची शक्यता आहे.