इटलीच्या अँटीट्रस्ट वॉचडॉगने AI म्युझिक जनरेटर Suno विरुद्ध अधिकृत चौकशी सुरू केली आहे. कंपनीवर ग्राहक हक्क उल्लंघन आणि कॉपीराइट वादाचे आरोप असून, ही चौकशी एआय क्षेत्रातील गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाची ठरणार आहे.
काय आहे प्रकरण?
इटालियन कॉम्पिटिशन अथॉरिटीने Suno या प्रसिद्ध एआय म्युझिक जनरेशन प्लॅटफॉर्मवर अँटीट्रस्ट चौकशी सुरू केली आहे. कंपनीच्या सेवा अटी (Terms of Service) युरोपियन ग्राहक संरक्षण मानकांचे उल्लंघन करत आहेत का, याचा तपास केला जात आहे. विशेष म्हणजे, वापरकर्त्यांना कोणतीही ठोस माहिती न देता सेवेचे निकष आणि सबस्क्रिप्शनचे दर बदलण्याचे अधिकार कंपनीने स्वतःकडे ठेवले आहेत, जे अन्यायकारक असल्याचे प्राथमिक निरीक्षण आहे.
कायदेशीर आणि नियामक अडथळे
केवळ ग्राहक हक्कच नाही, तर बौद्धिक संपदा (Intellectual Property) व्यवस्थापनाबाबतही प्रश्नचिन्ह उपस्थित झाले आहेत. वापरकर्त्यांना त्यांचे 'नैतिक अधिकार' सोडून देण्यास भाग पाडणे आणि वादाच्या प्रसंगी अमेरिकेत जाऊन लवाद (Arbitration) करण्याची अट घालणे, हे इटालियन कॉपीराइट कायद्याशी विसंगत असल्याचे मानले जात आहे. याव्यतिरिक्त, जुलै 2026 मध्ये म्युनिकमधील न्यायालयाने Suno ला कॉपीराइट उल्लंघनासाठी दोषी ठरवले होते. कंपनीला सध्या Universal Music Group आणि Sony Music सारख्या मोठ्या कंपन्यांच्या कायदेशीर लढाईचाही सामना करावा लागत आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी काय महत्त्व?
Suno ही एक खाजगी कंपनी असून तिचे मूल्यांकन $5.4 अब्ज इतके आहे. ही कंपनी शेअर बाजारात (NSE किंवा BSE) लिस्टेड नसल्याने सामान्य किरकोळ गुंतवणूकदार यात गुंतवणूक करू शकत नाहीत. तरीही, या कायदेशीर प्रकरणांचे निकाल संपूर्ण जेनेरेटिव्ह एआय उद्योगावर परिणाम करू शकतात. Warner Music Group सारख्या काही कंपन्यांशी त्यांनी समझोता केला असला, तरी वाढते नियामक दडपण एआय क्षेत्रातील जोखमींकडे स्पष्ट इशारा करत आहे.