जानेवारी ते जुलै २०२६ या सात महिन्यांत भारतीय कंपन्यांनी तब्बल **₹३.०४ लाख कोटी** निधी उभारला आहे. विशेष म्हणजे हे भांडवल IPO ऐवजी प्रामुख्याने प्रिफरेंशियल इश्यू आणि QIP द्वारे गोळा करण्यात आले आहे.
भारतीय शेअर बाजारात सध्या एक वेगळेच चित्र पाहायला मिळत आहे. गेल्या सात महिन्यांत कंपन्यांनी ₹३.०४ लाख कोटींचा विक्रमी निधी उभारला आहे. या वर्षात कंपन्यांनी निधी उभारणीसाठी IPO वर अवलंबून न राहता प्रिफरेंशियल इश्यू (Preferential Issues) आणि QIP सारख्या पर्यायांना पसंती दिली आहे.
निधी उभारणीची आकडेवारी
या कालावधीत प्रिफरेंशियल इश्यूद्वारे ₹१.७७ लाख कोटी (एकूण निधीच्या ५८%) उभारले गेले आहेत, तर QIP द्वारे ₹४७,८८१ कोटी गोळा झाले आहेत. प्रक्रियेच्या दृष्टीने हे मार्ग अधिक जलद आणि सोपे असल्याने कंपन्यांनी यावर भर दिला आहे. जुलै महिन्यात तर निधी उभारणीत १६३% ची मोठी उसळी पाहायला मिळाली, जी ₹१.१ लाख कोटींवर पोहोचली होती.
बाजारातील विरोधाभास (Market Divergence)
एकीकडे प्राथमिक बाजारात (Primary Market) निधीचा ओघ सुरू असताना, दुसरीकडे दुय्यम बाजारात (Secondary Market) मात्र दबाव आहे. Nifty 50 इंडेक्स या वर्षात ऑगस्टपर्यंत ७.३६% नी घसरला आहे. असे असूनही, जुलैमध्ये आलेल्या IPO पैकी ८५% शेअर्सनी त्यांच्या इश्यू प्राईसच्या वर लिस्टिंग करून गुंतवणूकदारांचा विश्वास टिकवून ठेवला आहे.
DII विरुद्ध FPI
बाजारातील या हालचालींमध्ये डोमेस्टिक इन्स्टिट्यूशनल इन्व्हेस्टर्स (DIIs) खंबीरपणे उभे आहेत. त्यांच्या सातत्यपूर्ण खरेदीमुळे बाजाराला आधार मिळत आहे, तर फॉरेन पोर्टफोलिओ इन्व्हेस्टर्स (FPIs) मात्र अधूनमधून विक्री करत असल्याने बाजारात अनिश्चितता निर्माण होत आहे. जागतिक घडामोडी आणि अमेरिकेचे टॅरिफ धोरण यामुळे गुंतवणूकदारांनी सावध राहणे गरजेचे आहे.