गुरुवारी SpaceX च्या Starship रॉकेटची 13 वी चाचणी उड्डाण, लाँचिंगच्या काही सेकंद आधी इंजिनमध्ये बिघाड झाल्याने रद्द करण्यात आली. यामुळे 20 स्टारलिंक सॅटेलाइट्सच्या नियोजित तैनातीवर परिणाम झाला आहे आणि NASA च्या आगामी आर्टेमिस चंद्र मोहिमांसाठी संभाव्य वेळापत्रकाचा धोका निर्माण झाला आहे.
गुरुवारी SpaceX च्या महत्त्वाकांक्षी Starship रॉकेटच्या 13 व्या चाचणी उड्डाणाला मोठा धक्का बसला. नियोजित उड्डाणाच्या काही सेकंद आधी, इंजिनमध्ये बिघाड झाल्याने हे उड्डाण रद्द करावे लागले. आपत्कालीन प्रणालीमुळे रॉकेटला थांबवण्यात आले आणि इंधन सुरक्षितपणे बाहेर काढण्याची प्रक्रिया सुरू करण्यात आली.
अवघड आणि गुंतागुंतीच्या स्पेस वाहनांच्या विकासाच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात अशा तांत्रिक अडचणी येणे सामान्य असले तरी, या विशिष्ट बिघाडामुळे रॉकेटच्या इंजिन प्रणालीमध्ये सुधारणा करण्याचे आव्हान स्पष्ट झाले आहे.
या उड्डाणाचे मुख्य उद्दिष्ट 20 नवीन स्टारलिंक इंटरनेट सॅटेलाइट्सना कक्षेत पाठवणे आणि रॉकेटच्या हीट शील्डची चाचणी करणे होते. या abort मुळे स्टारलिंक नेटवर्कचा विस्तार करण्याच्या योजनेला तात्पुरता ब्रेक लागला आहे.
SpaceX चे संस्थापक एलोन मस्क यांनी सोशल मीडियावर सांगितले की, टीम या बिघाडाचे कारण शोधून काढेल आणि काही दिवसांतच पुन्हा उड्डाणाचा प्रयत्न करण्याची शक्यता आहे.
NASA आणि आर्टेमिस चंद्र मोहिमांवरील परिणाम
सॅटेलाइट तैनाती व्यतिरिक्त, Starship कार्यक्रम NASA च्या दीर्घकालीन चंद्र मोहिमांसाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे. SpaceX कडून Starship ची विशेष आवृत्ती NASA च्या आर्टेमिस कार्यक्रमासाठी लँडिंग सिस्टम म्हणून वापरली जाणार आहे. या कार्यक्रमाद्वारेच NASA ची अंतराळवीरांना चंद्रावर परत पाठवण्याची योजना आहे.
NASA ने 'ब्लू मून' लँडर विकसित करण्यासाठी Blue Origin ला देखील कंत्राट दिले आहे. दोन्ही कंपन्या पुढील वर्षी होणाऱ्या आर्टेमिस III मोहिमेवर काम करत आहेत, ज्यामध्ये महत्त्वाच्या डॉकिंग प्रक्रियांचा समावेश असेल.
Starship शी संबंधित कोणत्याही तांत्रिक अडचणी किंवा उड्डाणास होणारा विलंबामुळे या महत्त्वाकांक्षी वेळापत्रकांवर दबाव येऊ शकतो. अंतराळवीरांच्या सुरक्षित लँडिंगसाठी रॉकेटला अनेक यशस्वी मानवरहित आणि मानवी उड्डाणे पूर्ण करावी लागतील.
गुंतवणूकदार आणि अंतराळ उद्योगातील निरीक्षकांनी लक्षात घेतले पाहिजे की Starship चा विकास हा एक उच्च-जोखमीचा, परंतु उच्च-फायद्याचा प्रकल्प आहे. पुढील आठवड्यांमध्ये इंजिन बिघाडाच्या तपासाचे निष्कर्ष, SpaceX किती लवकर पुन्हा उड्डाण करू शकते आणि NASA च्या आर्टेमिस मिशनच्या प्रगतीवर लक्ष ठेवणे महत्त्वाचे ठरेल. सुरुवातीच्या टप्प्यात रॉकेट अनेकदा पुनर्प्राप्त करण्याऐवजी वापरले जात असल्याने, या उड्डाणांचा खर्च Starship कार्यक्रमाच्या एकूण व्यवहार्यतेसाठी एक महत्त्वाचा घटक राहील.