ISRO ने विक्रम साराभाई स्पेस सेंटरमध्ये 'गगनयान' ऑर्बिटल मॉड्युलच्या सेपरेशन सिस्टिमची यशस्वी चाचणी केली आहे. २०२६ मध्ये होणाऱ्या G1 मोहिमेसाठी हा एक अत्यंत महत्त्वाचा टप्पा मानला जात आहे.
ISRO ने गगनयान मानवयुक्त मोहिमेसाठी एक मोठा तांत्रिक अडथळा पार केला आहे. तिरुवनंतपुरम येथील विक्रम साराभाई स्पेस सेंटर (VSSC) मधील अभियंत्यांनी या मोहिमेच्या 'क्रू' आणि 'सर्व्हिस' मॉड्युलला वेगळे करणाऱ्या सिस्टिमची यशस्वी चाचणी घेतली. अंतराळातून पृथ्वीवर परतताना हे दोन्ही भाग योग्यरित्या वेगळे होणे सुरक्षिततेच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचे असते.
चाचणीचे महत्त्व
मोहिमेदरम्यान ऑर्बिटल मॉड्युल एक युनिट म्हणून प्रवास करते, परंतु पृथ्वीवर परतण्यापूर्वी 'सर्व्हिस मॉड्युल' वेगळे होणे गरजेचे असते. या चाचणीत 'पायरोटेक्निक डिव्हाइसेस'चा वापर करून दोन्ही मॉड्यूल्सना सुरक्षितपणे वेगळे करण्यात आले. यामुळे सिस्टिमवर होणारे धक्के आणि इलेक्ट्रिकल व फ्लूइड कनेक्शन तोडण्याची प्रक्रिया यशस्वीपणे पार पडली.
G1 मिशन आणि २०२६ चे ध्येय
ही चाचणी २०२६ मध्ये नियोजित असलेल्या G1 या विना-मानव चाचणी उड्डाणासाठी (Uncrewed test flight) अनिवार्य होती. आता ISRO अंतिम एकत्रीकरण आणि प्री-फ्लाईट रिव्ह्यूकडे वाटचाल करत आहे. 'क्रू मॉड्युल अपराइटिंग सिस्टिम' आणि थर्मल कंट्रोल्सच्या यशस्वी कामगिरीमुळे मोहिमेतील मोठा तांत्रिक अडथळा दूर झाला आहे.
भारतीय कंपन्यांचे योगदान
गगनयान मोहिमेत ISRO सोबतच देशातील अनेक सार्वजनिक आणि खाजगी कंपन्यांचे महत्त्वाचे योगदान आहे. यात हिंदुस्तान एअरोनॉटिक्स लिमिटेड (HAL), लार्सन अँड टुब्रो (L&T) आणि गोदरेज एअरोस्पेस (Godrej Aerospace) यांसारख्या कंपन्यांनी मोलाची भूमिका बजावली आहे. हे यश भारताच्या वाढत्या अवकाश उत्पादन क्षमतेचे निदर्शक आहे.