Morgan Stanley च्या ताज्या रिपोर्टनुसार, AI मधील भांडवली खर्च (Capex) २०२८ पर्यंत ९३ टक्क्यांवरून १४ टक्क्यांवर येण्याची शक्यता आहे. आता कंपन्यांचा भर हार्डवेअर खरेदीपेक्षा सॉफ्टवेअर इंटिग्रेशनवर असेल.
हार्डवेअरचा वेग मंदावणार
AI क्षेत्रातील गुंतवणुकीचे चक्र आता एका नवीन टप्प्यावर पोहोचले आहे. सुरुवातीच्या काळात क्लाउड सर्व्हिस प्रोव्हायडर्सनी मोठ्या प्रमाणात हार्डवेअर आणि GPU वर खर्च केला. मात्र, आता ही क्षमता तयार झाल्यानंतर, कंपन्यांचा कल या गुंतवणुकीतून महसूल (Revenue) मिळवण्याकडे असेल. परिणामी, २०२६ मधील ९३% भांडवली खर्चाचा दर २०२८ पर्यंत १४% पर्यंत खाली येण्याची शक्यता Morgan Stanley ने वर्तवली आहे.
वीज आणि नियमावलीचा अडथळा
गुंतवणुकीत घट होण्याचे एक प्रमुख कारण म्हणजे स्ट्रक्चरल अडचणी. अहवालानुसार, २०२६ ते २०२८ या काळात ५७ गिगावॉट विजेचा तुटवडा निर्माण होऊ शकतो. तसेच, अमेरिकेत नियमावली आणि पर्यावरणीय विरोधामुळे सुमारे $२८६ अब्ज किमतीचे डेटा सेंटर प्रकल्प रखडले आहेत. यामुळे डेटा सेंटरच्या मागणी-पुरवठ्यामध्ये पुढील काही वर्षे असमतोल राहण्याची शक्यता आहे.
उत्पादकतेवर कंपन्यांचा भर
AI च्या वापरामुळे कंपन्यांच्या उत्पादकतेत गेल्या १२ महिन्यांत सरासरी ९.६% वाढ झाली आहे. Morgan Stanley च्या मते, याचा फायदा २०२७ पर्यंत कंपन्यांच्या नेट मार्जिनमध्ये १०० बेसिस पॉइंट्स वाढीच्या स्वरूपात दिसून येईल. विशेषतः सायबर सुरक्षा आणि सॉफ्टवेअर क्षेत्रात मोठी संधी असल्याचे दिसते.
भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी काय?
हा जागतिक बदल भारतीय IT कंपन्यांसाठी नवीन संधी घेऊन आला आहे. हार्डवेअर खरेदीकडून सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंटकडे शिफ्ट होताना, भारतीय आयटी कंपन्यांना कन्सल्टिंग आणि इंटिग्रेशनच्या कामात मोठी मागणी मिळू शकते. गुंतवणूकदारांनी आता उत्पादकता आणि सॉफ्टवेअर अडॉप्शन दराकडे लक्ष ठेवणे फायद्याचे ठरेल.