Jefferies च्या नवीन रिपोर्टनुसार, भारतातील केवळ **३%** लोक इक्विटी मार्केटमध्ये गुंतवणूक करतात. अमेरिका (**६०%**) आणि चीन (**१८%**) च्या तुलनेत हे प्रमाण खूप कमी असले, तरी हेच भारताच्या दीर्घकालीन वाढीचे सर्वात मोठे संकेत मानले जात आहेत.
गुंतवणुकीचे नवीन दालन
जेफरीजच्या (Jefferies) अहवालानुसार, भारतातील इक्विटी पेनिट्रेशन (Equity Penetration) सध्या केवळ ३% च्या आसपास आहे. जागतिक स्तरावर अमेरिकेचा विचार केला तर तिथे हे प्रमाण ६०% आहे, तर चीनमध्ये १८% लोक थेट शेअर बाजारात गुंतवणूक करतात. तज्ज्ञांच्या मते, ही आकडेवारी बाजारातील मरगळ नसून, आगामी काळातील मोठ्या 'स्ट्रक्चरल ग्रोथ'ची संधी आहे. जसे लोकांचे उत्पन्न वाढेल, तसा हा पैसा मोठ्या प्रमाणावर शेअर बाजारात येईल.
बाजारातील सध्याची स्थिती
सध्या भारतीय शेअर बाजार काहीसा दबावाखाली आहे. २०२६ च्या पहिल्या तीन तिमाहीत Nifty 50 मध्ये १४% ची घसरण पाहायला मिळाली आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे परदेशी गुंतवणूकदारांकडून (FPI) झालेली विक्रमी विक्री, ज्याचा आकडा तब्बल ₹३.०८ लाख कोटी इतका आहे.
IPO मार्केटची ताकद
अशा अस्थिर वातावरणातही भारतीय प्राथमिक बाजार (Primary Market) मात्र खंबीर उभा आहे. या काळात कंपन्यांनी IPO च्या माध्यमातून $१२.५ अब्ज (सुमारे १ लाख कोटी रुपयांहून अधिक) निधी उभारला आहे. हे सिद्ध करते की, परदेशी गुंतवणूकदार बाहेर पडत असले तरी, देशांतर्गत गुंतवणूकदारांची (Domestic Investors) मागणी आणि त्यांचा बाजारावरील विश्वास आजही कायम आहे.
पुढील दिशा काय?
तरुण आणि डिजिटल साक्षर गुंतवणूकदारांमुळे बाजाराचे स्वरूप बदलत आहे. आता गुंतवणूकदार केवळ पारंपारिक बचत योजनांवर अवलंबून न राहता मार्केट-लिंक्ड मालमत्तांकडे वळत आहेत. ही नवीन गुंतवणूकदार पिढी बाजारासाठी एक 'बफर' म्हणून काम करत आहे, ज्यामुळे जागतिक बाजारपेठेतील घडामोडींचा भारतीय बाजारावर होणारा परिणाम कमी होऊ लागला आहे. आता गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाची बाब म्हणजे कंपन्यांचे तिमाही निकाल (Earnings Delivery) आणि देशांतर्गत गुंतवणुकीचा ओघ.