UBS चे विश्लेषक नवीन किला यांच्या मते, १० मिनिटांत डिलिव्हरी आता एक विशेष सुविधा नसून ग्राहकांची प्राथमिक गरज बनली आहे. आता कंपन्या उत्पादनांची व्याप्ती वाढवण्यावर भर देत आहेत.
भारताच्या रिटेल क्षेत्रात १० ते १५ मिनिटांत किराणा सामान पोहोचवण्याची स्पर्धा आता जुनी झाली आहे. UBS चे लीड ॲनालिस्ट नवीन किला यांच्या मते, ही जलद डिलिव्हरी आता एक 'बेसिक स्टँडर्ड' बनली आहे, जी ग्राहक गृहीत धरून चालतात.\n\n### रिटेल मॉडेल्समध्ये बदल\n\nआता पारंपारिक ई-कॉमर्स आणि क्विक कॉमर्समधील अंतर कमी होत आहे. मोठ्या रिटेल कंपन्या आपली लॉजिस्टिक नेटवर्क वेगवान करत आहेत, तर क्विक कॉमर्स प्लेयर्स इलेक्ट्रॉनिक्स, कपडे आणि पर्सनल केअर उत्पादने आपल्या पोर्टफोलिओमध्ये समाविष्ट करत आहेत. ही एक मोठी क्रांती आहे जिथे 'वेग' हे एकमेव वैशिष्ट्य न राहता, ती ग्राहकांच्या गरजेनुसार एक सोय बनली आहे.\n\nया बदलासाठी कंपन्या आता बहुस्तरीय वेअरहाऊस नेटवर्क (Multi-tiered warehouse networks) उभारत आहेत. यामध्ये छोट्या स्थानिक 'डार्क स्टोअर्स'सोबतच मोठ्या प्रादेशिक वितरण केंद्रांचा वापर केला जात आहे.\n\n### गुंतवणूकदारांसाठी नवा दृष्टिकोन\n\nया बदलामागचे मुख्य उद्दिष्ट म्हणजे घरातील दैनंदिन खर्चाचा मोठा वाटा काबीज करणे. कमी मार्जिन असलेल्या किराणा मालापलीकडे जाऊन हाय-फ्रिक्वेन्सी वस्तूंकडे कंपन्या वळत आहेत. UBS च्या अंदाजानुसार, भारतीय ऑनलाइन रिटेल मार्केट FY31 पर्यंत $200 अब्ज डॉलर्सवर पोहोचू शकते. विशेष म्हणजे, देशातील आघाडीची १५ ते २० शहरे एकूण महसुलाच्या ७०% वाटा उचलतात.\n\n### आव्हाने आणि जोखीम\n\nही वाढ जरी मोठी असली तरी, या व्यवसायासमोर अनेक आव्हाने आहेत. इलेक्ट्रॉनिक्स आणि कपड्यांच्या श्रेणीत शिरल्यामुळे नफ्याचे प्रमाण (Profit Margins) दबावात येऊ शकते. तसेच, जटिल लॉजिस्टिक नेटवर्क चालवण्यासाठी येणारा खर्च हा गुंतवणूकदारांसाठी चिंतेचा विषय ठरू शकतो.\n\nयेणाऱ्या काळात 'आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स' (AI) वापरून ग्राहकांच्या सवयी समजून घेणे ही खरी शर्यत असेल. ज्या कंपन्या या खर्चिक लॉजिस्टिक नेटवर्कला यशस्वीरीत्या हाताळून नफा मिळवतील, त्या गुंतवणूकदारांसाठी दीर्घकाळ फायदेशीर ठरू शकतात.
