FIIs ची रणनीती बदलली, 'या' क्षेत्रांवर विशेष लक्ष
परदेशी गुंतवणूकदारांनी भारतीय बाजारातील आपल्या गुंतवणुकीची पद्धत बदलली आहे. आता ते मोठ्या प्रमाणावर गुंतवणूक करण्याऐवजी काही विशिष्ट कंपन्या आणि क्षेत्रांवर लक्ष केंद्रित करत आहेत. जगभरातील अनेक गुंतवणूकदार भारतीय इक्विटीमधून हळूहळू बाहेर पडत असल्याने, एकूण FII मालकी अनेक वर्षांच्या नीचांकी पातळीवर पोहोचली आहे. मात्र, ही विक्री सरसकट नसून, गुंतवणूकदार अधिक नफा मिळवून देणाऱ्या आणि जागतिक स्तरावर ओळख असलेल्या कंपन्यांमध्ये पैसे गुंतवत आहेत.
निवडक क्षेत्रांमध्ये पैशांचा ओघ
या बदलाचे विश्लेषण केल्यास, परदेशी गुंतवणूकदारांनी बँकिंग, कन्झ्युमर आणि टेक्नॉलॉजी कंपन्यांमधील शेअर्स विकले आहेत. त्याऐवजी, त्यांनी टेलिकॉम क्षेत्रात तब्बल 2.91 अब्ज डॉलर्स, कॅपिटल गुड्समध्ये 2.89 अब्ज डॉलर्स आणि धातू (Metals) क्षेत्रात 2.25 अब्ज डॉलर्स गुंतवले आहेत. यामुळे Bharti Airtel, GE Vernova T&D, Adani Ports आणि Hindalco Industries सारख्या कंपन्यांमध्ये FIIs ची गुंतवणूक वाढलेली दिसून येते.
देशांतर्गत गुंतवणूकदारांचा आधार
या परदेशी विक्रीच्या दबावाला देशांतर्गत संस्थात्मक गुंतवणूकदार (DIIs) चांगल्या प्रकारे सामोरे जात आहेत. FIIs ज्या कंपन्यांमधून पैसे काढत आहेत, त्यातील अनेक शेअर्स DIIs सातत्याने खरेदी करत आहेत. उदाहरणार्थ, Bharti Airtel मध्ये FIIs ची हिस्सेदारी 22.7% वरून वाढून 28.8% झाली आहे, तर GE Vernova T&D मध्ये ती 0.7% वरून थेट 18.5% पर्यंत पोहोचली आहे.
सेक्टर बदलामागील प्रमुख कारणे
या सेक्टर रोटेशनमागे अनेक कारणे आहेत. भारत सरकार FY 2026-27 साठी 12.2 लाख कोटी रुपयांच्या खर्चाची योजना आखत आहे, ज्यामुळे कॅपिटल गुड्स आणि इन्फ्रास्ट्रक्चर क्षेत्रांना चालना मिळत आहे. विशेषतः स्टीलची मागणी वाढणार आहे, कारण भारतीय स्टील मार्केट जागतिक स्तरावर वेगळे आहे आणि 2034 पर्यंत दरवर्षी सुमारे 6% दराने वाढण्याची अपेक्षा आहे. याउलट, चीनमधील मंदावलेल्या अर्थव्यवस्थेमुळे जागतिक स्टील मागणीत 2026 पर्यंत केवळ 0.3% वाढ अपेक्षित आहे. त्याचबरोबर, AI (Artificial Intelligence) चा वाढता वापर आणि क्लाउड कनेक्टिव्हिटीमुळे IT सेवा बाजार 2026 पर्यंत 1.87 ट्रिलियन डॉलर्स पर्यंत पोहोचण्याची शक्यता आहे. टेलिकॉम क्षेत्रही दमदार कामगिरी करत आहे, जिथे Bharti Airtel च्या प्रति शेअर कमाईत (EPS) 2023 ते 2026 दरम्यान दरवर्षी सरासरी 46% वाढ अपेक्षित आहे.
कंपनी कामगिरी आणि विश्लेषकांची मते
कंपन्यांच्या कामगिरीबद्दल बोलायचं झाल्यास, Bharti Airtel चा P/E रेशो 31-36 असून मार्केट कॅप अंदाजे ₹10.54 ट्रिलियन आहे. Adani Ports ची मार्केट कॅप ₹4.07 ट्रिलियन आणि P/E 30-32 आहे, जिथे विश्लेषकांनी 10-11% पर्यंत वाढीची शक्यता वर्तवली आहे. Hindalco Industries धातू क्षेत्रात देशांतर्गत मागणीमुळे मजबूत आहे. JSW Steel बद्दल विश्लेषकांची मते विभागलेली असून, त्यांची लक्ष्य किंमत INR 975 ते INR 1,601 पर्यंत आहे. Axis Bank मजबूत कर्ज वाढ दर्शवत आहे, परंतु मार्जिनवर दबाव आहे; मात्र, अनेक विश्लेषक याला 'Strong Buy' रेटिंग देत आहेत. KPIT Technologies ला चांगले रेटिंग्स मिळत असले तरी, मार्जिन कमी होत असल्याने विश्लेषकांच्या लक्ष्यांमध्ये मोठी तफावत आहे, जी 13% ते 54% पर्यंतची संभाव्य वाढ दर्शवते. One 97 Communications (Paytm) मात्र 100 पेक्षा जास्त P/E आणि सलग 3 वर्षे नकारात्मक ROE सह मूल्यांकनाच्या (Valuation) चिंतेत आहे.
कायम असलेले धोके
मात्र, या धोरणात्मक बदलांमध्येही काही धोके आहेत. टेलिकॉम क्षेत्रात नियामक अनिश्चितता आणि तीव्र स्पर्धा आहे. जागतिक मागणीतील घट, विशेषतः चीनकडून, धातू उत्पादकांसाठी समस्या निर्माण करू शकते. त्याचबरोबर, कच्च्या मालाच्या किमतींमधील चढ-उतार देखील एक आव्हान आहे. बँकिंग कंपन्यांना व्याजदर कमी झाल्यास मार्जिनमध्ये घट अनुभवता येऊ शकते, तर IT कंपन्यांना वाढत्या खर्चांमुळे मार्जिनवर दबाव जाणवू शकतो.
बाजाराचा दृष्टिकोन
एकंदरीत, परदेशी गुंतवणूकदार अजूनही निवडक दृष्टिकोन ठेवत आहेत. Adani Ports आणि Axis Bank सारख्या कंपन्यांना विश्लेषकांकडून 'Buy' रेटिंग्स आणि चांगली लक्ष्य किंमत मिळत आहे. IT आणि मेटल क्षेत्रांबद्दल मात्र मिश्र प्रतिक्रिया आहेत. आगामी काळात, मजबूत कमाई आणि स्पर्धात्मक धार असलेल्या कंपन्याच परदेशी गुंतवणुकीसाठी प्राधान्यक्रमावर राहतील.
