REC Ltd चे धोरणात्मक पाऊल: ग्रीन हायड्रोजनमध्ये एन्ट्री
ग्रामीण विद्युतीकरण महामंडळ (REC Ltd) ने आपल्या उपकंपनी REC Power Development and Consultancy Ltd (RECPDCL) द्वारे Vizag Power Transmission Ltd या नवीन कंपनीची नोंदणी केली आहे. ही कंपनी आंध्र प्रदेशातील विशाखापट्टणम (Visakhapatnam) प्रदेशात ग्रीन हायड्रोजन आणि ग्रीन अमोनिया (Green Ammonia) प्रकल्पांसाठी आवश्यक असलेल्या ट्रान्समिशन पायाभूत सुविधा विकसित करण्यावर लक्ष केंद्रित करेल.
कंपनीची स्थापना आणि आर्थिक बाजू
Vizag Power Transmission Ltd ची नोंदणी 16 फेब्रुवारी 2026 रोजी झाली असून, तिचे अधिकृत आणि सशुल्क भांडवल (authorized and paid-up capital) ₹5 लाख आहे. RECPDCL च्या या महत्त्वाकांक्षी योजनेला नियामक आवश्यकता आणि नूतनीकरणक्षम ऊर्जा प्रकल्पांच्या विकासाचे धोरणात्मक उद्दिष्ट पूर्ण करण्यासाठी मदत मिळेल. या घोषणेनंतर REC Ltd चे शेअर्स 1.90% नी वाढून ₹353.50 वर बंद झाले, जे बाजाराच्या सकारात्मक प्रतिक्रियेचे संकेत देते.
PFC सह एकत्रीकरणाचा फायदा
REC Ltd चे फेब्रुवारी 2026 मध्ये Power Finance Corporation (PFC) मध्ये पूर्ण एकत्रीकरण झाले आहे. या विलीनीकरणामुळे आता एक मोठी वित्तीय संस्था तयार झाली आहे, ज्यांच्या एकत्रित कर्ज पुस्तिकेचे (loan book) मूल्य ₹17 लाख कोटी पेक्षा जास्त आहे. यामुळे मोठ्या नूतनीकरणक्षम ऊर्जा आणि ट्रान्समिशन प्रकल्पांना वित्तपुरवठा करण्याची क्षमता लक्षणीयरीत्या वाढली आहे. विश्लेषकांच्या मते, हे एकत्रीकरण मोठ्या प्रकल्पांना अधिक सुलभपणे कर्ज मिळवून देईल आणि मोठ्या प्रमाणावरील प्रकल्पांना वित्तपुरवठा करण्यासाठी मदत करेल.
भारताचे ग्रीन हायड्रोजन लक्ष्य
भारताने 2030 पर्यंत दरवर्षी 50 लाख टन ग्रीन हायड्रोजनचे उत्पादन करण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे. या राष्ट्रीय मिशनसाठी सुमारे ₹8 लाख कोटी गुंतवणुकीची आवश्यकता आहे. या गुंतवणुकीला चालना देण्यासाठी, ग्रीन हायड्रोजन उत्पादनासाठी वापरल्या जाणाऱ्या नूतनीकरणक्षम ऊर्जेवरील आंतर-राज्य ट्रान्समिशन शुल्कात (inter-state transmission charges) सूट आणि ग्रीडमध्ये प्राधान्य मिळणे यासारखी धोरणे आखली जात आहेत.
ट्रान्समिशन पायाभूत सुविधांची भूमिका
ग्रीन हायड्रोजन प्रकल्पांसाठी आवश्यक असलेल्या पायाभूत सुविधा, विशेषतः ट्रान्समिशन नेटवर्क, हा विकासातील एक महत्त्वाचा घटक ठरू शकतो. RECPDCL कडे ट्रान्समिशन प्रकल्पांचे समन्वय साधण्याचा अनुभव आहे, ज्यामुळे ते Vizag Power Transmission Ltd च्या माध्यमातून हे काम प्रभावीपणे हाताळू शकेल.
संभाव्य धोके आणि बाजारातील मत
जरी REC आणि PFC यांनी एक मोठी संस्था तयार केली असली, तरी काही विश्लेषकांच्या मते, यामुळे पॉवर-केंद्रित NBFC क्षेत्रात स्पर्धेची पातळी कमी होऊ शकते. याव्यतिरिक्त, RECPDCL वर भूतकाळात काही आरोप झाले होते, ज्यामुळे व्यवसायाच्या पद्धती आणि मूळ कंपनीच्या प्रभावाशी संबंधित धोके कायम आहेत.
भविष्यातील outlook
विश्लेषकांनी REC Ltd साठी सरासरी शेअर किंमत लक्ष्य ₹510 ठेवले आहे, जे सध्याच्या ₹353.50 च्या पातळीवरून 44% पेक्षा जास्त वाढ दर्शवते. REC ला fiscal year 2026 साठी 11-12% कर्ज पुस्तक वाढीची अपेक्षा आहे. एकत्रित PFC-REC संस्था भारताच्या ऊर्जा परिवर्तनात (energy transition) महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावण्यासाठी सज्ज आहे.
