BHEL आणि Titagarh Rail Systems ने ८० Vande Bharat स्लीपर ट्रेनच्या देखभालीसाठी ५०:५० भागीदारी (Joint Venture) केली आहे. हा प्रकल्प तब्बल ₹१३,५०० कोटींचा आहे, मात्र १५ सप्टेंबर २०२६ रोजी दोन्ही कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये घसरण पाहायला मिळाली.
सरकारी मालकीची BHEL आणि खाजगी क्षेत्रातील Titagarh Rail Systems यांनी दिल्लीत एका नवीन जॉइंट व्हेंचरची घोषणा केली आहे. या भागीदारीचा मुख्य उद्देश ८० Vande Bharat स्लीपर ट्रेनची पुढील ३५ वर्षांसाठी देखभाल करणे हा आहे. या नवीन उपक्रमाची सुरुवातीची पेड-अप कॅपिटल ₹५० लाख इतकी असली, तरी या कराराचे एकूण स्वरूप खूप मोठे आहे. यात सप्लायचा घटक ₹९,६०० कोटींचा असून, मेंटेनन्सचा भाग ₹१३,५०० कोटींचा आहे.
शेअर बाजाराची सावध प्रतिक्रिया
या बातमीनंतर १५ सप्टेंबर २०२६ रोजी गुंतवणूकदारांनी सावध पवित्रा घेतल्याने BHEL चा शेअर ४.२१% घसरून ₹४१२.८५ वर, तर Titagarh Rail चा शेअर ३.६५% घसरून ₹८११.४५ वर बंद झाला. बाजाराला केवळ ऑर्डर मिळण्यापेक्षा पुढील ३५ वर्षांतील अंमलबजावणीची जोखीम (Execution Risk) अधिक महत्त्वाची वाटत आहे.
ऑपरेशनल रिस्क आणि आव्हाने
दीर्घकालीन करारांमुळे महागाई आणि तंत्रज्ञानातील बदल हे मोठे आव्हान ठरू शकतात. जर खर्च उत्पन्नापेक्षा वेगाने वाढला, तर जॉइंट व्हेंचरच्या मार्जिनवर दबाव येऊ शकतो. BHEL च्या बाबतीत, गुंतवणूकदार कंपनीच्या लिक्विडिटी स्थितीकडे बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत. यापूर्वी कंपनीने NBPPL जॉइंट व्हेंचरमध्ये ₹६५ कोटींची गुंतवणूक केली होती, त्यामुळे भविष्यात या प्रकल्पासाठी किती भांडवल ओतावे लागेल, याकडे सर्वांचे लक्ष आहे. त्याचप्रमाणे Titagarh Rail च्या प्रॉफिट मार्जिनवरही गुंतवणूकदारांचे बारीक लक्ष असेल, कारण त्यांना त्यांचे मूळ व्यवसाय आणि हा नवीन मोठा प्रकल्प यांचा ताळमेळ साधावा लागणार आहे.