जास्त SIP म्हणजे जास्त फायदा? पोर्टफोलिओ ओव्हरलॅपमुळे तुमचे नुकसान होऊ शकते!

अनेक रिटेल गुंतवणूकदारांचा असा समज असतो की जेवढे जास्त SIP, तेवढी जास्त सुरक्षा. पण प्रत्यक्षात, अनेक फंड हाऊसमध्ये पैसे गुंतवल्याने तुमच्या गुंतवणुकीची विविधता वाढत नाही. त्याऐवजी, तुमचे पैसे एकाच प्रकारच्या कंपन्यांमध्ये अडकून पडतात.

लार्ज-कॅप ओव्हरलॅपची समस्या

SEBI च्या नियमांनुसार, लार्ज-कॅप म्युच्युअल फंडांना त्यांच्या एकूण मालमत्तेच्या किमान ८०% हिस्सा टॉप १०० कंपन्यांमध्ये गुंतवावा लागतो. यामुळेच, जर तुम्ही ३ वेगवेगळे लार्ज-कॅप फंड निवडले, तर ते बहुतांश वेळा एकाच कंपनीच्या शेअर्समध्ये गुंतवणूक करत असतात. थोडक्यात सांगायचे तर, तुम्ही वेगवेगळ्या फंडांना पैसे देत आहात, पण ते गुंतवणूक मात्र एकाच इंडेक्समध्ये करत आहेत.

पोर्टफोलिओ कसा तपासावा?

केवळ फंडाचे नाव पाहून गुंतवणूक करू नका. म्युच्युअल फंडाच्या वेबसाईटवर जाऊन दर महिन्याला जाहीर होणारे 'पोर्टफोलिओ ओव्हरलॅप' तपासा. तसेच, 'सेक्टर कॉन्सेंट्रेशन' कडेही लक्ष द्या. जर तुमचे सर्व फंड बँकिंग किंवा आयटी सेक्टरमध्येच गुंतवणूक करत असतील, तर बाजारातील एकाच घसरणीचा फटका तुमच्या संपूर्ण पोर्टफोलिओला बसेल.

पोर्टफोलिओ 'क्लीन' कसा करावा?

जर तुमच्या पोर्टफोलिओमध्ये खूप जास्त ओव्हरलॅप असेल, तर लगेच सर्व युनिट्स विकून टाकण्याची घाई करू नका. कारण यामुळे तुम्हाला 'एक्झिट लोड' आणि 'कॅपिटल गेन्स टॅक्स'चा फटका बसू शकतो. त्याऐवजी, अनावश्यक फंडांचे SIP बंद करा आणि तो निधी चांगल्या फंडांमध्ये वळवा.

खरी विविधता ही फंडांच्या संख्येवर नाही, तर ॲसेट क्लासच्या (Equity, Debt, Gold) निवडीवर अवलंबून असते. पुढच्या वेळी जेव्हा तुम्ही तुमचे स्टेटमेंट पहाल, तेव्हा फंडांची संख्या मोजण्याऐवजी त्यातील 'होल्डिंग्स' तपासा.