Bull Call Spread वापरताना भांडवलाचे योग्य नियोजन आणि योग्य वेळ साधणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. बास्केट ऑर्डर्सच्या मदतीने SPAN मार्जिनचा लाभ मिळवता येतो, तर एक्स्पायरीच्या वेळी फिजिकल सेटलमेंटचे नियम समजून घेतल्यास तुम्ही लिक्विडिटी ट्रॅपपासून वाचू शकता.
Bull Call Spread ही शेअर बाजारात जोखीम मर्यादित ठेवण्यासाठी एक लोकप्रिय स्ट्रॅटेजी आहे. मात्र, भारतीय डेरिव्हेटिव्ह मार्केटमध्ये याची अंमलबजावणी करताना भांडवलाची कार्यक्षमता आणि नफा टिकवून ठेवण्यासाठी काही तांत्रिक गोष्टी लक्षात घेणे गरजेचे आहे.
बास्केट ऑर्डर्सद्वारे मार्जिन व्यवस्थापन
Bull Call Spread चा मुख्य फायदा म्हणजे यामुळे नेट प्रीमियमचा खर्च कमी होतो. मात्र, यामध्ये कॉल ऑप्शन विकावा लागत असल्याने SPAN मार्जिन द्यावे लागते. जर तुम्ही दोन्ही लेग्स स्वतंत्रपणे ट्रेड केले, तर एक्सचेंज सुरुवातीला त्याकडे 'अनहेड्ज्ड' पोझिशन म्हणून पाहते, ज्यामुळे मार्जिनची गरज वाढते. बास्केट ऑर्डर्सचा वापर करून दोन्ही लेग्स एकाच वेळी एक्झिक्यूट केल्यास, सिस्टीम त्याला लगेच 'हेड्ज' म्हणून ओळखते. यामुळे तुमचा अनावश्यक पैसा ब्लॉकिंगपासून वाचतो आणि स्लिपेजचा धोकाही कमी होतो.
फिजिकल सेटलमेंटचा धोका
भारतीय बाजारात स्टॉक ऑप्शन्ससाठी फिजिकल सेटलमेंटचा नियम आहे. जर एक्स्पायरीच्या दिवशी तुमचे ऑप्शन 'In-the-Money' (ITM) असेल, तर तुम्हाला शेअर्सची डिलिव्हरी घ्यावी लागते किंवा द्यावी लागते. एक्स्पायरीच्या ४ दिवस आधी (E-4) ब्रोकर डिलिव्हरी मार्जिन आकारण्यास सुरुवात करतात, जे सामान्य SPAN मार्जिनपेक्षा खूप जास्त असते. जर खात्यात पुरेसा निधी नसेल, तर ब्रोकर तुमची पोझिशन स्वस्त दरात विकू शकतात, ज्यामुळे मोठा तोटा होऊ शकतो.
एक्झिटची रणनीती
फिजिकल सेटलमेंटच्या कचाट्यातून वाचण्यासाठी अनेक ट्रेडर्स एक्स्पायरीच्या आधीच्या बुधवारी आपली पोझिशन क्लोज करणे पसंत करतात. पोझिशनमधून बाहेर पडतानाही 'बास्केट ऑर्डर'चा वापर करणे फायदेशीर ठरते, जेणेकरून मार्जिन आणि लिक्विडिटीच्या समस्या उद्भवणार नाहीत.
