कोणते कर्ज आधी फेडावे याचा निर्णय घेताना व्याजदर, टॅक्स बेनिफिट्स आणि लिक्विडिटीचा समतोल राखणे गरजेचे आहे. महागडे कर्ज आधी संपवून आणीबाणीच्या काळासाठी पैसे बाजूला ठेवणे फायद्याचे ठरते.
गुंतवणूक करणे जेवढे महत्त्वाचे आहे, तेवढेच कर्ज योग्य प्रकारे हाताळणे गरजेचे असते. जेव्हा तुमच्याकडे जास्तीचे पैसे असतात, तेव्हा 'कार लोन फेडू की होम लोन?' असा प्रश्न पडतो. याचे उत्तर केवळ व्याजाच्या आकड्यांवरून ठरत नाही, तर प्रत्यक्ष कर्जाचा बोजा किती आहे यावर अवलंबून असते.
व्याजाचा खरा खर्च ओळखा
कर्ज फेडण्याच्या धोरणात सर्वात आधी दोन्ही कर्जांच्या प्रभावी व्याजदराची (Effective Interest Rate) तुलना करा. कार लोन सहसा कमी कालावधीचे असते, त्यामुळे त्याचे एकूण व्याजाचे ओझे होम लोनपेक्षा कमी असू शकते. मात्र, जर कार लोनचा व्याजदर होम लोनपेक्षा जास्त असेल, तर ते तुमच्या मासिक बचतीवर मोठा ताण आणते. अशा वेळी महागडे कर्ज आधी बंद करणे कधीही चांगले.
टॅक्सचा फायदा (Tax Efficiency)
जुन्या टॅक्स रिजीममध्ये, स्वतःच्या घराच्या कर्जावरील व्याजावर ₹2 लाख पर्यंतची सवलत कलम २४(बी) अंतर्गत मिळते. यामुळे होम लोन कागदावर दिसते त्यापेक्षा स्वस्त पडते. तरीही, केवळ टॅक्स वाचवण्यासाठी कर्ज लांबवणे चुकीचे ठरू शकते. जर व्याजदर खूप जास्त असतील, तर टॅक्स सवलत फक्त काही प्रमाणातच दिलासा देते.
लिक्विडिटी आणि जोखीम व्यवस्थापन
कर्ज फेडण्याच्या गडबडीत तुमची संपूर्ण बचत खर्च करू नका. आणीबाणीच्या काळासाठी (Emergency Fund) पुरेसा पैसा राखून ठेवणे महत्त्वाचे आहे. एकदा का तुमच्याकडे पुरेसा आपत्कालीन निधी असेल, तरच कर्जाच्या परतफेडीचा विचार करा. कार लोन बंद केल्याने दरमहा तुमच्याकडे जास्त रोख रक्कम उरेल, जी तुम्ही नंतर गुंतवणुकीसाठी वापरू शकता.
अटी आणि शर्ती तपासा
कर्ज बंद करण्यापूर्वी बँकेचे नियम नक्की तपासा. अनेकदा प्री-पेमेंट चार्जेस (Foreclosure Charges) लावले जातात. बँकेकडून 'फोरक्लोजर स्टेटमेंट' मागवून प्रत्यक्ष किती खर्च येईल, याची खात्री करा आणि त्यानंतरच निर्णय घ्या.
