Tata Trusts मध्ये नोएल टाटा (Noel Tata) यांच्या नेतृत्वाखाली मोठा बदल झाला आहे. आता संस्था केवळ ग्रँट्स न देता, थेट आरोग्य आणि शिक्षण क्षेत्रातील पायाभूत सुविधा (Infrastructure) उभारण्यावर भर देणार आहे. यामध्ये देशभरात ५० हॉस्पिटल्स उभारण्याचे महत्त्वाकांक्षी लक्ष्य ठेवण्यात आले आहे.
बदललेले मॉडेल आणि रणनीती
नोएल टाटा यांच्या नेतृत्वाखाली Tata Trusts आता एका नवीन टप्प्यावर आहे. पूर्वी संस्था प्रामुख्याने इतर संस्थांना देणग्या (Grants) देण्याचे काम करायची, परंतु आता थेट स्वतःच्या मालकीचे आरोग्य आणि शैक्षणिक प्रकल्प उभारण्याकडे कल वाढला आहे. या बदलाचा उद्देश केवळ मदत करणे नसून, दीर्घकालीन सामाजिक मालमत्ता निर्माण करणे हा आहे.
टाटा सन्स आणि गुंतवणूकदारांवर परिणाम
टाटा सन्स (Tata Sons) ही टाटा समूहाची मुख्य होल्डिंग कंपनी आहे आणि Tata Trusts ही तिची सर्वात मोठी भागधारक (Majority Shareholder) आहे. ट्रस्टचे कामकाज चालवण्यासाठी लागणारा निधी प्रामुख्याने ऑपरेटिंग कंपन्यांकडून मिळणाऱ्या डिव्हिडंडवर (Dividend) अवलंबून असतो. त्यामुळे, ट्रस्टच्या या नवीन मोठ्या गुंतवणुकीच्या धोरणामुळे समूहाच्या भविष्यातील भांडवली नियोजनावर काय परिणाम होतो, याकडे शेअर बाजारातील गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.
५० हॉस्पिटल्सचे जाळे
आरोग्य क्षेत्रात ट्रस्टने ४० ते ५० नॉट-फॉर-प्रॉफिट हॉस्पिटल्स उभारण्याचे नियोजन केले आहे. टाटा मेमोरियल हॉस्पिटल आणि इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्सच्या धर्तीवरच या नवीन संस्थांना जागतिक दर्जाचे बनवण्याचे उद्दिष्ट आहे. यामुळे देशातील वैद्यकीय सुविधांवरील ताण कमी होण्यास मदत होईल.
आर्थिक आकडेवारीवर एक नजर
आर्थिक वर्ष २०२६ मध्ये ट्रस्टने एकूण ₹१,५५६ कोटी खर्च केले. यात ₹१,३५३ कोटी संस्थात्मक देणग्यांसाठी तर ₹२०३ कोटी वैयक्तिक मदतीसाठी वापरले गेले. आता या खर्चाचे स्वरूप बदलून, तो अधिक प्रमाणात थेट प्रकल्प उभारणीसाठी वळवला जाण्याची शक्यता आहे. भविष्यात या प्रकल्पांचा वेग आणि त्यांची आर्थिक स्वावलंबन क्षमता हेच गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे 'मॉनिटरेबल्स' ठरणार आहेत.