कॉलेजची एक विद्यार्थिनी स्वतःच्या शिक्षणाचा खर्च भागवण्यासाठी पेट्रोल पंपावर नाईट शिफ्ट करत आहे. तिचा हा व्हिडिओ सोशल मीडियावर प्रचंड व्हायरल झाला आहे. ही घटना भारतातील विद्यार्थ्यांना शिक्षणाचा खर्च कसा भागवावा लागतो आणि त्यांना रोजगाराच्या संधींची गरज यावर प्रकाश टाकते.
रात्रपाळी करून पूर्ण करते शिक्षणाची हौस
सोशल मीडियावर एका ग्राहकाने शेअर केलेल्या पोस्टमुळे एका कॉलेज विद्यार्थिनीची चर्चा जोरदार सुरू आहे. ही विद्यार्थिनी स्वतःच्या शिक्षणाचा खर्च भागवण्यासाठी पेट्रोल पंपावर रात्री उशिरापर्यंत काम करते. आठवड्याच्या दिवसांमध्ये ती रात्री १० वाजेपर्यंत शिफ्ट करते, तर शनिवार-रविवारी दुहेरी शिफ्टमध्ये काम करून कॉलेजची फी भरण्यासाठी पैशांची जुळवाजुळव करते.
आर्थिक दबावाचा विद्यार्थ्यांवरील परिणाम
या घटनेमुळे भारतात उच्च शिक्षण घेणाऱ्या अनेक विद्यार्थ्यांसमोरील आर्थिक अडचणींवर मोठी चर्चा सुरू झाली आहे. परदेशात शिकताना काम करणे सामान्य असले तरी, भारतात या गोष्टी अजूनही तितक्याशा सोप्या नाहीत. अनेकांसाठी, अर्धवेळ नोकरी फक्त अनुभव मिळवण्यासाठी नाही, तर वाढत्या शिक्षण शुल्काचा आणि राहण्याच्या खर्चाचा सामना करण्यासाठी एक गरज बनली आहे. या विद्यार्थ्यांच्या कहाणीतून लवचिक आणि सोयीस्कर नोकरीच्या संधींची कमतरता जाणवते, ज्यामुळे विद्यार्थ्यांना अभ्यासासोबतच आर्थिक स्वातंत्र्य मिळवणे कठीण जाते.
विद्यार्थ्यांसाठी रोजगाराच्या संधींची गरज
सोशल मीडियावरील अनेक युजर्स आणि निरीक्षकांनी कॉलेज कॅम्पसमध्ये किंवा शैक्षणिक वेळापत्रकाशी सुसंगत अशा अधिक औपचारिक अर्धवेळ नोकरीच्या संधी निर्माण करण्याची गरज व्यक्त केली आहे. अनेक विकसित देशांमध्ये, विद्यार्थ्यांना कर्ज व्यवस्थापित करण्यासाठी आणि कुटुंबावरील भार कमी करण्यासाठी मदत करणारे 'वर्क-स्टडी' प्रोग्राम्स (Work-Study Programs) उपलब्ध असतात. भारतीय संदर्भात, संघटित अर्धवेळ रोजगाराच्या संधींच्या अभावामुळे विद्यार्थ्यांना अनेकदा अनौपचारिक क्षेत्रात कष्टाची कामे करावी लागतात, जी शारीरिकदृष्ट्या थकवणारी असू शकतात आणि त्यांच्या अभ्यासावरही परिणाम करू शकतात. भविष्यात शिक्षण क्षेत्र आणि कंपन्या विद्यार्थ्यांसाठी 'कमाईसोबत शिक्षण' (Earn while you learn) यासारख्या अधिक शाश्वत संधी कशा निर्माण करतील, याकडे गुंतवणूकदार आणि धोरणकर्त्यांचे लक्ष असेल.