आर्थिक वर्ष 2026-27 साठी 80G अंतर्गत देणग्यांवर टॅक्स सूट (Tax Benefit) मिळवण्यासाठी आता तुम्हाला युपीआय (UPI), एनईएफटी (NEFT), आरटीजीएस (RTGS) सारखे ट्रान्झॅक्शन रेफरन्स नंबर आणि बँकेचा आयएफएससी कोड (IFSC Code) नमूद करावा लागणार आहे. या बदलामुळे टॅक्स डिपार्टमेंटच्या पडताळणी प्रक्रियेत (Verification Process) अधिक ऑटोमेशन (Automation) आणता येणार आहे.
80G देणगीसाठी नवे नियम!
आयकर विभागाने (Income Tax Department) आर्थिक वर्ष 2026-27 (AY 2026-27) साठी देणग्यांवर टॅक्स सूट (Tax Deduction) घेणाऱ्यांसाठी नियमावलीत महत्त्वपूर्ण बदल केले आहेत.
यापूर्वी, टॅक्सदात्यांना फक्त देणगीची एकूण रक्कम नमूद करावी लागत होती. मात्र, आता नवीन नियमांनुसार, तुम्हाला युपीआय (UPI), एनईएफटी (NEFT), आरटीजीएस (RTGS), आयएमपीएस (IMPS) किंवा चेकद्वारे (Cheque) केलेल्या प्रत्येक देणगीचा ट्रान्झॅक्शन रेफरन्स नंबर (Transaction Reference Number) आणि देणगीसाठी वापरलेल्या बँकेचा आयएफएससी कोड (IFSC Code) देणे अनिवार्य असेल.
ऑटोमेशनवर विभागाचा भर
आयकर विभाग आता टॅक्स संदर्भातील कामांमध्ये ऑटोमेशन आणि टेक्नॉलॉजीचा (Technology) वापर वाढवण्यावर भर देत आहे. या नवीन नियमांमुळे देणगीचा दावा थेट तुमच्या बँक रेकॉर्डशी (Bank Records) जुळवता येईल. यामुळे मॅन्युअल पडताळणीची (Manual Verification) गरज कमी होईल आणि टॅक्समध्ये होणारे गैरव्यवहार किंवा चुकांना आळा बसेल.
टॅक्सदात्यांवर होणारा परिणाम
हे नवे नियम आयटीआर-1 (ITR-1), आयटीआर-2 (ITR-2), आयटीआर-3 (ITR-3) आणि आयटीआर-4 (ITR-4) यांसारख्या सामान्यतः वापरल्या जाणाऱ्या आयटीआर (ITR) फॉर्मसाठी लागू होतील. वार्षिक माहिती विवरण (AIS) किंवा फॉर्म 26AS मध्ये देणग्यांची नोंद नसते, त्यामुळे सर्व पुरावे टॅक्सदात्याला स्वतःच द्यावे लागतील. म्हणजेच, प्रत्येक देणगीसाठी तुमच्याकडे योग्य पावती (Receipt) आणि बँक स्टेटमेंट (Bank Statement) असणे आवश्यक आहे.
टॅक्स तज्ज्ञांच्या मते, या बदलामुळे कागदपत्रांची अचूक नोंद ठेवणे अधिक महत्त्वाचे झाले आहे. जर तुम्ही भरलेली माहिती तुमच्या बँक रेकॉर्डशी किंवा संस्थेकडून मिळालेल्या पावतीशी जुळली नाही, तर तुम्हाला स्पष्टीकरण मागितले जाऊ शकते किंवा तुमच्या क्लेममध्ये (Claim) विलंब होऊ शकतो. चुकीची किंवा अपूर्ण माहिती दिल्यास टॅक्स सवलत नाकारलीही जाऊ शकते.
काय काळजी घ्यावी?
- रेकॉर्ड व्यवस्थित ठेवा: सर्व देणग्यांचे ट्रान्झॅक्शन डिटेल्स (Transaction Details) जसे की रेफरन्स नंबर आणि आयएफएससी कोड जपून ठेवा.
- बँक स्टेटमेंट तपासा: तुमच्या बँकेच्या स्टेटमेंटमध्ये सर्व देणग्यांची नोंद अचूक आहे का, हे तपासा.
- संस्थेची नोंदणी तपासा: देणगी स्वीकारणाऱ्या संस्थेकडे 80G अंतर्गत वैध नोंदणी (Valid Registration) आहे का, याची खात्री करा.
- फॉर्म 16 पडताळा: जर तुमच्या कंपनीने फॉर्म 16 मध्ये देणग्यांचा समावेश केला असेल, तर तुमच्या आयटीआर (ITR) मधील माहितीशी त्याची पडताळणी करा.