मणिपूरमध्ये आता वांशिक संघर्ष अधिक व्यापक झाला असून, कुकी आणि नागा समुदायांमधील तणावामुळे परिस्थिती हाताबाहेर जात आहे. या अस्थिरतेचा मोठा फटका राज्याच्या अर्थव्यवस्थेला बसला असून २०२३ पासून आतापर्यंत **₹१,२०० कोटींचे** नुकसान झाले आहे.
मणिपूरमधील सुरक्षा आणि आर्थिक परिस्थिती आता अधिक गुंतागुंतीची झाली आहे. मेईतेई-कुकी संघर्षासोबतच आता कुकी आणि नागा समुदायांमधील संघर्ष उफाळून आल्याने राज्यातील तणाव वाढला आहे. ऑक्टोबर २०२६ मध्ये कामजोंग, कांगपोकपी आणि उख्रुल जिल्ह्यांमध्ये झालेल्या हिंसक घटनांनी चिंतेत भर घातली आहे.
अर्थव्यवस्थेवर झालेला परिणाम
मे २०२३ पासून सुरू असलेल्या या संघर्षाचा राज्याच्या आर्थिक वाढीवर गंभीर परिणाम झाला आहे. मुख्यमंत्री युमनाम खेमचंद सिंग यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, २०२३ ते २०२६ या काळात राज्याला ₹१,२०० कोटींचा GST महसूल गमवावा लागला आहे. याव्यतिरिक्त, सततचे बंद आणि महामार्ग रोखून धरल्यामुळे रोजचा आर्थिक फटका ₹२० कोटी ते ₹२५ कोटींपर्यंत पोहोचला आहे.
व्यापार आणि उद्योगांची कोंडी
या संघर्षाचा फटका केवळ सरकारी तिजोरीलाच बसत नाही, तर स्थानिक व्यापारावरही मोठा परिणाम झाला आहे. महामार्ग बंद असल्याने जीवनावश्यक वस्तूंच्या पुरवठ्यावर गदा आली आहे. शेती, मत्स्यपालन, कापड उद्योग आणि पर्यटन यांसारखे महत्त्वाचे क्षेत्र सध्या अत्यंत कठीण परिस्थितीचा सामना करत आहेत. अनेक छोटे उद्योग बंद पडण्याच्या मार्गावर आहेत.
शांततेसाठी आव्हाने
राज्यासमोर आता मेईतेई, कुकी आणि नागा या तिन्ही समुदायांमध्ये समन्वय साधून शांतता प्रस्थापित करण्याचे मोठे आव्हान आहे. राज्याचे आर्थिक पुनरुज्जीवन करण्यासाठी वाहतूक मार्ग मोकळे करणे आणि रोज होणारे आर्थिक नुकसान थांबवणे ही प्रशासनाची मुख्य प्राथमिकता आहे. राज्याची आर्थिक स्थिती सुधारण्यासाठी सर्वसमावेशक शांतता प्रक्रियेवरच आता सर्वांचे लक्ष लागून राहिले आहे.