Advit Jewels च्या IPO ला दुसऱ्या दिवशी जबरदस्त प्रतिसाद मिळाला असून, तो तब्बल ४४.१६ पट सबस्क्राईब झाला आहे. याउलट Waterways Leisure Tourism चा IPO मात्र गुंतवणूकदारांना फारसा भावला नाही, केवळ ०.५१ पट सबस्क्रिप्शन मिळाले आहे. २५ जूनला बंद होणाऱ्या या दोन्ही IPOs बद्दल गुंतवणूकदार सध्या काय विचार करत आहेत, हे यातून स्पष्ट होते.
काय घडलं?
सध्या बाजारात दोन IPOs खुले आहेत, पण गुंतवणूकदारांकडून मिळणारा प्रतिसाद अगदीच वेगळा आहे. दागिन्यांचे उत्पादन करणाऱ्या Advit Jewels च्या ₹१६५.१६ कोटींच्या IPO ला दुसऱ्या दिवसाअखेर तब्बल ४४.१६ पट जास्त मागणी आली आहे. याउलट, Waterways Leisure Tourism च्या ₹५८५ कोटींच्या मोठ्या IPO ला मात्र संथ प्रतिसाद मिळाला असून, तो केवळ ०.५१ पटच सबस्क्राईब झाला आहे. दोन्ही IPOs मध्ये २५ जून २०२६ पर्यंत बोली लावता येईल आणि १ जुलै २०२६ रोजी शेअर्स लिस्ट होण्याची शक्यता आहे.
Advit Jewels: रिटेल आणि NII ची तुफान गर्दी
Advit Jewels च्या IPO ला मिळालेल्या प्रचंड प्रतिसादाचं मुख्य कारण म्हणजे नॉन-इन्स्टिट्यूशनल इन्व्हेस्टर्स (NIIs) आणि रिटेल गुंतवणूकदारांचा असलेला उत्साह. NIIs, ज्यात मोठे श्रीमंत व्यक्ती आणि कॉर्पोरेट कंपन्यांचा समावेश असतो, त्यांनी तब्बल १२१.१६ पट जास्त बोली लावली. रिटेल गुंतवणूकदारांनीही चांगलीच रुची दाखवत त्यांच्या वाट्याचे शेअर्स ३५.४६ पट सबस्क्राईब केले.
Advit Jewels कंपनी उभारलेले ₹१६५.१६ कोटींचे भांडवल व्यवसायाच्या विस्तारासाठी वापरणार आहे. यातील ₹६५ कोटी वर्किंग कॅपिटलसाठी आणि ₹६५ कोटी कर्ज फेडण्यासाठी वापरले जातील. या IPO चा प्राईस बँड ₹१३० ते ₹१३८ प्रति शेअर ठेवण्यात आला आहे, ज्याद्वारे सुमारे १.१९ कोटी शेअर्स जारी केले जातील.
Waterways Leisure Tourism: संस्थात्मक गुंतवणूकदारांची उदासीनता
Waterways Leisure Tourism च्या IPO ला मात्र म्हणावा तसा प्रतिसाद मिळालेला नाही. दुसऱ्या दिवसापर्यंत हा इश्यू केवळ ०.५१ पटच सबस्क्राईब झाला होता. रिटेल गुंतवणूकदारांनी जरी २.३४ पट बोली लावली असली, तरी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांकडून (Institutional Investors) अपेक्षित पाठिंबा मिळालेला नाही. NII कॅटेगरी ०.३२ पट सबस्क्राईब झाली, तर Qualified Institutional Buyers (QIBs), ज्यात बँका, म्युच्युअल फंड आणि विमा कंपन्या येतात, त्यांनी अत्यंत कमी प्रतिसाद दिला आहे.
कंपनी ₹५८५ कोटी उभारण्याचा प्रयत्न करत आहे. यातील मोठा हिस्सा (₹४८० कोटी) आपली उपकंपनी Baycruise Shipping and Leasing (IFSC) Pvt. Ltd. च्या भाडे-संबंधित पेमेंटसाठी वापरला जाईल. या IPO चा प्राईस बँड ₹७६९-८०८ प्रति शेअर निश्चित करण्यात आला आहे. संस्थात्मक गुंतवणूकदारांचा कमी प्रतिसाद अनेकदा कंपनीचे व्हॅल्युएशन, बिझनेस मॉडेल किंवा भविष्यातील कमाईच्या शक्यतांबद्दल असलेल्या चिंतेमुळे असू शकतो.
मागणीतील फरकाची कारणं
गुंतवणूकदार IPOs कडे वेगवेगळ्या दृष्टिकोनातून पाहतात. Advit Jewels सारख्या लहान IPOs मध्ये रिटेल गुंतवणूकदारांचा सहभाग जास्त असतो, कारण त्यांना लिस्टिंगच्या वेळी लगेच नफा मिळण्याची अपेक्षा असते किंवा कमी रकमेत गुंतवणूक करता येते. याउलट, संस्थात्मक गुंतवणूकदार (QIBs) मोठी गुंतवणूक करण्यापूर्वी कंपनीचे बिझनेस मॉडेल, कर्जाची स्थिती आणि दीर्घकालीन व्यवहार्यता यांचा सखोल अभ्यास करतात. या दोन IPOs मधील सबस्क्रिप्शनमधील तफावत दर्शवते की बाजारातील सहभागी सध्या या दोन कंपन्यांना कसे वेगळे ठरवत आहेत.
गुंतवणूकदारांनी पुढे काय पहावे?
२५ जून २०२६ रोजी अंतिम बोलीचा दिवस जवळ येत असताना, सर्वांचे लक्ष अंतिम सबस्क्रिप्शन आकडेवारीवर असेल. Advit Jewels साठी, अंतिम दिवशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांचा रस वाढतो का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. Waterways Leisure Tourism साठी, IPO यशस्वी होण्यासाठी आवश्यक असलेल्या किमान सबस्क्रिप्शनची पातळी गाठली जाते का, यावर लक्ष केंद्रित केले जाईल. जर इश्यू किमान स्तरापर्यंत पोहोचला नाही, तर लिस्टिंग प्रक्रियेत पुढे जाण्यासाठी नियामक अडचणी येऊ शकतात.