मार्च २०२५ पर्यंतच्या आकडेवारीनुसार, भारतीय महिला गुंतवणूकदारांनी त्यांच्या म्युच्युअल फंड पोर्टफोलिओमध्ये इक्विटीचा वाटा तब्बल **६५%** पर्यंत वाढवला आहे, जो पाच वर्षांपूर्वी केवळ **४०%** होता.
भारतीय महिला गुंतवणूकदारांचा गुंतवणुकीचा दृष्टिकोन गेल्या पाच वर्षांत वेगाने बदलला आहे. मार्च २०२५ च्या आकडेवारीनुसार, महिलांच्या एकूण म्युच्युअल फंड पोर्टफोलिओमध्ये इक्विटीचा वाटा ६५% वर पोहोचला आहे, जो मार्च २०२० मध्ये केवळ ४०% होता. २५ टक्क्यांची ही मोठी वाढ दर्शवते की, महिला आता जोखीम घेण्यास अधिक तयार आहेत.
B30 शहरे ठरताहेत 'गेमचेंजर'
देशातील गुंतवणुकीच्या पद्धतीत भौगोलिक फरक स्पष्ट दिसत आहे. जुलै २०२६ च्या डेटानुसार, टॉप ३० शहरांच्या बाहेरच्या (B30) भागातील गुंतवणूकदारांचा इक्विटीकडे ओढा जास्त आहे. या भागातील गुंतवणूकदारांच्या एकूण मालमत्तेपैकी ६५.९% गुंतवणूक इक्विटीमध्ये आहे. याउलट, विकसित T30 केंद्रांमधील गुंतवणूकदारांचे प्रमाण ३९.८% आहे, जे अधिक संतुलित पोर्टफोलिओ दर्शवते.
बाजार पडला तरी 'फोलिओ' वाढले
बाजारातील चढ-उतार असूनही किरकोळ गुंतवणूकदारांचा उत्साह कमी झालेला नाही. फेब्रुवारी २०२६ ते मार्च २०२६ या काळात इक्विटी फंडांची एकूण मालमत्ता (AUM) ₹३५.३९ लाख कोटींवरून घसरून ₹३१.९८ लाख कोटींवर आली होती. मात्र, याच काळात गुंतवणूकदारांच्या खात्यांची (Folios) संख्या १८.१२ कोटींवरून वाढून १८.२७ कोटी झाली.
दीर्घकालीन ट्रेंड पाहिल्यास, ऑगस्ट २०२१ मधील ७.३ कोटी फोलिओ ऑगस्ट २०२६ पर्यंत १८.९ कोटींवर पोहोचले आहेत. हे वाढते प्रमाण चांगले असले तरी, आता लोकांच्या वैयक्तिक बचतीचा मोठा हिस्सा थेट बाजाराच्या कामगिरीवर अवलंबून आहे. भविष्यातील बाजारातील मोठी घसरण या गुंतवणूकदारांच्या धैर्याची खरी कसोटी ठरणार आहे.
