सप्टेंबर २०२६ मध्ये इक्विटी म्युच्युअल फंडांमध्ये निव्वळ गुंतवणूक **₹२४,६९७ कोटी** इतकी कमी झाली आहे. विशेष म्हणजे, डिसेंबर २०२३ नंतर पहिल्यांदाच गुंतवणूकदारांनी लार्ज-कॅप फंडातून पैसे काढून घेतले आहेत. मात्र, स्मॉल-कॅप आणि मिड-कॅप फंडातली गुंतवणूक अजूनही टिकून आहे.
इक्विटी फंडात गुंतवणूक मंदावली
असोसिएशन ऑफ म्युच्युअल फंड्स इन इंडिया (AMFI) च्या आकडेवारीनुसार, सप्टेंबर २०२६ मध्ये इक्विटी म्युच्युअल फंड योजनांमधील गुंतवणूकदारांचा उत्साह थोडा मंदावला आहे. इक्विटी फंडांमध्ये निव्वळ ₹२४,६९७ कोटींची गुंतवणूक झाली, जी जून महिन्यात ₹२८,९७३ कोटी होती. हा आकडा गुंतवणूकदार आता कोणत्या मार्केट कॅपिटलायझेशन श्रेणींमध्ये पैसे लावत आहेत, हे दर्शवतो.
लार्ज-कॅप फंडातून मोठी रक्कम बाहेर
सप्टेंबर महिन्यातील सर्वात लक्षवेधी बाब म्हणजे लार्ज-कॅप फंडांमधील पैशांचा परतावा. डिसेंबर २०२३ नंतर पहिल्यांदाच या फंडांमधून गुंतवणूकदारांनी ₹१,३२२ कोटी इतकी रक्कम काढली आहे. सर्वात मोठ्या कंपन्यांमध्ये गुंतवणूक करताना गुंतवणूकदार आता अधिक सावध झाले आहेत, कदाचित कंपन्यांच्या मूल्यांकनाबद्दल (Valuation) चिंता किंवा पोर्टफोलिओमध्ये बदल करण्याची रणनीती असू शकते.
स्मॉल आणि मिड-कॅप फंड अजूनही आकर्षक
गुंतवणूकदारांनी लार्ज-कॅपमधून पैसे काढले असले तरी, स्मॉल-कॅप आणि मिड-कॅप फंडांना त्यांची पसंती कायम ठेवली आहे. स्मॉल-कॅप फंडांमध्ये ₹७,७६८ कोटींची निव्वळ गुंतवणूक झाली, तर मिड-कॅप फंडांनी ₹६,१९२ कोटी आकर्षित केले. या श्रेणींमध्ये वाढीची क्षमता जास्त असल्याने आणि जास्त परतावा मिळण्याची अपेक्षा असल्याने अनेक गुंतवणूकदार आजही या सेगमेंटमध्ये पैसे लावण्यास प्राधान्य देत आहेत, जरी यात जास्त अस्थिरता (Volatility) असली तरी.
एकूण उद्योगातील कल
एकूण म्युच्युअल फंड उद्योगाच्या व्यवस्थापनाखालील मालमत्तेत (AUM) चांगली वाढ झाली असून, ती ३१ सप्टेंबर २०२६ पर्यंत ₹८५.७६ लाख कोटी झाली आहे. इक्विटीतील गुंतवणूक थोडी कमी झाली असली तरी, डेट-ओरिएंटेड (Debt-Oriented) योजनांमध्ये मोठी वाढ दिसून आली. या योजनांमध्ये ₹१.८७ लाख कोटींची निव्वळ गुंतवणूक झाली. यावरून असे दिसून येते की, इक्विटी गुंतवणुकीत थोडी घट झाली असली तरी, बाजारात पैसा अजूनही आहे आणि तो सुरक्षिततेसाठी किंवा सध्याच्या व्याजदराचा फायदा घेण्यासाठी डेट फंडात वळवला जात आहे.
पुढील घडामोडींवर लक्ष
पुढील काही महिन्यांत लार्ज-कॅप फंडातून होणारी पैशांची ही बाहेर जाण्याची प्रवृत्ती तात्पुरती आहे की मालमत्ता वाटपात (Asset Allocation) कायमस्वरूपी बदल सूचित करते, यावर गुंतवणूकदारांचे लक्ष असेल. जर लार्ज-कॅप कंपन्यांचे मूल्यांकन (Valuation) अधिक आकर्षक झाले किंवा मिड- आणि स्मॉल-कॅप्समध्ये जास्त अस्थिरता निर्माण झाली, तर हे ट्रेंड बदलू शकतात. तसेच, गुंतवणूकदारांनी AMFI कडून मिळणाऱ्या मासिक आकडेवारीवर लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे, जेणेकरून बाजारातील बदलत्या भावना समजून घेता येतील.