IPO मध्ये दुहेरी कल
Sai Parenteral च्या इनिशियल पब्लिक ऑफरिंग (IPO) मध्ये दुसऱ्या दिवशी गुंतवणूकदारांचा मिश्र प्रतिसाद दिसून आला. आतापर्यंत एकूण 41% सबस्क्रिप्शन पूर्ण झाले आहे. यामध्ये, अँकर गुंतवणूकदारांनी (Anchor Investors) ₹392 प्रति शेअर या उच्च किमतीवर ₹122.63 कोटी ची गुंतवणूक करून आपला विश्वास दर्शवला आहे. यात Morgan Stanley Asia आणि Kotak Lifesciences Fund सारख्या मोठ्या संस्थांचा समावेश आहे.
रिटेल गुंतवणूकदार मात्र साशंक
याउलट, रिटेल गुंतवणूकदारांचा (Retail Investors) सहभाग मात्र खूपच कमी राहिला आहे. दुसऱ्या दिवसाअखेर रिटेल गुंतवणूकदारांकडून केवळ 5% सबस्क्रिप्शन झाले आहे. नॉन-इन्स्टिट्यूशनल गुंतवणूकदारांनी (NIIs) मात्र त्यांच्या वाट्याचे शेअर्स पूर्णपणे सबस्क्राइब केले आहेत, तर क्ॉलिफाईड इन्स्टिट्यूशनल बायर्सनी (QIBs) 60% सबस्क्रिप्शन बुक केले आहे. हा कल दर्शवतो की काही व्यावसायिक गुंतवणूकदार कंपनीच्या व्हॅल्युएशनला (Valuation) स्वीकारत आहेत, परंतु यामुळे व्यापक बाजारात काहीशी चिंता निर्माण झाली आहे.
व्हॅल्युएशन आणि पीअर कंपन्यांशी तुलना
Sai Parenteral ही एक फार्मास्युटिकल कंपनी असून ती फॉर्म्युलेशन आणि कॉन्ट्रॅक्ट मॅन्युफॅक्चरिंगवर (Contract Manufacturing) लक्ष केंद्रित करते. ₹392 च्या IPO किमतीनुसार, ऑफरनंतर कंपनीचे मार्केट व्हॅल्यूएशन अंदाजे ₹1,732 कोटी असेल. H1 FY26 च्या वार्षिक कमाईनुसार, प्राइस-टू-अर्निंग (P/E) रेशो अंदाजे 111.53x इतका येतो. हा रेशो Gland Pharma आणि Innova Captab सारख्या मोठ्या लिस्टेड कंपन्यांच्या तुलनेत खूपच जास्त आहे, ज्या कंपन्या 29.58x च्या सरासरी P/E वर ट्रेड करत आहेत. Sai Parenteral चा EBITDA मार्जिन 24.18% आणि Return on Net Worth (RoNW) 15.09% चांगला असला तरी, उद्योग क्षेत्रातील मोठ्या कंपन्यांच्या तुलनेत महसुलाची पातळी कमी असल्याने हे व्हॅल्युएशन थोडे जास्त वाटत आहे.
गुंतवणुकीवर परिणाम करणारे घटक
Sai Parenteral च्या IPO बद्दल सावधगिरी बाळगण्याची अनेक कारणे आहेत. कंपनी प्रामुख्याने इंजेक्टेबल्स (Injectables) आणि टॅब्लेट्सवर (Tablets) अवलंबून आहे, ज्यांनी FY23 मध्ये 90% पेक्षा जास्त महसूल दिला. महसुलाच्या बाबतीतही ती स्पर्धकांमध्ये सर्वात लहान आहे. चालू वर्षात भारतीय IPO बाजारात गुंतवणूकदारांची सावध भूमिका दिसून येत आहे, अनेक नवीन IPOs नी कमी किंवा नकारात्मक लिस्टिंग गेन (Listing Gain) दिले आहेत. जागतिक स्तरावर भू-राजकीय तणाव, तेलाच्या वाढत्या किमती आणि महागाईमुळे बाजारात अस्थिरता वाढली आहे. त्यामुळे रिटेल गुंतवणूकदार सध्या ठोस फंडामेंटल्स (Fundamentals) आणि पारदर्शकतेला (Governance) प्राधान्य देत आहेत. ग्रे मार्केट प्रीमियम (GMP) नसणे हे देखील लगेच मोठी वाढ होण्याची शक्यता कमी असल्याचे सूचित करते.
वाढीची शक्यता आणि सेक्टरचे भविष्य
₹408.79 कोटी च्या IPO मधून जमा होणारा पैसा (ज्यात ₹285 कोटी फ्रेश इश्यू आणि ₹123.79 कोटी ऑफर-फॉर-सेल द्वारे) कंपनी उत्पादन क्षमता विस्तारण्यासाठी, संशोधन आणि विकास (R&D) साठी आणि कर्जाची परतफेड करण्यासाठी वापरणार आहे. भारतीय फार्मास्युटिकल सेक्टर मजबूत स्थितीत आहे आणि देशांतर्गत आरोग्य सेवा तसेच निर्यातीची वाढती मागणी यामुळे 2030 पर्यंत $84.77 अब्ज पर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज आहे, जो 9.53% वार्षिक दराने वाढेल. कंपनीचे नवीन नियमन केलेल्या निर्यात बाजारात प्रवेश करण्याचे नियोजन आणि तिची CDMO क्षमता या सकारात्मक ट्रेंडशी जुळतात.
विश्लेषकांची संमिश्र मते
विश्लेषकांची मते विभागलेली आहेत. काही जण कंपनीच्या वाढीच्या संभाव्यतेमुळे आणि विस्तार योजना यशस्वी झाल्यास दीर्घकालीन गुंतवणुकीसाठी सबस्क्राइब करण्याचा सल्ला देत आहेत, तर काही जण सावध राहण्याचा आणि स्टॉक लिस्ट झाल्यानंतर किंमतीतील चढ-उतार पाहून निर्णय घेण्याचा सल्ला देत आहेत.