नॅशनल स्टॉक एक्सचेंज (NSE) आणि जिओ प्लॅटफॉर्म्स (Jio Platforms) सप्टेंबरमध्ये मोठे IPO आणण्याच्या तयारीत आहेत. यातून **₹67,000 कोटी** पेक्षा जास्त रक्कम उभारण्याचे लक्ष्य आहे. या IPOs मुळे भारतीय प्राथमिक बाजारपेठेत (Primary Market) नवीन उत्साह येण्याची अपेक्षा आहे.
बाजारात IPO ची धूम!
सप्टेंबर महिन्यात भारतीय शेअर बाजारात (Indian Share Market) एक मोठी घडामोड पाहायला मिळणार आहे. नॅशनल स्टॉक एक्सचेंज (NSE) आणि जिओ प्लॅटफॉर्म्स (Jio Platforms) हे दोन मोठे कंपन्या IPO आणण्याच्या तयारीत आहेत. या दोन्ही IPOs मधून एकत्रितपणे तब्बल ₹68,000 कोटी उभारले जाण्याची शक्यता आहे. हा आकडा गेल्या काही वर्षांतील सर्वात मोठ्या IPOs ना मागे टाकू शकतो, ज्यात 2022 मध्ये आलेला LIC चा IPO देखील सामील आहे.
NSE अंदाजे ₹30,000 ते ₹31,500 कोटी उभारण्याचे लक्ष्य ठेवत आहे, तर जिओ प्लॅटफॉर्म्स ₹37,000 ते ₹37,700 कोटी उभारण्याची योजना आखत आहे. या IPOs मुळे भांडवल उभारणीच्या (Capital Raising) क्षेत्रात एक नवा अध्याय लिहिला जाईल.
बाजाराला नवी दिशा
जागतिक आर्थिक अनिश्चितता आणि मूल्यांकनातील बदलांनंतर, आता बाजारपेठ स्थिर होताना दिसत आहे. आकडेवारीनुसार, जुलै 2026 मध्ये 12 कंपन्यांनी ₹28,584 कोटी उभारले होते. या वाढीमुळे जानेवारीपासून आतापर्यंत IPOs मधून उभारलेली एकूण रक्कम ₹51,500 कोटी पेक्षा जास्त झाली आहे. देशांतर्गत संस्थात्मक गुंतवणूकदारांचा (DIIs) सहभाग यामध्ये महत्त्वाचा ठरला आहे. DIIs आता आक्रमक किंमतींच्या विरोधात ठाम भूमिका घेत आहेत, ज्यामुळे अनेक कंपन्यांना त्यांच्या IPO चे मूल्यांकन (Valuation) आणि आकारमान (Issue Size) पुन्हा तपासावे लागले आहे.
नियामक तपासणी आणि मूल्यांकनाची वास्तविकता
Zepto, PhonePe आणि Oyo सारख्या कंपन्याही बाजारात येण्याच्या तयारीत असताना, IPO चा मार्ग सोपा नाही. सिक्युरिटीज अँड एक्सचेंज बोर्ड ऑफ इंडिया (SEBI) च्या नेतृत्वाखालील नियामक कंपन्यांच्या दाव्यांवर बारीक लक्ष ठेवून आहेत. कंपन्यांच्या व्हॅल्युएशन मॉडेल्सच्या तथ्यांवर अधिक लक्ष केंद्रित केले जात आहे, आणि मर्चंट बँकांना त्यांच्या किंमतीच्या दाव्यांना पुष्टी देण्यासाठी ठोस पुरावे सादर करणे आवश्यक आहे. या कठोर नियमांमुळे काही कंपन्यांनी सार्वजनिक बाजारात येण्यापूर्वी खाजगी निधी उभारणी (Private Funding) किंवा प्री-IPO प्लेसमेंटचा मार्ग निवडला आहे.
गुंतवणूकदारांनी पुढे काय पाहावे?
गुंतवणूकदारांसाठी, NSE आणि जिओ प्लॅटफॉर्म्सच्या ड्राफ्ट पेपर्सना अंतिम मंजुरी मिळते का, यावर लक्ष केंद्रित केले जाईल. या IPOs चे यश हे पुढील वर्षासाठी एक महत्त्वाचे निर्देशक ठरेल आणि इतर तंत्रज्ञान, उत्पादन आणि आरोग्य सेवा कंपन्यांसाठी मार्ग खुला करू शकेल. कंपन्या त्यांच्या वाढीच्या गरजा आणि देशांतर्गत संस्था तसेच नियामकांनी मागणी केलेल्या मूल्यांकनातील शिस्त कशी संतुलित करतात, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. या मेगा IPOs चे स्थिर लिस्टिंग परफॉर्मन्स हे प्राथमिक बाजारातील सध्याची गती वर्षाच्या शेवटच्या तिमाहीपर्यंत टिकून राहिल की नाही, हे दर्शवेल.