अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाने आता अधिकृत कागदपत्रांमध्ये 'Artificial Intelligence' ऐवजी 'Super Intelligence' हा शब्द वापरण्याचा निर्णय घेतला आहे. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या UN मधील भाषणानंतर आलेल्या या निर्णयामुळे अमेरिकेच्या तंत्रज्ञान धोरणात मोठा बदल होण्याची शक्यता असून, त्याचा थेट परिणाम भारतीय IT कंपन्यांच्या व्यवसायावर होऊ शकतो.
अमेरिकेच्या स्टेट डिपार्टमेंटने तंत्रज्ञान क्षेत्रातील शब्दावलीत मोठा बदल करण्याचे निर्देश दिले आहेत. यापुढे प्रेस रिलीज आणि धोरणात्मक ब्रीफिंगमध्ये 'Artificial Intelligence' (AI) हा शब्द काढून त्याऐवजी 'Super Intelligence' हा शब्द वापरला जाईल. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी संयुक्त राष्ट्र महासभेत बोलताना 'Artificial' या शब्दाबद्दल नाराजी व्यक्त केली होती, या शब्दाचा अर्थ 'बनावट' असा निघू शकतो, असे त्यांचे मत होते.
नाविन्यपूर्ण धोरणाकडे कल
हा केवळ शब्दबदल नसून, अमेरिकेच्या प्रशासनाची एक मोठी रणनीती आहे. चीनसोबत सुरू असलेल्या तंत्रज्ञान स्पर्धेत आघाडी मिळवण्यासाठी अमेरिका आता तंत्रज्ञानाचे प्रमाणीकरण कमी करून, वेगवान प्रगतीवर भर देणार आहे. 'सुपर इंटेलिजन्स' या शब्दाच्या वापरामुळे अमेरिकन प्रशासन या तंत्रज्ञानाची उपयुक्तता आणि क्षमता जगासमोर मांडण्याचा प्रयत्न करत आहे.
भारतीय IT क्षेत्रासाठी काय आहे संधी आणि धोका?
भारतीय IT कंपन्यांचा मोठा महसूल अमेरिकन क्लायंट्सकडून येतो. अमेरिकेत जर नियमावली शिथिल होऊन वेगाने तंत्रज्ञान स्वीकारले गेले, तर भारतीय कंपन्यांना मिळणाऱ्या प्रोजेक्ट्सची मागणी वाढू शकते. मात्र, दुसरीकडे एक धोकाही आहे. जर अमेरिका 'सुपर इंटेलिजन्स'वर भर देत असेल आणि युरोपियन युनियन मात्र कठोर AI नियमांचे पालन करत असेल, तर भारतीय कंपन्यांना दोन वेगळ्या मानकांनुसार काम करताना वाढीव खर्चाचा सामना करावा लागू शकतो.
गुंतवणूकदारांनी काय करावे?
गुंतवणूकदारांनी आता अमेरिकेच्या इतर सरकारी विभागांमध्ये (उदा. डिपार्टमेंट ऑफ कॉमर्स किंवा डिफेन्स) या शब्दावलीचा वापर होतो का, यावर लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे. जर हे धोरण सर्वत्र लागू झाले, तर अमेरिकेतील तंत्रज्ञान खरेदीचा कल बदलू शकतो. आगामी काळात भारतीय IT कंपन्यांच्या मॅनेजमेंटने या धोरणात्मक बदलांवर दिलेली टिप्पणी शेअरच्या किमतीवर परिणाम करणारी ठरेल.