नॉर्वेचा **$2 ट्रिलियन** फंडाने भारतातून काढले पैसे! तैवान आणि चीनमध्ये केली मोठी गुंतवणूक - काय आहे कारण?

नॉर्वेच्या फंडाचा पोर्टफोलिओमध्ये मोठा बदल

जगभरातील सर्वात मोठा सार्वभौम संपत्ती फंड, Norges Bank Investment Management, ज्याचे व्यवस्थापन $2 ट्रिलियन डॉलर्सपेक्षा जास्त आहे, त्याने 2025 मध्ये भारतातील आपली गुंतवणूक कमी केली आहे. हा धोरणात्मक बदल विविध बाजारांतील कामगिरीतील फरकांमुळे झाला आहे. या फंडने जागतिक पोर्टफोलिओमध्ये भारताचा हिस्सा सुमारे 40 बेसिस पॉईंट्स नी कमी केला, ज्यामुळे वर्षाच्या अखेरीस तो 2.1% पर्यंत पोहोचला. भारतीय शेअर बाजारात -1.4% चा परतावा मिळाला, तर फंडने याच काळात एकूण 15% चा मजबूत परतावा मिळवला. फंडचे धोरण FTSE Global All Cap Index शी जुळलेले असल्याने, बाजारातील कामगिरी आणि मूल्यावर आधारित आपोआप वजन समायोजित होते. परिणामी, कमकुवत बाजारांचे प्रतिनिधित्व कमी होते, तर मजबूत बाजार अधिक ठळक होतात.

कामगिरीतील तफावत आणि इतर आशियाई बाजारांना प्राधान्य

2025 च्या आकडेवारीनुसार, या फंडने इतर आशियाई बाजारपेठांमध्ये आपली गुंतवणूक वाढवली आहे. चीनमधील पोर्टफोलिओचे वजन सुमारे 30 बेसिस पॉईंट्स नी वाढवून 3.6% केले गेले, तर तैवानमधील गुंतवणूक सुमारे 20 बेसिस पॉईंट्स नी वाढवून 2.7% झाली. आता तैवानमधील गुंतवणुकीचे प्रमाण भारताच्या घटलेल्या वाट्यापेक्षा लक्षणीयरीत्या जास्त आहे. या बदलामागे स्पष्ट कामगिरीतील तफावत आहे. तैवानच्या शेअर बाजारात, विशेषतः TAIEX मध्ये, 2025 मध्ये लक्षणीय वाढ दिसून आली आणि त्याने सहा वेळा विक्रमी उच्चांक गाठला. AI (Artificial Intelligence) क्षेत्रातील जागतिक तेजी आणि सेमीकंडक्टरची वाढती मागणी यामुळे तैवानच्या बाजारपेठेचे मूल्य लक्षणीयरीत्या वाढले, TAIEX इंडेक्समध्ये वर्षासाठी सुमारे 27% चा फायदा झाला. चीनच्या बाजारांनीही जोरदार पुनरागमन केले, CSI 300 इंडेक्स 18% नी वाढला आणि हँग सेंग इंडेक्स 28% नी वाढला. अमेरिकेसोबतच्या व्यापार तणावातील नरमाई आणि सरकारी उत्तेजना धोरणांनी याला पाठिंबा दिला. कॅनडाच्या बाजारातही मजबूत परतावा दिसून आला, S&P/TSX Capped Composite Index 31.7% नी वाढला.

भारताची कमी कामगिरी, व्हॅल्युएशन्स आणि गुंतवणूकदारांचा ओघ

2025 च्या अखेरीस, भारतीय शेअर बाजारांनी रुपयांच्या दरात अंदाजे 10-11% ची माफक वाढ नोंदवली. मात्र, डॉलर्सच्या दरात हा परतावा केवळ 4-5% राहिला, ज्यामुळे भारतीय बाजारपेठ जगातील सर्वात कमी कामगिरी करणारी प्रमुख इक्विटी बाजारपेठ ठरली. या कमी कामगिरीमागे अंदाजे $18 बिलियन डॉलर्सचे मोठे विदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदार (FPI) आऊटफ्लो हे एक प्रमुख कारण होते. भारतीय रुपयाचे अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत ₹85 वरून ₹90 पर्यंत अवमूल्यन झाले. या आव्हानांना तोंड देत असताना, देशांतर्गत संस्थागत गुंतवणुकीने (DII) बाजाराला महत्त्वाचा आधार दिला. चीन आणि इतर काही देशांच्या तुलनेत भारतातील व्हॅल्युएशन्स (Valuations) अजूनही तुलनेने जास्त दिसत आहेत. Nifty 50 चा फॉरवर्ड P/E गुणोत्तर सुमारे 20.5x होता, तर ग्राहक निर्देशांकाने (consumer index) 44x वर व्यवहार केला. याउलट, चीनच्या बाजारपेठेचा P/E गुणोत्तर 11-15x च्या दरम्यान होता. तैवानच्या बाजाराचा P/E गुणोत्तर सुमारे 26.6x होता, जो त्याच्या ऐतिहासिक सरासरीपेक्षा जास्त आहे.

नियामक चिंता आणि बाजारातील अडचणी

भारताच्या वाट्यात घट होण्यामागे काही छुपे धोके आणि संरचनात्मक आव्हाने देखील कारणीभूत ठरली. नोव्हेंबर 2024 मध्ये, यूएस सिक्युरिटीज अँड एक्सचेंज कमिशन (SEC) ने Adani Green Energy Limited च्या गौतम अदानी आणि सागर अदानी यांच्यावर आरोप दाखल केले. या आरोपांनुसार, त्यांनी ऊर्जा करार मिळवण्यासाठी भारतीय सरकारी अधिकाऱ्यांना मोठ्या प्रमाणात लाच दिली. Adani Green Energy ने या प्रक्रियेत आपण पक्षकार नसल्याचे आणि आपल्यावर थेट कोणतेही आरोप नसल्याचे म्हटले आहे. तथापि, या आरोपांमुळे नियामक आणि गव्हर्नन्स संबंधित गंभीर चिंता निर्माण झाल्या आहेत, ज्यामुळे भारतीय बाजाराच्या काही भागांमध्ये परदेशी गुंतवणूकदार कचरू शकतात. विश्लेषकांच्या मते, जर भारताची देशांतर्गत बाजारपेठ इतर उदयोन्मुख अर्थव्यवस्थांच्या तुलनेत पिछाडीवर राहिली, तर जागतिक पोर्टफोलिओमध्ये भारताचे वजन दबावाखाली राहू शकते.

भारताचे भविष्य आणि इतर बाजारपेठांचा कल

भविष्यात, लोकसंख्याशास्त्र आणि चालू असलेल्या सुधारणांमुळे भारतामध्ये दीर्घकालीन गुंतवणुकीची प्रचंड क्षमता आहे, परंतु नजीकच्या काळातील परिस्थिती सावधगिरीची आहे. विश्लेषकांना 2026 च्या उत्तरार्धापासून बाजारात संभाव्य तेजीची अपेक्षा आहे, जी सुधारित आर्थिक निर्देशक आणि कंपनीच्या कमाईतील वाढीवर अवलंबून असेल. नोमुरा (Nomura) ब्रोकरेजने 2026 च्या अखेरीस Nifty 29,300 पर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज व्यक्त केला आहे, जो सुमारे 12% परतावा दर्शवतो. याउलट, चीनच्या शेअर बाजारातून 2026 मध्ये ठोस परताव्याची अपेक्षा आहे, ज्याला धोरणात्मक गती आणि सुधारलेल्या व्हॅल्युएशन्सचा पाठिंबा मिळेल. AI मधील नेतृत्वामुळे तैवान जगातील सहावी सर्वात मोठी इक्विटी बाजारपेठ बनण्याच्या मार्गावर आहे.