इराणने युद्धाच्या छायेखाली आपल्या नागरिकांसाठी एक विशेष 'न्यूक्लियर सर्व्हायव्हल गाईड' प्रसिद्ध केले आहे. अमेरिकेच्या संभाव्य हल्ल्यांच्या धोक्यामुळे मध्यपूर्वेत निर्माण झालेला हा तणाव थेट जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमती आणि भारतीय महागाईवर परिणाम करू शकतो.
तणावाचे सावट आणि सरकारी पाऊल
इराणच्या आपत्कालीन विभागाने नुकताच एक व्हिडिओ आणि मार्गदर्शक सूचना जारी केल्या आहेत, ज्यात अण्वस्त्र हल्ल्याच्या प्रसंगी नागरिकांनी सुरक्षित कसे राहावे, याची माहिती दिली आहे. अधिकृतपणे याला इराणचा 'पॅसिव्ह डिफेन्स वीक' म्हटले जात असले, तरी अमेरिकेसोबतच्या वाढत्या संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर याकडे गंभीरपणे पाहिले जात आहे. पिकाक्स माउंटेन (Pickaxe Mountain) सारख्या महत्त्वाच्या अणुभट्ट्यांवरील हल्ल्याच्या धमक्यांमुळे तेहरानने आपली रणनीती बदलली आहे.
भारतीय बाजारावर होणारा परिणाम
भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी चिंतेची बाब म्हणजे क्रूड ऑइल (Crude Oil) च्या किमती. इराण आणि अमेरिका यांच्यातील तणाव जर वाढला आणि त्याचा परिणाम 'स्ट्रेट ऑफ हॉर्मुज' (Strait of Hormuz) या महत्त्वाच्या सागरी मार्गावर झाला, तर जागतिक पुरवठा साखळी विस्कळीत होऊ शकते. कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्यास त्याचा थेट फटका भारतीय अर्थव्यवस्थेला बसतो. यामुळे महागाई वाढते आणि सरकारी तिजोरीवरचा भार वाढतो.
कोणत्या सेक्टरवर लक्ष ठेवावे?
१. ऑइल मार्केटिंग कंपन्या: कच्च्या तेलाचे भाव वाढल्यास त्यांच्या नफ्यावर (Margins) दबाव येऊ शकतो.
२. एव्हिएशन आणि लॉजिस्टिक्स: ATF आणि डिझेलच्या किमती वाढल्यामुळे या क्षेत्रातील खर्चात मोठी वाढ होण्याची शक्यता आहे.
३. पेंट्स आणि टायर उद्योग: क्रूड ऑइलचे दर वाढल्यास या कंपन्यांच्या कच्च्या मालाचा खर्च वाढतो, ज्याचा परिणाम शेअर्सच्या किमतीवर होऊ शकतो.
येणाऱ्या काळात गुंतवणूकदारांनी केवळ मुत्सद्दी चर्चेकडेच नाही, तर जागतिक बाजारातील क्रूडच्या हालचालींकडे बारकाईने लक्ष देणे आवश्यक आहे.