अमेरिकेच्या इतिहासातील सर्वात मोठी एक-देशीय गुंतवणूक (investment) म्हणून SelectUSA Investment Summit मध्ये भारतीय कंपन्यांनी $20.5 अब्ज डॉलर्सची अभूतपूर्व गुंतवणूक करण्याची घोषणा केली आहे. ही घोषणा भारतीय कंपन्यांसाठी अमेरिकेच्या बाजारपेठेत आपले स्थान भक्कम करण्याच्या दिशेने एक मोठे धोरणात्मक पाऊल (strategic shift) दर्शवते. यापैकी तब्बल $19.1 अब्ज डॉलर्स फार्मास्युटिकल क्षेत्रातील आहेत, ज्याने गुंतवणुकीत मोठे नेतृत्व केले आहे.
फार्मा क्षेत्राचा जोरदार दबदबा
सन फार्मास्युटिकल इंडस्ट्रीज (Sun Pharmaceutical Industries) या $19.1 अब्ज डॉलर्सच्या फार्मा गुंतवणुकीचे नेतृत्व करत आहे. कंपनीने $11.75 अब्ज डॉलर्समध्ये ऑर्गॅनॉन अँड को. (Organon & Co.) चे अधिग्रहण केले आहे. या डीलमुळे सन फार्माची वार्षिक कमाई अंदाजे $12 अब्ज डॉलर्सपर्यंत वाढण्याची शक्यता आहे, ज्यामुळे ती जगातील टॉप 25 फार्मा कंपन्यांपैकी एक बनेल. ऑर्गॅनॉन, ज्याची 2025 मध्ये $6.2 अब्ज डॉलर्सची कमाई अपेक्षित आहे, ती महिला आरोग्य (Women's Health) आणि बायोसिमिलर (Biosimilars) क्षेत्रात मजबूत आहे. या अधिग्रहणामुळे सन फार्माला अमेरिकेत त्वरित विस्तार करण्याची आणि वाढत्या बाजारपेठेत प्रवेश करण्याची संधी मिळेल. याशिवाय, ऑरोबिंदो फार्मा (Aurobindo Pharma), बायोकॉन ग्रुप (Biocon Group), सिप्ला (Cipla) आणि डॉ. रेड्डीज लॅबोरेटरीज (Dr. Reddy's Laboratories) सारख्या इतर भारतीय फार्मा कंपन्या देखील उत्पादन (Manufacturing), संशोधन आणि विकास (R&D) क्षमता वाढवण्यासाठी गुंतवणूक करत आहेत. अमेरिकेतील औषधांची कमतरता भरून काढणे आणि पुरवठा साखळी (Supply Chain) मजबूत करणे हे यामागील मुख्य उद्दिष्ट आहे.
उत्पादन आणि तंत्रज्ञानातही मोठी गुंतवणूक
फार्मा व्यतिरिक्त, उत्पादन आणि तंत्रज्ञान क्षेत्रातही मोठ्या गुंतवणुकीचे प्रस्ताव आहेत. अभ्युदय ग्रुप (Abhyuday Group) अमेरिकेतील पाच राज्यांमध्ये उत्पादन क्लस्टर उभारण्यासाठी $900 दशलक्ष डॉलर्सची गुंतवणूक करणार आहे, ज्यामुळे सुमारे 1,500 अमेरिकन नोकऱ्या निर्माण होतील. जेएसडब्ल्यू स्टील यूएसए (JSW Steel USA) टेक्सास येथील आपल्या प्लांटमध्ये $110 दशलक्ष आणि ओहायो येथील प्लांटमध्ये $145 दशलक्ष डॉलर्सची गुंतवणूक करत आहे. यातून स्टील प्लेट मिल्सचे आधुनिकीकरण केले जाईल. तसेच, स्टरलाइट टेक्नॉलॉजीज (Sterlite Technologies) अमेरिकेत $100 दशलक्ष डॉलर्सचा कारखाना उभारणार आहे, जिथे AI-आधारित डेटा सेंटर कनेक्टिव्हिटी सोल्युशन्सचे उत्पादन होईल. आयआयटी मद्रास ग्लोबल रिसर्च फाऊंडेशन (IIT Madras Global Research Foundation) कॅलिफोर्नियामध्ये $4.5 दशलक्ष डॉलर्सची गुंतवणूक करून डीप-टेक इनोव्हेशनला प्रोत्साहन देणार आहे.
आव्हाने आणि भविष्यातील वाटचाल
या मोठ्या गुंतवणुकीसह, भारतीय कंपन्या अमेरिकेतील नियामक (Regulatory) आव्हाने, वाढती स्पर्धा आणि किमतीतील घट (Price Erosion) यांसारख्या अडचणींचा सामना करतील. यूएस एफडीए (US FDA) चे नियम आणि संभाव्य आयात निर्बंध (Import Alerts) हे देखील चिंतेचे विषय आहेत. तरीही, ही गुंतवणूक अमेरिका-भारत द्विपक्षीय व्यापाराला $500 अब्ज डॉलर्सपर्यंत नेण्याचे लक्ष्य साधण्यास मदत करेल. हा $20.5 अब्ज डॉलर्सचा आकडा SelectUSA च्या इतिहासातील सर्वात मोठी एका देशाची गुंतवणूक असल्याचे दर्शवतो, जी दोन्ही देशांमधील आर्थिक संबंधांची वाढ दर्शवते.
