भारत आणि इटलीची 'स्पेशल स्ट्रॅटेजिक पार्टनरशिप': 2029 पर्यंत व्यापार ₹20 अब्ज युरो पार करण्याचे लक्ष्य!

संरक्षण आणि आर्थिक सहकार्य

भारत आणि इटलीने आपल्या राजनैतिक संबंधांना 'स्पेशल स्ट्रॅटेजिक पार्टनरशिप' (Special Strategic Partnership) पर्यंत उंचावले आहे. या अंतर्गत एक व्यापक संरक्षण औद्योगिक रोडमॅप (Defense Industrial Roadmap) तयार करण्यात आला असून, 2029 पर्यंत द्विपक्षीय व्यापार 20 अब्ज युरो पर्यंत वाढवण्याचे महत्त्वाकांक्षी लक्ष्य ठेवण्यात आले आहे. या धोरणात्मक करारामुळे हेलिकॉप्टर आणि सागरी शस्त्रे यांसारख्या लष्करी प्लॅटफॉर्मचे संयुक्त विकास आणि उत्पादन सुलभ होईल, ज्यामुळे संरक्षण संबंध अधिक दृढ होतील.

लष्करी उपकरणांव्यतिरिक्त, क्रिटिकल मिनरल्स (Critical Minerals), कृषी, सागरी वाहतूक आणि सागरी उत्पादने यांसारख्या क्षेत्रांचा समावेश असलेल्या दहा सामंजस्य करारांवर (MoUs) स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या. या करारामुळे उच्च शिक्षणामध्ये सहकार्य वाढवण्यासाठी आणि भारतीय नर्सना इटलीमध्ये नोकरीसाठी सुलभता आणण्यासाठी एक फ्रेमवर्क तयार होईल, ज्यामुळे दोन्ही क्षेत्रांतील मनुष्यबळाची गरज पूर्ण होण्यास मदत होईल.

भू-राजकीय समन्वय आणि कनेक्टिव्हिटी

दोन्ही देशांच्या नेत्यांनी पश्चिम आशियातील संघर्ष आणि त्याचे व्यापक परिणाम यांसारख्या जागतिक मुद्द्यांवर चर्चा केली. सागरी सुरक्षेसाठी (Maritime Security) संयुक्त वचनबद्धता दर्शवण्यात आली आणि सुधारित सहकार्य व माहितीची देवाणघेवाण करण्यासाठी नवीन संवाद यंत्रणा स्थापन करण्याचे ठरले. दोन्ही देशांनी हार्मोन सामुद्रधुनीमार्गे (Strait of Hormuz) नेव्हिगेशनचे स्वातंत्र्य आणि अडथळ्यांशिवाय होणाऱ्या शिपिंगचे महत्त्व अधोरेखित केले.

याव्यतिरिक्त, नेत्यांनी इंडिया-मिडल ईस्ट-युरोप इकॉनॉमिक कॉरिडॉर (IMEC - India-Middle East-Europe Economic Corridor) साठी आपला पाठिंबा पुन्हा व्यक्त केला. 2026 पर्यंत यातून जागतिक व्यापार आणि कनेक्टिव्हिटीमध्ये मोठे बदल अपेक्षित आहेत.

नवोपक्रम आणि दहशतवादविरोधी आघाडी

हे सहकार्य तंत्रज्ञान, नवोपक्रम, अवकाश आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) यांसारख्या उदयोन्मुख क्षेत्रांपर्यंत विस्तारले आहे. तसेच, नागरी अणुऊर्जा सहकार्यावरही (Civil Nuclear Energy) लक्ष केंद्रित केले जाईल. नवीन प्रस्तावित इंडिया-इटली इनोव्हेशन सेंटरच्या (India-Italy Innovation Centre) माध्यमातून स्टार्टअप्स आणि संशोधन संस्थांमध्ये संबंध वाढवण्यासाठी प्रयत्न केले जातील.

सुरक्षेच्या आघाडीवर, दोन्ही पंतप्रधानांनी सीमेपार होणारे दहशतवादी हल्ले आणि दहशतवादी नेटवर्कना मिळणारा निधी यासह सर्व प्रकारच्या दहशतवादाविरुद्ध एकजूट दर्शवली. दहशतवादी गटांशी लढण्यासाठी आणि त्यांना सुरक्षित आश्रयस्थान नष्ट करण्यासाठी सहकार्य करण्याचे आश्वासन देण्यात आले, ज्यामुळे जागतिक स्थिरतेप्रती दोघांची वचनबद्धता दिसून येते.

धोरणात्मक आर्थिक दृष्टिकोन

भारत-युरोपियन युनियन मुक्त व्यापार करारातून (India-EU Free Trade Agreement) मिळणाऱ्या संधींचा फायदा घेण्यासाठी आणि त्यांची त्वरित अंमलबजावणी करण्यासाठी एक करार करण्यात आला आहे. हा करार संरक्षण, व्यापार, तंत्रज्ञान आणि सुरक्षा या क्षेत्रांना व्यापतो, ज्यामुळे भारत आणि इटलीला आगामी काळात महत्त्वपूर्ण वाढ आणि वाढलेला भू-राजकीय प्रभाव मिळण्याची शक्यता आहे. प्रमुख जागतिक मुद्दे आणि आर्थिक प्राधान्यांवरील एकवाक्यता दीर्घकालीन द्विपक्षीय प्रतिबद्धतेसाठी एक मजबूत पाया दर्शवते.