भारत आणि युनायटेड किंगडम (UK) यांच्यातील नवीन व्यापार करारामुळे भारतीय फार्मास्युटिकल (Pharmaceutical) निर्यातीला मोठी चालना मिळण्याची शक्यता आहे. या करारामुळे जवळजवळ सर्वच औषध उत्पादनावरील आयात शुल्क (Tariffs) हटवण्यात आले आहे. यामुळे FY27 पर्यंत भारतीय औषध निर्यातीत **10%** वाढ अपेक्षित आहे.
वाढीव स्पर्धात्मकता आणि संधी
या करारामुळे भारतीय औषध कंपन्यांना एक मोठे स्पर्धात्मक利 (advantage) मिळणार आहे. आतापर्यंत, स्वस्त जेनेरिक औषधांसाठी (Generic Drugs) भारत ओळखला जातो. पण आता शुल्कात सूट मिळाल्याने, ॲक्टिव्ह फार्मास्युटिकल इन्ग्रेडिएंट्स (APIs), जेनेरिक औषधे आणि तयार औषध फॉर्म्युलेशन्स (Finished Formulations) तयार करणाऱ्या कंपन्या UK च्या बाजारात अधिक चांगल्या प्रकारे स्पर्धा करू शकतील. तज्ज्ञांच्या मते, यातून UK च्या सार्वजनिक खरेदी प्रक्रियेत (Public Procurement Processes) देखील भारतीय कंपन्यांचा सहभाग वाढू शकतो.
ऐतिहासिक कामगिरी आणि आकडेवारी
UK हे भारतासाठी एक महत्त्वाचे बाजारपेठ आहे. युरोपमध्ये फार्मा निर्यातीसाठी ही सर्वात मोठी आणि जागतिक स्तरावर तिसरी सर्वात मोठी बाजारपेठ आहे. FY25-26 मध्ये, UK ला होणारी भारतीय फार्मा निर्यात सुमारे $902.96 दशलक्ष इतकी होती. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत यात 1.21% ची किरकोळ घट झाली होती, मात्र FY24-25 मध्ये 29.62% ची मोठी वाढ नोंदवली गेली होती. सध्या, एकूण निर्यातीपैकी सुमारे 90% हिस्सा हा औषध फॉर्म्युलेशन्स आणि बायोलॉजिक्सचा (Biologicals) आहे.
FY27 मधील सुरुवातीचा कल
नवीन व्यापार करारामुळे क्षेत्राला लवकरच गती मिळाल्याचे दिसत आहे. FY2026-27 च्या एप्रिल आणि मे महिन्यात, UK ला झालेली निर्यात $152.14 दशलक्ष पर्यंत वाढली, जी मागील वर्षीच्या याच कालावधीतील $146.08 दशलक्ष पेक्षा 4.15% अधिक आहे. जागतिक फार्मा निर्यातीच्या तुलनेत हा आकडा लहान असला तरी, हा वाढीचा कल सकारात्मक मानला जात आहे.
संभाव्य धोके आणि लक्ष ठेवण्यासारख्या गोष्टी
शुल्कात सूट मिळणे ही निश्चितच एक चांगली गोष्ट आहे, परंतु गुंतवणूकदारांनी UK आणि युरोपियन बाजारांतील कंपन्यांचे नियम आणि गुणवत्ता मानकांचे (Quality Standards) पालन कसे होते यावर लक्ष ठेवणे महत्त्वाचे आहे. तसेच, खरेदी धोरणांमधील (Procurement Policies) बदल हे दीर्घकालीन नफ्यावर परिणाम करू शकतात. कमी शुल्कामुळे फायदा झाला तरी, स्थानिक स्पर्धकांसोबत किंमत टिकवून ठेवणे आणि पुरवठा साखळी (Supply Chain Logistics) प्रभावीपणे व्यवस्थापित करणे, यावरच अंतिम नफा अवलंबून असेल. त्यामुळे, ज्या कंपन्यांचा UK मध्ये मोठा व्यवसाय आहे, त्यांच्या तिमाही निकालांवर लक्ष ठेवणे गुंतवणूकदारांसाठी फायदेशीर ठरू शकते.