भारत आणि पेरू यांच्यातील मुक्त व्यापार कराराच्या (FTA) वाटाघाटी तात्पुरत्या स्थगित झाल्या आहेत. पेरूमधील राजकीय बदलांमुळे हा निर्णय घेण्यात आला असून, आता २०२६ च्या उत्तरार्धात या चर्चा पुन्हा सुरू होण्याची शक्यता आहे.
वाटाघाटी लांबल्या?
भारत आणि पेरू यांच्यातील मुक्त व्यापार करारासाठी (Free Trade Agreement - FTA) सुरू असलेल्या वाटाघाटींना मोठा धक्का बसला आहे. पेरूमध्ये नुकत्याच झालेल्या अध्यक्षीय निवडणुकीमुळे आणि नवीन सरकार स्थापन करण्याच्या प्रक्रियेमुळे या चर्चा आता २०२६ च्या उत्तरार्धातच सुरू होतील, असे पेरूमधील भारतीय राजदूत जेवियर मॅन्युएल पॉलिनाच वेलार्ड (Javier Manuel Paulinich Velarde) यांनी स्पष्ट केले आहे. दोन्ही देशांमधील नवव्या फेरीच्या चर्चांनंतर हा निर्णय घेण्यात आला आहे.
व्यवसायांवर काय परिणाम होईल?
मुक्त व्यापार करार म्हणजे दोन देशांमधील वस्तू आणि सेवांवरील आयात-निर्यात शुल्क कमी करणे. पेरू सोबत असा करार झाल्यास भारतीय कंपन्यांना, विशेषतः फार्मास्युटिकल्स (Pharmaceuticals) आणि तयार मालाच्या (Manufactured Goods) निर्यातीसाठी पेरूच्या बाजारात प्रवेश करणे सोपे होईल. मात्र, या विलंबाचा अर्थ असा की, फार्मा कंपन्यांसाठी पेरूमध्ये कमी दरात औषधे विकणे किंवा भारतीय उत्पादनांना चांगला बाजार मिळणे, यांसारखे फायदे लगेच मिळणार नाहीत. त्यामुळे, ज्या भारतीय कंपन्या पेरूमध्ये व्यवसाय वाढवण्याचा विचार करत आहेत, त्यांना त्यांच्या योजनांमध्ये बदल करावे लागतील.
कोणत्या क्षेत्रांवर लक्ष?
भारत आणि पेरू यांच्यातील द्विपक्षीय व्यापार सध्या $10 अब्ज डॉलर्सपर्यंत पोहोचला आहे. यामध्ये फार्मास्युटिकल्स हे भारतीय निर्यातीसाठी महत्त्वाचे क्षेत्र आहे. दुसरीकडे, पेरू खनिज संपत्तीसाठी ओळखला जातो आणि भारतीय कंपन्या खाणकाम (Mining) क्षेत्रात गुंतवणूक करण्यास इच्छुक आहेत. याशिवाय, पायाभूत सुविधा (Infrastructure), विशेषतः बंदरांच्या विकासामध्येही (Port Projects) भारतीय कंपन्यांना रस आहे.
सध्याची आर्थिक परिस्थिती
FTA चर्चा थांबलेल्या असल्या तरी, दोन्ही देशांमधील व्यापार सुरूच आहे. भारतीय कंपन्या खाणकाम, नवीकरणीय ऊर्जा (Renewable Energy) आणि उत्पादन (Manufacturing) क्षेत्रात भागीदारी शोधत आहेत. अलीकडेच, एका जागतिक खाण परिषदेत भारतीय प्रतिनिधींच्या सहभागाने लॅटिन अमेरिकेतील पायाभूत सुविधांमध्ये स्थान निर्माण करण्याची रणनीतिकता दिसून आली. सध्या भारतीय कंपन्यांना या अनिश्चिततेच्या काळात जुन्या व्यापार संबंधांना कायम ठेवून पुढे जावे लागेल.
गुंतवणूकदारांनी काय पाहावे?
जे गुंतवणूकदार फार्मास्युटिकल्स, खाणकाम आणि भांडवली वस्तू (Capital Goods) यांसारख्या क्षेत्रांमध्ये गुंतवणूक करतात, त्यांनी २०२६ च्या उत्तरार्धात पेरू सरकारच्या पुढील धोरणांवर लक्ष ठेवावे. नवीन सरकार आंतरराष्ट्रीय व्यापार आणि परदेशी गुंतवणुकीबद्दल काय भूमिका घेते, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. FTA बद्दल त्यांची बांधिलकी किंवा पायाभूत सुविधांमध्ये परदेशी गुंतवणुकीला प्रोत्साहन देणारे धोरण, या ट्रेड कॉरिडोरमधील पुढील घडामोडींसाठी महत्त्वाचे ठरेल.