Chinese Academy of Sciences च्या ताज्या संशोधनानुसार, हवामान बदलामुळे ब्रह्मपुत्रा नदीला पुराचा मोठा धोका निर्माण झाला आहे. चीनच्या **60,000 मेगावॅटच्या** मेडॉग जलविद्युत प्रकल्पामुळे भारत आणि बांगलादेशच्या जलसुरक्षेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.
Chinese Academy of Sciences आणि Yunnan University च्या संयुक्त संशोधनातून यार्लुंग त्सांगपो म्हणजेच आपल्या ब्रह्मपुत्रा नदीबाबत गंभीर चिंता व्यक्त करण्यात आली आहे. गेल्या 700 वर्षांच्या झाडांच्या रिंग्जच्या अभ्यासावरून असे स्पष्ट होते की, हवामान बदलामुळे हिमालयातील बर्फ वेगाने वितळत आहे, ज्यामुळे नद्यांच्या प्रवाहात वाढ होऊन पुराचे प्रमाण वाढत आहे.\n\nचीनचा हा मेडॉग प्रकल्प इतका महाकाय आहे की, तो थ्री जॉर्जेस धरणाच्या क्षमतेपेक्षाही मोठा असेल. मात्र, हा प्रकल्प ज्या 'मेडॉग' भागात उभारला जात आहे, तो भूगर्भीयदृष्ट्या अत्यंत संवेदनशील आणि सक्रिय भूकंपीय क्षेत्र (Seismic Zone) आहे. शास्त्रज्ञांच्या मते, येथील सक्रिय फॉल्ट लाईन्स आणि हवामान बदलामुळे दरडी कोसळण्याचे प्रकार वाढू शकतात, ज्याचा थेट परिणाम धरणाच्या मजबुतीवर आणि नदीच्या प्रवाहावर होऊ शकतो.\n\nभारत आणि बांगलादेशसाठी ब्रह्मपुत्रा ही जीवनवाहिनी आहे. करोडो लोकांची शेती आणि पायाभूत सुविधा या नदीवर अवलंबून आहेत. जर नदीच्या नैसर्गिक प्रवाहामध्ये बदल झाला, तर ईशान्य भारतातील पूर आणि दुष्काळ व्यवस्थापनाची आव्हाने अधिक बिकट होतील. अलीकडच्या काळात हिमालयात आलेल्या आपत्तींनी हेच सिद्ध केले आहे की येथील भौगोलिक परिस्थिती अत्यंत अस्थिर आहे.\n\nचीनने हे मान्य केले आहे की ते तांत्रिकदृष्ट्या सर्व धोक्यांचे व्यवस्थापन करत आहेत, परंतु या वैज्ञानिक अहवालामुळे डाउनस्ट्रीम देशांसाठी एक धोक्याची सूचना दिली आहे. गुंतवणूकदार आणि धोरणकर्त्यांनी आता या सीमापार जलव्यवस्थापन (Transboundary water management) आणि पर्यावरणीय परिणामांवर लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे.