वैद्यकीय खर्च वाढतोय, विम्याचे कवच अपुरे पडतेय
भारतातील आरोग्य खर्च (Healthcare Costs) सर्वसामान्य महागाई दराच्या जवळपास तिप्पट वेगाने वाढत आहे. त्यामुळे, बाजारात उपलब्ध असलेल्या आरोग्य विमा पॉलिसी (Health Insurance Policies) आता अपुऱ्या पडू लागल्या आहेत. वैद्यकीय महागाईचा दर वार्षिक ११.५% ते १४% इतका आहे, जो जागतिक सरासरी १०% पेक्षा खूप जास्त आहे. याचा अर्थ, कागदावर पुरेशी वाटणारी तुमची पॉलिसी प्रत्यक्षात उपचारांचा संपूर्ण खर्च भागवू शकत नाही. वाढत्या दाव्यांचा (Claims) सामना करण्यासाठी, विमा कंपन्यांनी प्रीमियममध्ये मोठी वाढ केली आहे. येत्या २०२५-२६ या आर्थिक वर्षासाठी प्रीमियममध्ये १०% ते १५% पर्यंत वाढ होण्याची शक्यता आहे.
आरोग्य खर्च का वाढतोय?
या खर्चात वाढ होण्यामागे अनेक प्रमुख कारणं आहेत. नवीन आणि अत्याधुनिक वैद्यकीय तंत्रज्ञानामुळे (Medical Technology) उपचार महाग झाले आहेत. तसंच, देशात तज्ज्ञ डॉक्टरांची (Specialist Doctors) कमतरता असल्याने त्यांच्या सल्ला शुल्कातही वाढ झाली आहे. कॅन्सर, हृदयविकार आणि मधुमेहासारख्या जुनाट आजारांचं (Chronic Diseases) वाढतं प्रमाण हे आरोग्य खर्चातील वाढीचं एक मोठं कारण आहे. यासोबतच, वृद्ध लोकसंख्येमुळे (Aging Population) आरोग्य सेवांची मागणी वाढत आहे, ज्यामुळे सिस्टीमवरील ताण आणि खर्च दोन्ही वाढत आहे.
विमा पॉलिसीची किंमत कमी होतेय
वाढत्या वैद्यकीय खर्चामुळे, आरोग्य विमा पॉलिसीचं 'सम इन्शुअर्ड' (Sum Insured) म्हणजेच विम्याची रक्कम कालांतराने कमी मौल्यवान ठरते. उदाहरणार्थ, आजपासून ५ वर्षांपूर्वी घेतलेल्या ₹५ लाखांच्या पॉलिसीची आजची किंमत, १२% वार्षिक महागाई दराने विचारात घेतल्यास, साधारणपणे ₹२.८ लाखांएवढीच उरते. याचा अर्थ, पॉलिसीधारक नकळतपणे संकटात सापडतो, कारण आपत्कालीन परिस्थितीत उपचारांचा मोठा खर्च (उदा. हृदयशस्त्रक्रिया किंवा कॅन्सर उपचार ₹१५ लाख ते ₹२५ लाखांहून अधिक) भागवण्यासाठी त्याची पॉलिसी पुरेशी ठरत नाही. यामुळे लोकांना मोठा आर्थिक फटका बसतो.
उपाय काय?
सध्या आरोग्य विम्याची बाजारपेठ वाढत असली तरी, FY 2024-25 मध्ये प्रीमियम ₹१.२ लाख कोटींच्या पुढे गेला आहे, पण प्रीमियममध्ये मोठी वाढ होत आहे. काही पॉलिसीधारकांना तर एका वर्षात २५% पेक्षा जास्त प्रीमियम वाढीचा सामना करावा लागला आहे. अशा परिस्थितीत, स्वतःला आर्थिक झटक्यांपासून वाचवण्यासाठी 'सुपर टॉप-अप प्लॅन्स' (Super Top-up Plans) घेणे हा एक चांगला पर्याय ठरू शकतो. तज्ञांचा सल्ला आहे की, दर २ ते ३ वर्षांनी तुमच्या सध्याच्या आरोग्य विमा पॉलिसीचे पुनरावलोकन (Policy Review) करणे आवश्यक आहे, जेणेकरून ती वाढत्या वैद्यकीय खर्चाशी जुळवून घेईल. अन्यथा, वैद्यकीय आणीबाणीच्या वेळी मोठे आर्थिक नुकसान होण्याचा धोका आहे.