विमा कंपन्यांवर 'अंडररायटिंग'चे नवे दडपण
IRDAI च्या या निर्णयाचे दूरगामी परिणाम होणार आहेत. केवळ पॉलिसीधारकांना अधिक सुरक्षा मिळणार नाही, तर विमा कंपन्यांना त्यांच्या कामकाजात मोठे बदल करावे लागतील. आता कंपन्यांना केवळ दावे (Claims) मंजूर झाल्यावर तपासणी करण्याऐवजी, पॉलिसी देतानाच अधिक सखोल रिस्क असेसमेंट (Risk Assessment) आणि डेटा ॲनालिटिक्स (Data Analytics) वापरावे लागेल.
कामकाजाचे स्वरूप बदलणार
1 एप्रिल 2024 पासून लागू होणाऱ्या या नवीन नियमांमुळे, कंपन्यांना पॉलिसीधारकांनी दिलेल्या माहितीतील चुका किंवा लपवलेली माहिती शोधण्यासाठी पाच वर्षांचा कालावधी मिळेल, जो पूर्वी आठ वर्षांचा होता. याचा अर्थ असा की, कंपन्यांना आता सुरुवातीच्या टप्प्यातच पॉलिसीधारकांच्या आरोग्याची आणि वैद्यकीय इतिहासाची अचूक माहिती मिळवणे अत्यावश्यक आहे.
जर कंपन्यांनी योग्य रिस्क असेसमेंट केले नाही, तर त्यांना 'ॲडव्हर्स सिलेक्शन'चा (Adverse Selection) धोका वाढू शकतो. म्हणजे, जास्त आजारी असणारे लोकच जास्त विमा घेतील आणि कंपन्यांना मोठे नुकसान सोसावे लागेल. ज्या कंपन्यांकडे ॲडव्हान्स डेटा ॲनालिटिक्स (Advance Data Analytics) क्षमता आहे, त्या या परिस्थितीत इतरांपेक्षा पुढे राहतील. उदाहरणार्थ, Star Health सध्या 61.3x च्या P/E रेशोवर ट्रेड करत आहे, जो उद्योगाच्या सरासरी 12.35x पेक्षा खूप जास्त आहे. ICICI Lombard चा P/E 34.6x आहे. या कंपन्यांना आपल्या व्हॅल्युएशनला (Valuation) न्याय देण्यासाठी अंडररायटिंगमध्ये सुधारणा करणे गरजेचे आहे.
New India Assurance सारख्या कंपन्या 20.81x P/E सह काम करतात, पण त्यांनाही आपले रिस्क मॉडेल (Risk Model) अपडेट करावे लागेल.
बाजारपेठेतील बदल आणि जागतिक तुलना
भारताची अर्थव्यवस्था FY26 मध्ये 7.4% दराने वाढण्याची अपेक्षा आहे, त्यामुळे आर्थिक सेवा क्षेत्रात चांगली वाढ अपेक्षित आहे. IRDAI चा हा बदल जागतिक स्तरावर काही युरोपियन देशांप्रमाणेच आहे, जिथे पाच वर्षांचा मॉरेटोरियम असतो. यामुळे भारतीय विमा क्षेत्र अधिक पारदर्शक आणि ग्राहकाभिमुख होण्यास मदत होईल.
संभाव्य धोके आणि भविष्यातील वाटचाल
कमी मॉरेटोरियम कालावधीमुळे विमा कंपन्यांवरील अंतर्गत धोका (Latent Risk) वाढू शकतो. जर कंपन्यांनी आपल्या किमती (Pricing) आणि रिस्क असेसमेंट मॉडेलमध्ये (Risk Assessment Model) योग्य बदल केले नाहीत, तर दावे (Claims) वाढू शकतात आणि नफ्यावर (Profit) परिणाम होऊ शकतो. जुन्या पद्धतींवर अवलंबून असलेल्या कंपन्यांना अधिक फटका बसू शकतो. भूतकाळातही, जून 2024 मध्ये सरेंडर व्हॅल्यू (Surrender Value) सारख्या नियमांमुळे जीवन विमा कंपन्यांच्या नफ्यावर परिणाम झाला होता, त्यामुळे बाजार या बदलांकडे बारकाईने लक्ष ठेवून असेल.
पुढील काळात, विमा कंपन्या ॲडव्हान्स डेटा ॲनालिटिक्सचा (Advance Data Analytics) वापर किती प्रभावीपणे करतात, यावर या नियमांचे यश अवलंबून असेल. सुरुवातीला नफ्यावर थोडा परिणाम झाला तरी, दीर्घकाळात या बदलांमुळे पॉलिसी टिकून राहण्याचे प्रमाण (Policy Persistency) वाढेल आणि बाजारात अधिक प्रवेश (Market Penetration) मिळेल, ज्यामुळे संपूर्ण आर्थिक सेवा क्षेत्रात वाढीला चालना मिळेल. 2026 मध्ये या क्षेत्रात कर्मचाऱ्यांच्या वेतनात सुमारे 10% वाढ अपेक्षित आहे.