शेअर प्रायव्हेट इक्विटी बायआउट किमतीखाली घसरला
VIP Industries चा शेअर प्रायव्हेट इक्विटी गुंतवणूकदारांनी नियंत्रित हिस्सेदारीसाठी (Controlling Stake) ठरवलेल्या किमतीपेक्षा खाली व्यवहार करत आहे, जे गुंतवणूकदारांच्या साशंकतेचे संकेत देते. मे 2026 च्या मध्यापर्यंत, शेअर सुमारे ₹303 वर व्यवहार करत होता, जो Multiples Alternate Asset Management ने सप्टेंबर ते डिसेंबर 2025 दरम्यान ₹388 प्रति शेअर दराने घेतलेल्या 31.89% स्टेकपेक्षा सुमारे 18% ते 21% कमी आहे. या कामगिरीवरून असे दिसून येते की नवीन मालकी आणि ऑपरेशनल सुधारणा सुरू असूनही, गुंतवणूकदार कंपनीच्या पुनरुज्जीवनाच्या कथेवर (Turnaround Narrative) पूर्णपणे सहमत नाहीत. कंपनीचे मार्केट कॅपिटलायझेशन (Market Capitalization) सुमारे ₹4,298 कोटी होते.
ऑपरेशनल सुधारणा: इन्व्हेंटरी आणि डेटमध्ये घट
नवीन मालकी अंतर्गत पहिल्या सहा महिन्यांत ऑपरेशनल एफिशिअन्सीवर (Operational Efficiency) लक्ष केंद्रित करण्यात आले. वितरक आणि रिटेलर्ससाठी चॅनल इन्व्हेंटरी (Channel Inventory) सुमारे 90 दिवसांवरून 60 दिवसांखाली आणली आहे, ज्यासाठी ₹40-50 कोटी लिक्विडेशन सपोर्ट (Liquidation Support) दिला गेला. कंपनीची स्वतःची इन्व्हेंटरी देखील लक्षणीयरीत्या कमी झाली आहे. मार्च 2025 मध्ये ₹698 कोटी वरून मार्च 2026 पर्यंत नेट इन्व्हेंटरी ₹472 कोटी पर्यंत कमी झाली. यात ₹130 कोटी प्रोव्हिजन्स (Provisions) समाविष्ट आहेत, ज्यांचा प्रॉफिट अँड लॉसवर (Profit and Loss) परिणाम झाला, पण ते पुढे अपेक्षित नाहीत. नेट डेट (Net Debt) ₹72 कोटींनी कमी झाला आहे, जो मार्च 2025 मध्ये ₹367 कोटी वरून मार्च 2026 पर्यंत ₹295 कोटी झाला. हे इन्व्हेंटरी लिक्विडेशन आणि दोन नॉन-कोअर लँड पार्सल्स (Land Parcels) विकून साध्य केले गेले, ज्यातून Q3 FY26 मध्ये ₹63 कोटी निव्वळ नफा (Net Profit) झाला.
प्रॉफिटेबिलिटीमध्ये घसरण: निगेटिव्ह EBITDA चा फटका
ऑपरेशनल सुधारणा असूनही, VIP Industries ची प्रॉफिटेबिलिटी (Profitability) गंभीरपणे प्रभावित झाली आहे. मार्च 2026 पर्यंत संपलेल्या नऊ महिन्यांसाठी कन्सॉलिडेटेड रेव्हेन्यू (Consolidated Revenue) वर्षा-दर-वर्षा 11.7% ने घसरला, जो ₹1,422 कोटी राहिला. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, EBITDA निगेटिव्ह झाला, जो 9M FY26 मध्ये -₹159 कोटी होता, तर FY25 मध्ये तो ₹93 कोटी होता. EBITDA मार्जिन्स -11.2% पर्यंत कोसळले. इन्व्हेंटरी प्रोव्हिजन्स आणि लिक्विडेशन सपोर्टसारख्या एकवेळच्या खर्चांना वगळल्यानंतरही, स्टँडअलोन ॲडजस्टेड EBITDA (Standalone Adjusted EBITDA) Q4 FY26 मध्ये निगेटिव्ह राहिला. मॅनेजमेंट FY27 मध्ये वाढीची (Growth) अपेक्षा करत आहे, परंतु मार्जिन रिकव्हरी (Margin Recovery) FY27 च्या उत्तरार्धापूर्वी अपेक्षित नाही. कंपनीने संपूर्ण FY2026 साठी ₹338.01 कोटी निव्वळ तोटा (Net Loss) नोंदवला.
कार्लटन ब्रँड कायदेशीर लढाईत
प्रीमियम ब्रँड Carlton, जो VIP च्या महसुलात 6-7% योगदान देतो आणि VIP च्या प्रीमियम इमेजसाठी महत्त्वाचा आहे, एका मोठ्या कायदेशीर धोक्यात आहे. जुलै 2025 मध्ये, दिल्ली हायकोर्टाने (Delhi High Court) Carlton Shoes Ltd. सोबतच्या 'पासिंग-ऑफ' (Passing-off) प्रकरणात VIP ला बॅगसाठी Carlton नाव वापरण्यास मनाई केली. सर्वोच्च न्यायालयाने (Supreme Court) जून 2026 पर्यंत इन्व्हेंटरी लिक्विडेशनला परवानगी दिली असली, तरी मूळ खटले प्रलंबित आहेत.
सफारी इंडस्ट्रीज पुढे, VIP इंडस्ट्रीज मागे
VIP Industries अत्यंत स्पर्धात्मक लगेज मार्केटमध्ये (Luggage Market) कार्यरत आहे. थेट प्रतिस्पर्धी Safari Industries ची कामगिरी आणि व्हॅल्युएशन (Valuation) याच्या अगदी उलट आहे. एप्रिल 2026 पर्यंत, Safari चे मार्केट कॅपिटलायझेशन सुमारे ₹7,100 कोटी होते, पॉझिटिव्ह TTM EBITDA मार्जिन 14% आणि ₹168 कोटीचा नेट प्रॉफिट होता. याउलट, VIP Industries ने निगेटिव्ह TTM EBITDA मार्जिन आणि निव्वळ तोटा नोंदवला. डिसेंबर 2025 मध्ये Safari चा मार्केट शेअर 32% होता, जो VIP च्या 29% पेक्षा किंचित जास्त आहे. VIP इंडस्ट्रीजचा मार्केट शेअर CY20 मध्ये 47% वरून डिसेंबर 2025 पर्यंत अंदाजे 29% पर्यंत घसरला आहे.
टर्नअराउंडसाठी मोठे धोके
VIP Industries च्या रिकव्हरीचा मार्ग आव्हानात्मक आहे. Multiples Alternate Asset Management चा ट्रॅक रेकॉर्ड (Track Record) चांगला असला तरी, RBL बँकेतील गुंतवणुकीत मर्यादित स्टॉक वाढ दिसून आली आहे. VIP ची स्पर्धात्मक स्थिती Safari पेक्षा कमकुवत आहे, जी फायदेशीर आणि वाढणारी आहे. सततचा निगेटिव्ह EBITDA आणि चालू असलेला Carlton खटला हे गंभीर धोके आहेत जे कोणत्याही टर्नअराउंड प्रयत्नांना derail करू शकतात.
विश्लेषकांना त्वरित रिकव्हरीवर शंका, 'अंडरपरफॉर्म' रेटिंग कायम
मॅनेजमेंटच्या योजनेनुसार FY27 मध्ये वाढ पुन्हा सुरू होईल आणि FY28 पासून अधिक चांगली वाढ अपेक्षित आहे. परंतु, मार्जिन रिकव्हरी FY27 च्या उत्तरार्धापूर्वी अपेक्षित नाही. विश्लेषकांचे मतही सावध आहे. सरासरी प्राईस टार्गेट (Price Target) सुमारे ₹322-381 आहे आणि अलीकडे त्यात कपात झाली आहे. 'अंडरपरफॉर्म' (Underperform) किंवा 'सेल' (Sell) रेटिंगचे प्रमाण जास्त आहे. विश्लेषकांना नजीकच्या काळात तोटा सुरू राहण्याची अपेक्षा आहे.