प्लांट उत्पादनासाठी सज्ज, EV सप्लाय चेनला बळ
टाटा ग्रुपचे जागतिक बॅटरी युनिट Agratas आपल्या गुजरातच्या सानंद येथील प्लांटमध्ये उत्पादन-तयार टप्प्यात पोहोचले आहे. मुख्य स्टील स्ट्रक्चरचे काम पूर्ण झाल्याने हे उत्पादन सुरू करण्यासाठी सज्ज झाले आहे. 2027 मध्ये येथील उत्पादन सुरू होईल.
हा प्लांट टाटाच्या इलेक्ट्रिक वाहन (EV) आणि एनर्जी स्टोरेज क्षेत्राला मजबूत करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे. पहिल्या टप्प्यात 20 GWh क्षमतेच्या प्रगत बॅटरी सेल्सची निर्मिती केली जाईल. याचा उपयोग प्रामुख्याने टाटा मोटर्स आणि जॅग्वार लँड रोव्हर (JLR) च्या आगामी इलेक्ट्रिक वाहनांसाठी होईल. यातून टाटा ग्रुप आपली देशांतर्गत EV सप्लाय चेन अधिक मजबूत करण्याच्या आणि चीनवरील अवलंबित्व कमी करण्याच्या धोरणाला गती देईल.
बांधकामाचा तपशील आणि क्षमता
सनंद प्लांटचे मुख्य स्ट्रक्चर 1,05,000 चौरस मीटर जागेवर पसरलेले आहे आणि त्यासाठी 24,000 टन पेक्षा जास्त स्टीलचा वापर करण्यात आला आहे. या मोठ्या प्रकल्पाचे काम टाटा प्रोजेक्ट्स लिमिटेड करत आहे, ज्यांनी यापूर्वी सानंदमधीलच भारतातील पहिला सेमीकंडक्टर प्लांट देखील उभारला आहे.
जागतिक बाजारात चीनची CATL आणि BYD यांसारख्या कंपन्यांची बॅटरी उत्पादन क्षमता खूप जास्त आहे (अनुक्रमे 350 GWh आणि 150 GWh पेक्षा जास्त). Agratas ची 20 GWh क्षमता टाटाच्या अंतर्गत गरजांसाठी महत्त्वाची ठरेल. भारतातील EV बॅटरी मार्केटचे मूल्य 150 अब्ज डॉलर्स पेक्षा जास्त आहे.
आव्हाने आणि सरकारी प्रोत्साहन
भारत सरकार 'मेक इन इंडिया' अंतर्गत ऍडव्हान्स्ड केमिस्ट्री सेल्स (ACC) साठी PLI योजनेद्वारे ₹18,100 कोटी चे प्रोत्साहन देत आहे. मात्र, या योजनेची प्रगती अपेक्षेपेक्षा मंद आहे.
ग्लोबल सप्लाय चेनमध्ये चीनचे 80% पेक्षा जास्त वर्चस्व आहे. लिथियम आणि कोबाल्टसारख्या कच्च्या मालासाठी भारताला आयातीवर अवलंबून राहावे लागते, ज्यामुळे पुरवठा आणि किमतीतील अस्थिरतेचा धोका आहे.
भविष्यातील योजना
टाटा मोटर्सचे 2030 पर्यंत 30% EV विक्रीचे लक्ष्य गाठण्यासाठी हा प्लांट मदत करेल. Agratas मध्ये आतापर्यंत ₹950 कोटी (सप्टेंबर 2024 पर्यंत) गुंतवण्यात आले आहेत. यूकेमध्ये देखील Agratas चा 40 GWh क्षमतेचा एक मोठा गिगाफॅक्टरी उभारण्याचा प्लॅन आहे.