तिमाही कामगिरीतील चढ-उतार
स्टील अथॉरिटी ऑफ इंडिया लिमिटेड (SAIL) ने Q3 FY26 मध्ये चांगली कामगिरी केली आहे, विशेषतः विक्री व्हॉल्यूममध्ये मोठी वाढ नोंदवली आहे. IDBI कॅपिटलच्या अहवालानुसार, कंपनीचा रेव्हेन्यू (Revenue) मागील तिमाहीच्या तुलनेत 3% वाढून ₹27,400 कोटींवर पोहोचला. यातील 4% वाढ ही विक्री व्हॉल्यूममुळे झाली आहे, ज्यात NMDC स्टीलच्या 0.37 दशलक्ष टन ट्रेडिंग व्हॉल्यूमचाही समावेश आहे. SAIL ने FY26 च्या पहिल्या नऊ महिन्यांत सुमारे 0.3 दशलक्ष टन इन्व्हेंटरी (Inventory) विकून विक्रीचे आकडे वाढवले.
मात्र, या तिमाहीत किमतींच्या आघाडीवर दबाव कायम होता. नेट सेल्स रियलायझेशन (NSR) प्रति टन 1% ने घसरून ₹53,669 झाले. प्रति टन कमी झालेली ही कमाई आणि कच्च्या मालाच्या वाढलेल्या किमतींमुळे कंपनीच्या नफ्यावर परिणाम झाला. परिणामी, EBITDA मागील तिमाहीच्या तुलनेत 9% ने घसरून ₹2,300 कोटींवर आला. EBITDA प्रति टन देखील 12% ने घसरून ₹4,507 झाला. व्हॉल्यूम वाढूनही मार्जिन कमी होणे हे स्टील क्षेत्रापुढील एक मोठे आव्हान आहे.
विश्लेषकांचे मत आणि व्हॅल्युएशन
या मार्जिनवरील दबावामुळे, IDBI कॅपिटलने SAIL च्या शेअरवर 'होल्ड' रेटिंग कायम ठेवली आहे. ब्रोकरेजने FY28 च्या अंदाजांवर आधारित व्हॅल्युएशन केले असून, 6.5x EV/Ebitda मल्टीपल वापरून शेअरची टार्गेट प्राईस ₹151 निश्चित केली आहे. ही टार्गेट प्राईस सध्याच्या शेअरच्या किमतीच्या जवळपासच आहे, जी ₹149-₹151 च्या दरम्यान आहे. यामुळे विश्लेषकांचे मत व्हॉल्यूमच्या स्थिर वाढीच्या शक्यतेवर आणि नजीकच्या काळातील नफा दबावावर आधारित आहे.
भविष्यातील योजना आणि बाजारातील परिस्थिती
ऑपरेशनल आघाडीवर, SAIL आपल्या उत्पादन श्रेणीत सुधारणा करण्यासाठी दीर्घकालीन योजना आखत आहे. पुढील 18 ते 24 महिन्यांत दुर्गापूर येथे 1 दशलक्ष टन क्षमतेचा TMT बार मिल सुरू करण्याची योजना आहे. कंपनीने FY26 साठी 19.5 दशलक्ष टन विक्री व्हॉल्यूमचे लक्ष्य ठेवले आहे. स्टील क्षेत्रातील सार्वजनिक क्षेत्रातील कंपन्या भांडवली खर्चात वाढ करण्यासाठी सज्ज आहेत, ज्यात SAIL FY27 साठी ₹15,000 कोटी खर्च करण्याची योजना आहे.
सध्या स्टील उद्योग एका कठीण मॅक्रोइकॉनॉमिक परिस्थितीतून जात आहे. चीनसारख्या देशांकडून स्वस्त स्टीलची आवक वाढल्याने आणि निर्यातीची मागणी कमी झाल्याने, भारतातील स्टीलच्या किमती पाच वर्षांतील नीचांकी पातळीवर पोहोचल्या आहेत. हॉट-रोल्ड कॉइल (HRC) आणि री-बारच्या किमती सुमारे ₹47,000 प्रति टन आहेत. या दबावामुळे देशांतर्गत स्टील कंपन्यांना उत्पादन कमी करावे लागत आहे. या आव्हानांमध्येही, गेल्या पाच वर्षांत SAIL चा मार्केट शेअर थोडा वाढला आहे. JSW स्टील आणि टाटा स्टीलसारख्या प्रतिस्पर्धकांमध्ये SAIL चा P/E रेशो (Price-to-Earnings Ratio) सुमारे 25.11x TTM (फेब्रुवारी 2026 च्या सुरुवातीला) आहे, जो अनेक प्रतिस्पर्धकांपेक्षा कमी आहे.
SAIL ची अलीकडील तिमाही कामगिरी मिश्र स्वरूपाची आहे. Q3 FY26 मध्ये रेव्हेन्यू आणि व्हॉल्यूम वाढला असला तरी, कच्च्या मालाच्या वाढत्या किमती आणि कमी झालेल्या स्टीलच्या दरांमुळे EBITDA सारख्या नफ्याच्या आकड्यांवर परिणाम झाला आहे. बाजारातील सध्याच्या परिस्थितीचा सामना करत, व्हॉल्यूममधील वाढ नफ्यात कशी रूपांतरित होते, हे गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे ठरेल.