Proterial India चा मोठा डाव! ₹1,350 कोटींची गुंतवणूक, भारतात उघडणार पहिले अ‍ॅमॉर्फस स्टील प्लांट

भारतात उत्पादन सुरू करणार Proterial India

Proterial India या कंपनीने आता भारतात स्वतःचे उत्पादन सुरू करण्याचा मोठा निर्णय घेतला आहे. अ‍ॅमॉर्फस मेटल इलेक्ट्रिकल स्टीलच्या निर्मितीमध्ये जागतिक स्तरावर अग्रेसर असलेली ही कंपनी आता भारतात एक मोठे उत्पादन युनिट उभारणार आहे. या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पासाठी ₹1,350 कोटींची मोठी गुंतवणूक करण्यात येणार आहे. हा प्लांट आंध्र प्रदेशातील श्री सिटी (Sri City) येथे उभारला जाईल. यापूर्वी कंपनी दोन दशकांपासून भारतीय बाजारात आपल्या वस्तू पुरवत होती, पण आता थेट उत्पादन करून बाजारात उतरणार आहे.

ऊर्जा बचतीसाठी अ‍ॅमॉर्फस स्टीलचे महत्त्व

अ‍ॅमॉर्फस स्टील हे पारंपरिक सिलिकॉन स्टीलपेक्षा अधिक कार्यक्षम आहे. यामुळे ट्रान्सफॉर्मर कोअर लॉसेसमध्ये 20% ते 30% पर्यंत घट करता येते, परिणामी ऊर्जेची बचत होते. सध्या भारतात वीज निर्मितीतील सुमारे 16.64% वीज ट्रान्समिशन आणि डिस्ट्रिब्युशन (T&D) मध्ये वाया जाते. या प्रचंड नुकसानीमुळे देशाच्या अर्थव्यवस्थेवर मोठा भार पडतो आणि हवामान बदलाच्या उद्दिष्टांनाही फटका बसतो. Proterial India या प्लांटद्वारे Metglas चे उत्पादन करणार आहे, जे ऊर्जेची कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे देशाच्या ऊर्जा ग्रीडला अधिक मजबूत आणि कार्यक्षम बनण्यास मदत होईल.

'मेक इन इंडिया' आणि सरकारी योजनांचा आधार

Proterial India चा हा प्रकल्प 'मेक इन इंडिया' (Make in India) आणि स्पेशालिटी स्टीलसाठीच्या 'प्रोडक्शन लिंक्ड इन्सेंटिव्ह' (PLI) योजनेला पूरक ठरणार आहे. उच्च-गुणवत्तेच्या स्टीलचे स्थानिक उत्पादन वाढवण्यासाठी या योजना आणल्या गेल्या आहेत. 55 कंपन्यांनी 85 प्रकल्पांसाठी सामंजस्य करार केले आहेत, ज्यात Proterial India च्या प्रकल्पाचा समावेश आहे. या गुंतवणुकीमुळे 500 हून अधिक लोकांना थेट रोजगार मिळण्याची अपेक्षा आहे. PLI योजनेअंतर्गत, कंपनीला पाच वर्षांसाठी 4% ते 15% पर्यंत प्रोत्साहन (incentives) मिळू शकते.

बाजारातील संधी आणि आव्हानं

भारतीय इलेक्ट्रिकल स्टील मार्केट सध्या वेगाने वाढत आहे. 2025 मध्ये $2.25 अब्ज असलेले हे मार्केट 2031 पर्यंत $3.8 अब्ज पर्यंत पोहोचेल, असा अंदाज आहे. या वाढीमागे भारताचे नवीकरणीय ऊर्जा (Renewable Energy) लक्ष्य, ग्रीडचे आधुनिकीकरण आणि इलेक्ट्रिक वाहनांचा (EV) वाढता वापर ही प्रमुख कारणे आहेत. Proterial India ला Nippon Steel, POSCO, Tata Steel आणि JSW Steel सारख्या मोठ्या कंपन्यांकडून स्पर्धेला सामोरे जावे लागेल. तसेच, Hitachi Energy सारखे खेळाडू अ‍ॅमॉर्फस कोअर ट्रान्सफॉर्मर तंत्रज्ञानात अग्रेसर आहेत. Proterial Ltd. (पूर्वीची Hitachi Metals) आता खाजगी मालकीची असल्याने, सार्वजनिक बाजारातील थेट आर्थिक आकडेवारी उपलब्ध नाही.

भविष्यातील वाटचाल

Proterial India ची ही गुंतवणूक भारताच्या ऊर्जा संक्रमणाच्या (Energy Transition) काळात अत्यंत महत्त्वाची ठरू शकते. ग्रीड सुधारण्यासाठी, नवीकरणीय ऊर्जा स्रोतांना जोडण्यासाठी आणि इलेक्ट्रिक वाहनांच्या वाढत्या मागणीला पूर्ण करण्यासाठी प्रगत इलेक्ट्रिकल स्टीलची गरज वाढणार आहे. Proterial चे अ‍ॅमॉर्फस धातूंमधील जागतिक कौशल्य आणि आता भारतात सुरू होणारे उत्पादन, त्यांना या वाढत्या बाजारात एक मजबूत स्थान मिळवून देऊ शकते. कंपनीला CDP A रेटिंगसारखे पुरस्कार मिळाल्याने, ESG (Environmental, Social, and Governance) घटकांवर वाढता जोर त्यांच्यासाठी फायदेशीर ठरू शकतो.