केनियामध्ये PGCIL चा दबदबा!
भारतीय वीज पारेषण क्षेत्रातील अग्रणी कंपनी, Power Grid Corporation of India (PGCIL), आणि आफ्रिकेतील प्रमुख इन्फ्रास्ट्रक्चर गुंतवणूक प्लॅटफॉर्म Africa50 यांनी केनियाच्या वीज पारेषण नेटवर्कच्या विस्तारासाठी आणि आधुनिकीकरणासाठी $311 मिलियन (सुमारे ₹2,500 कोटी) किमतीचा सार्वजनिक-खाजगी भागीदारी (PPP) करार जिंकला आहे. हा प्रकल्प पश्चिम आणि उत्तर केनियामध्ये वीज पुरवठ्यामध्ये विश्वासार्हता वाढवण्यासाठी डिझाइन, बांधकाम, संचालन आणि देखभाल यासह उच्च-व्होल्टेज पारेषण लाईन्सच्या निर्मितीवर लक्ष केंद्रित करेल. विशेषतः, यात 400kV Lessos-Loosuk आणि 220kV Kisumu-Kakamega-Musaga या लाईन्सचा समावेश आहे.
आफ्रिकेत PGCIL ची पहिली मोठी झेप!
ही PGCIL ची आफ्रिकेतील पहिली 'प्रोजेक्ट-फायनान्स इंटरनॅशनल ट्रान्समिशन' (project-finance international transmission) सुविधा आहे. 30 वर्षांच्या 'बिल्ड-ओन-ऑपरेट-ट्रान्सफर' (BOOT) मॉडेलवर आधारित हा प्रकल्प, कंपनीच्या विस्तृत अनुभवाचा उपयोग करेल. PGCIL सध्या भारतातील 50% पेक्षा जास्त वीज पारेषण नेटवर्कचे व्यवस्थापन करते आणि त्यांची सिस्टम उपलब्धता दर 99.84% पेक्षा जास्त आहे. Africa50 या प्रकल्पात सह-गुंतवणूकदार म्हणून काम करेल, ज्यामुळे PGCIL च्या तांत्रिक कौशल्याला आफ्रिकेतील स्थानिक अनुभव मिळेल. केनियाच्या 'व्हिजन 2030' अंतर्गत पायाभूत सुविधांच्या आधुनिकीकरणाला चालना देण्यासाठी हा प्रकल्प महत्त्वपूर्ण ठरेल.
स्पर्धा आणि भारतीय कंपन्यांची वाढती उपस्थिती
PGCIL ही एक 'महारत्न' सार्वजनिक क्षेत्रातील कंपनी असून, तिची क्षमता अनेक देशांतर्गत प्रतिस्पर्ध्यांपेक्षा खूप मोठी आहे. जरी L&T आणि Kalpataru Projects International सारख्या भारतीय कंपन्या आंतरराष्ट्रीय EPC प्रकल्पांमध्ये सक्रिय असल्या तरी, PGCIL चा सार्वजनिक क्षेत्रातील अनुभव आणि मोठ्या PPP प्रकल्पांचा यशस्वी इतिहास याला एक वेगळा फायदा मिळवून देतो. या करारामुळे आफ्रिकेत भारताचा वाढता आर्थिक आणि सामरिक प्रभाव दिसून येतो.
केनियातील बदल आणि Adani Group चा संदर्भ
केनियामध्ये पायाभूत सुविधा विकासाला प्राधान्य दिले जात आहे, परंतु अलीकडील काळात काही मोठ्या प्रकल्पांचे करार रद्द झाल्यामुळे चिंता वाढली होती. विशेषतः, नोव्हेंबर 2024 मध्ये, Adani Group चे $736 मिलियन किमतीचे वीज पारेषण लाईन्सचे करार आणि $1.85 बिलियन चा विमानतळ प्रकल्प रद्द करण्यात आला होता. या पार्श्वभूमीवर, PGCIL सारख्या अनुभवी आणि स्थापित भारतीय PSU (Public Sector Undertaking) ला मिळालेले यश, केनियाची नवीन धोरणे आणि मोठ्या प्रकल्पांसाठी विश्वासार्ह भागीदार शोधण्याची तिची इच्छा दर्शवते.
शेअर बाजारातील कामगिरी
16 फेब्रुवारी 2026 पर्यंत, PGCIL चे शेअर्स सुमारे ₹300.50 च्या पातळीवर व्यवहार करत होते. मागील एका महिन्यात कंपनीच्या शेअर्समध्ये अंदाजे 16% ची वाढ दिसून आली आहे. कंपनीचा P/E रेशो अंदाजे 17.2-18.6 च्या दरम्यान आहे, जो गुंतवणूकदारांचा कंपनीच्या कामावर असलेला विश्वास दर्शवतो. विश्लेषकांचे या शेअरबद्दलचे मत साधारणपणे सकारात्मक असून, सरासरी किंमत लक्ष्य (Average Price Targets) ₹312 ते ₹337 च्या दरम्यान आहेत, जे भविष्यात आणखी वाढीची शक्यता दर्शवतात.
भविष्यातील वाटचाल
एकूणच, PGCIL ने केनियातील हा प्रकल्प जिंकून आंतरराष्ट्रीय स्तरावर आपली क्षमता सिद्ध केली आहे. जरी उदयोन्मुख बाजारपेठांमध्ये प्रकल्प राबवताना नेहमीच काही धोके (जसे की खर्च वाढणे, राजकीय बदल) असले तरी, PGCIL ची मजबूत आर्थिक स्थिती आणि Africa50 सारख्या भागीदाराची साथ याला एक सकारात्मक किनार देते. हा प्रकल्प कंपनीच्या आंतरराष्ट्रीय विस्तार धोरणाचा एक महत्त्वाचा भाग ठरू शकतो.