जिंदालचा वेदांतावर हल्लाबोल! अनिल अग्रवाल यांच्या नावाला FIR मध्ये विरोध; गुंतवणूकदारांचा विश्वास धोक्यात?

जिंदाल यांचा FIR विरोधात जोरदार आक्षेप

जिंदाल स्टील अँड पॉवर लिमिटेडचे कार्यकारी चेअरमन नवीन जिंदाल यांनी वेदांता ग्रुपचे चेअरमन अनिल अग्रवाल यांचे नाव छत्तीसगडमधील वेदांताच्या पॉवर प्लांटमध्ये झालेल्या fatal blast च्या First Information Report (FIR) मध्ये समाविष्ट करण्यावर तीव्र आक्षेप घेतला आहे. जिंदाल यांच्या मते, चौकशी पूर्ण होण्याआधीच आणि पुराव्यांवरून जबाबदारी निश्चित होण्यापूर्वी एखाद्या मोठ्या उद्योगपतीचे नाव FIR मध्ये टाकणे ही धोकादायक प्रथा आहे. त्यांनी हे देखील स्पष्ट केले की, ज्या प्लांटमध्ये ही दुर्दैवी घटना घडली, तिथे अग्रवाल यांची थेट operational भूमिका नव्हती. 'आधी चौकशी करा, पुराव्यांवरून जबाबदारी निश्चित करा आणि मगच कारवाई करा,' असे त्यांचे म्हणणे आहे. सार्वजनिक क्षेत्रातील कंपन्यांच्या अपघातांच्या तुलनेत या कृती वेगळ्या असल्याचेही त्यांनी सूचित केले.

प्लांटमध्ये स्फोट आणि FIR दाखल

ही घटना 16 एप्रिल 2026 रोजी वेदांताच्या छत्तीसगडमधील शक्ती पॉवर प्लांटमध्ये घडली, ज्यात 20 लोकांचा दुर्दैवी मृत्यू झाला. घटनेनंतर लगेचच दाखल झालेल्या FIR मध्ये अनिल अग्रवाल यांच्यासह प्लांट मॅनेजर देवेंद्र पटेल यांचेही नाव होते. जिंदाल यांच्या टीकेनुसार, अशा कृतींमुळे बिझनेस लीडर्सना गुंतवणुकीसाठी प्रोत्साहन मिळणे कठीण होते. त्यांनी याला भारताच्या 'विकसित भारत' (Viksit Bharat) च्या ध्येयाशी जोडले, कारण त्यासाठी उद्योजकांमध्ये विश्वास असणे आवश्यक आहे, जो अशा कृतींमुळे कमी होऊ शकतो.

वेदांताची आर्थिक स्थिती आणि बाजारपेठ

सध्या वेदांता ग्रुपचे market capitalization सुमारे USD 31.1 बिलियन म्हणजेच अंदाजे ₹2.56 लाख कोटी आहे. तर Jindal Steel & Power Limited (JSPL) चे market cap सुमारे ₹1.24-1.3 लाख कोटी आहे. याशिवाय, 16 एप्रिल 2026 रोजीच, वेदांता लिमिटेडने 125 मिलियन डॉलर्सच्या सुविधेसाठी हिंदुस्तान झिंकचे 50.10% शेअर्स गहाण ठेवल्याचे उघड केले होते, जे कंपनीच्या चालू आर्थिक घडामोडी दर्शवते.

वेदांताचे आर्थिक आणि सुरक्षा विषयक जुने मुद्दे

कंपनीवर कर्जाचा बोजा लक्षणीय आहे. तिचा debt-to-equity ratio 2.49 पर्यंत पोहोचला आहे, जो 2.39 च्या मागील आकडेवारीपेक्षा जास्त आहे. कंपनीला अनेकदा SEBI कडून संबंधितांच्या व्यवहारांवर (related-party transactions) चेतावणी मिळाली आहे, तसेच Viceroy Research कडून फसवणुकीचे आरोप झाले आहेत. September 2025 मध्ये NCLT मध्ये कंपनीच्या demerger plan बद्दलही चिंता व्यक्त करण्यात आली होती. भूतकाळात BALCO chimney collapse (2009) आणि Thoothukudi police firing (2018) सारख्या गंभीर घटना आणि कामगारांच्या मृत्यूच्या घटना देखील वेदांताच्या सुरक्षा रेकॉर्डवर प्रश्नचिन्ह निर्माण करतात.

गुंतवणूकदारांचा विश्वास आणि कर्जाचा दबाव

वेदांताचा मोठा कर्जभार, नियमनकारी चेतावण्यांचा इतिहास आणि अलीकडील fatal blast ची घटना, या सर्वांमुळे गुंतवणूकदारांच्या विश्वासावर परिणाम होत आहे. कंपनीला तिच्या holding company चे कर्ज फेडण्यासाठी subsidiary कंपन्यांच्या dividends वर अवलंबून राहावे लागते. या सर्व बाबी कंपनीला आर्थिकदृष्ट्या दबावाखाली ठेवतात आणि दीर्घकालीन गुंतवणूकदारांना आकर्षित करण्याच्या क्षमतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण करतात.

विश्लेषक रेटिंग्स आणि पुढील दिशा

सध्या बहुतेक analysts वेदांता लिमिटेडवर 'Strong Buy' रेटिंग देत आहेत आणि सरासरी 12-month price targets ₹766 ते ₹859 पर्यंत आहेत. फिच (Fitch) आणि एस अँड पी (S&P) सारख्या रेटिंग एजन्सींनी कंपनीच्या outlook ला 'Positive' केले असले तरी, छत्तीसगडमधील घटनेचे परिणाम आणि जिंदाल यांची टीका यापुढे गुंतवणूकदारांचा कल कसा राहील, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. विशेषतः कंपनीच्या मोठ्या कर्ज जबाबदाऱ्या आणि operational integrity बाबतचा विश्वास पुन्हा निर्माण करण्याच्या क्षमतेवर याचा परिणाम होऊ शकतो.