HEG चा परफॉर्मन्स: महसूल वाढला, पण मार्जिनवर दबाव
HEG कंपनीने चालू आर्थिक वर्षाच्या (FY26) तिसऱ्या तिमाहीत 85% आणि पूर्ण वर्षात 89% क्षमता वापरून उत्पादन केले. यामुळे कंपनीचा महसूल 37% ने वाढला. हा वाढीचा मुख्य फायदा कंपनीने नुकत्याच वाढवलेल्या 20,000 टन क्षमतेचा आहे. उत्पादन वाढल्याने कंपनीच्या ऑपरेटिंग लिव्हरेजमध्ये (operating leverage) सुधारणा होऊन EBITDA मार्जिन तब्बल 500 bps नी वाढले. मात्र, दुसरीकडे वाढत्या कच्च्या मालाच्या किमतींमुळे (input costs) ग्रॉस मार्जिनमध्ये 235 bps ची घट नोंदवण्यात आली.
कंपनीचा सध्याचा P/E रेशो साधारणपणे 25x च्या आसपास आहे, तर FY28 साठी अंदाजित EV/EBITDA मल्टीपल 14.7x आहे. कंपनीवर कर्जाचे प्रमाणही नियंत्रणात असून Debt-to-Equity रेशो अंदाजे 0.45x आहे. FY25 आणि FY26 मध्ये महसुलात चांगली वाढ दिसली, पण कच्च्या मालाच्या अस्थिरतेमुळे नफ्यात चढ-उतार दिसून आले.
जागतिक बाजारपेठ आणि HEG ची रणनीती
पुढील काही वर्षांत जागतिक स्तरावर इलेक्ट्रिक आर्क फर्नेस (EAF) स्टील क्षमतेत तब्बल 110 दशलक्ष टन वाढ अपेक्षित आहे. यामध्ये 2024-2025 पर्यंत 20 दशलक्ष टन क्षमतेची भर पडली आहे. यामुळे ग्रॅफाईट इलेक्ट्रोडच्या मागणीत वर्षाला 180,000 टन वाढ अपेक्षित आहे.
या परिस्थितीत चीनचे 'अँटी-इन्व्होल्यूशन' धोरण HEG सारख्या कंपन्यांसाठी फायदेशीर ठरू शकते. यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात होणारे डंपिंग कमी होऊन किमतींना आधार मिळू शकतो. अमेरिकेशी सुधारणारे व्यापारी संबंध HEG साठी महत्त्वाचे आहेत, कारण कंपनीच्या एकूण विक्रीमध्ये अमेरिकेचा हिस्सा 10% आहे. HEG ची अमेरिकेतील प्रतिस्पर्धी Graftech मध्ये असलेली हिस्सेदारी (stake) फायदेशीर ठरू शकते.
HEG स्वतःची 15,000 टन क्षमता 2028 च्या सुरुवातीला वाढवण्याची योजना आखत आहे. Tokai Carbon आणि Showa Denko सारखे प्रतिस्पर्धी बाजारात आहेत, पण HEG ची कॉस्ट लीडरशिप आणि भारतीय व अमेरिकन बाजारपेठेतील पकड त्याला एक वेगळा फायदा मिळवून देते. भारतात आणि अमेरिकेत वाढणारी स्टील उत्पादन क्षमता HEG साठी सकारात्मक आहे.
धोके आणि आव्हाने
वाढत्या महसुलासोबतच ग्रॉस मार्जिनमध्ये होणारी घट ही चिंतेची बाब आहे. निडल कोक (needle coke) आणि अँथ्रासाइट (anthracite) सारख्या कच्च्या मालाच्या किमती वाढल्याने उत्पादन खर्चात वाढ होत आहे.
अमेरिकेतील स्टील उद्योगातील अपेक्षित तेजीवर अवलंबून राहणे हे एक सायक्लिकल (cyclical) जोखीम आहे. जर या मागणीत घट झाली, तर त्याचा परिणाम HEG वर होऊ शकतो. चीनच्या धोरणाचा दीर्घकालीन परिणाम आणि HEG Greentech च्या डीमर्जरची (demerger) प्रक्रिया (जी Q1 FY27 पर्यंत पूर्ण होण्याची अपेक्षा आहे) यावरही लक्ष ठेवावे लागेल. नॅशनल कंपनी लॉ ट्रिब्युनल (NCLT) कडून याला मंजुरी मिळणे महत्त्वाचे आहे. कारण यामुळे प्रत्येक व्यवसायावर स्वतंत्रपणे लक्ष केंद्रित करणे सोपे होईल. Q1 FY27 पर्यंत NCLT कडून अंतिम मंजुरी अपेक्षित आहे.
पुढील वाटचाल
बहुतेक विश्लेषकांचे HEG बद्दल सकारात्मक मत आहे आणि त्यांनी शेअरसाठी ₹650 ते ₹750 पर्यंतचे लक्ष्य दिले आहे. कंपनीच्या विस्तार योजना आणि कॉस्ट लीडरशिपमुळे भविष्यात चांगल्या कामगिरीची अपेक्षा आहे. HEG Greentech चे यशस्वी डीमर्जर झाल्यास गुंतवणूकदारांना अधिक फायदा होण्याची शक्यता आहे.