NTPC कडून BHEL ला मोठा ऑर्डर्स!
भारत हेवी इलेक्ट्रिकल्स लिमिटेड (BHEL) ने NTPC कडून तेलंगणा स्टेज-II थर्मल पॉवर प्रोजेक्टसाठी ₹13,500 कोटींचा मोठा ऑर्डर्स मिळवला आहे. हा करार 30 मार्च 2026 रोजी निश्चित झाला असून, यात डिझाइन, इंजिनिअरिंग, उत्पादन, पुरवठा, उभारणी, कमिशनिंग आणि चाचणी यांचा समावेश आहे. विशेष म्हणजे, हा ऑर्डर्स इंटरनॅशनल कॉम्पिटिटिव्ह बिडिंगद्वारे (International Competitive Bidding) मिळाला आहे.
मार्केटची संथ प्रतिक्रिया
इतक्या मोठ्या ऑर्डर्सची घोषणा होऊनही, BHEL च्या शेअरमध्ये मात्र फारसा उत्साह दिसला नाही. घोषणा झालेल्या दिवशी शेअर किंचित खाली आला. हे दर्शवते की गुंतवणूकदार केवळ ऑर्डर्सवर लक्ष केंद्रित न करता इतर महत्त्वाच्या घटकांचाही विचार करत आहेत. NTPC चा हा ऑर्डर्स 3x800 MW तेलंगणा स्टेज-II सुपरक्रिटिकल पॉवर प्रोजेक्टसाठी आहे, ज्याला पूर्ण करण्यासाठी 62 महिन्यांचा कालावधी लागेल.
व्हॅल्युएशन आणि पीअर्सचा मुद्दा
बाजारात BHEL च्या व्हॅल्युएशनवर (Valuation) प्रश्नचिन्ह उपस्थित होत आहे. मार्च 2026 अखेर, कंपनीचा P/E रेशो (Price-to-Earnings ratio) 110-116 च्या दरम्यान होता. हा आकडा कंपनीच्या ऐतिहासिक सरासरीपेक्षा खूप जास्त आहे. या तुलनेत, Thermax सारख्या कंपन्यांचा P/E रेशो सुमारे 30 आहे, तर L&T आणि Siemens चे व्हॅल्युएशन जास्त असले तरी, त्यांचे बिझनेस मॉडेल अधिक वैविध्यपूर्ण आहे. BHEL च्या शेअरने मागील मोठ्या ऑर्डर्सवरही अनपेक्षित प्रतिक्रिया दिली आहे. जानेवारी 2026 मध्ये ₹5,400 कोटींचा ऑर्डर्स मिळाल्यानंतर शेअर वाढला होता, परंतु फेब्रुवारी 2026 मध्ये ₹2,800 कोटींचा ऑर्डर्स असूनही शेअर 6% घसरला होता, कारण त्यावेळी सरकारी ऑफर फॉर सेल (OFS) चर्चेत होता.
एनर्जी ट्रान्झिशनचा धोका
सध्या भारत 2030 पर्यंत 500 GW रिन्यूएबल एनर्जीचे (Renewable Energy) लक्ष्य ठेवत आहे. यामुळे कोळशावर आधारित थर्मल पॉवर प्रोजेक्ट्सचे महत्त्व कमी होत चालले आहे. जरी देशाची ऊर्जेची मागणी वाढत असली, तरी स्वच्छ ऊर्जेवर (Clean Energy) भर दिला जात आहे. यामुळे भविष्यात थर्मल पॉवर प्रोजेक्ट्सचे काय होईल, याबद्दल चिंता व्यक्त केली जात आहे. BHEL स्वतःला रिन्यूएबल्स आणि ट्रान्सपोर्टेशनसारख्या क्षेत्रात वैविध्यपूर्ण (Diversify) करण्याचा प्रयत्न करत आहे. वंदे भारत ट्रेन मेंटेनन्ससाठी जॉईंट व्हेंचर (Joint Venture) आणि रिन्यूएबल एनर्जी EPC बिझनेसमध्ये विस्तार यांसारखे प्रयत्न सुरु आहेत. मात्र, सध्या BHEL च्या एकूण ऑर्डर बुकपैकी 80% वाटा अजूनही पॉवर सेक्टरचा आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे धोके
BHEL चा ऑर्डर बुक अंदाजे ₹2.23 लाख कोटी (Q3FY26 नुसार) आहे, जो मोठा असला तरी गुंतवणूकदारांनी काही धोके विचारात घेतले पाहिजेत. 110 पेक्षा जास्त P/E रेशो पब्लिक सेक्टर कंपनीसाठी जास्त वाटतो, विशेषतः ज्या कंपनीला सातत्यपूर्ण प्रॉफिटेबिलिटी (Profitability) आणि ग्रोथमध्ये (Growth) आव्हाने येत आहेत. ऑपरेटिंग मार्जिन्स (Operating Margins) सहसा सिंगल डिजिटमध्ये (Single Digit) असतात आणि रिटर्न्स ऑन कॅपिटल (Returns on Capital) कमी आहे, जे ऑपरेशनल एफिशियन्सी इश्यूज (Operational Efficiency Issues) दर्शवते. भारत सरकारचा रिन्यूएबल एनर्जीवरचा जोर थर्मल पॉवर प्रोजेक्ट्सच्या भविष्यावर अनिश्चितता निर्माण करतो. तसेच, मोठ्या इन्फ्रास्ट्रक्चर प्रोजेक्ट्समध्ये विलंब आणि खर्च वाढण्याचा धोका असतो, ज्यामुळे एक्झिक्युशन रिस्क (Execution Risk) वाढते. फेब्रुवारी 2026 मध्ये सरकारने 5% स्टेक ऑफर फॉर सेलद्वारे विकल्याने बाजारात लिक्विडिटी (Liquidity) वाढली आणि शेअरच्या वाढीवर मर्यादा येऊ शकते.
ॲनालिस्ट्सचे मत आणि भविष्यातील योजना
अनेक ॲनालिस्ट्स (Analysts) BHEL बद्दल सकारात्मक आहेत आणि त्यांचे प्राईस टार्गेट्स (Price Targets) लक्षणीय वाढीची शक्यता दर्शवतात. काही ॲनालिस्ट्सनी ₹343 आणि ₹375 पर्यंतचे टार्गेट्स दिले आहेत, तर Motilal Oswal ने 'BUY' रेटिंगसह ₹520 चा टार्गेट ठेवला आहे. BHEL आपल्या उत्पन्नाचा 2030 पर्यंत 50% पेक्षा जास्त वाटा डिफेन्स, रिन्यूएबल्स आणि ट्रान्सपोर्टेशनसारख्या नवीन सेगमेंटमधून मिळवण्याचे ध्येय ठेवत आहे.